# Користење на вештачката интелигенција (AI) за унапредување на родовата еднаквост - Институт за родови студии, Скопје

> AI за Родова еднаквост


## Posts

- [Groq is on a mission to set the standard for GenAI inference speed](https://aigender.net/index.php/2024/02/21/why-groq/): Groq is on a mission to set the standard for GenAI inference speed, helping real-time AI applications come to life today.
- [Dante AI Chatbot](https://aigender.net/index.php/2024/02/20/dante-ai-chatbotupdated/): Здраво, Јас сум ИРС, асистент на Институтот за родови студии, Филозофски факултет Скопје. Мојата експертиза е од областа на родовите студии, феминизмот и човековите права, како и во вештачката интелигенција во образованието и науката Како може да ви помогнам?
- [Chatbase](https://aigender.net/index.php/2024/02/19/chatbase/): Chatbase is an AI chatbot builder that allows companies and other users to create their own chatbot trained on their specific data, such as documentation or website content.
- [AI Revolutionizing Humanities and Social Sciences](https://aigender.net/index.php/2024/02/18/ai-revolutionizing-humanities-and-social-sciences/): AI is transforming the way we study and understand human behavior, culture, and society. From analyzing historical data to predicting future trends, AI is revolutionizing the humanities and social sciences.
- [Родовата еднаквост во ИТ индустријата на светско ниво и во Република Македонија](https://aigender.net/index.php/2024/02/18/itmac/): Во ера каде дигиталната трансформација не е повеќе луксуз туку потреба, центарот на вниманието е на ИТ професионалците. Додека водечките компании низ индустриите вршат притисок за понатамошно усовршување на дигиталните технологии, ИТ професионалците се повеќе и повеќе стануваат побарани, ако не и едни од најбараните членови на денешната работна сила. Затоа, во рамките на оваа семинарска работа направив детална анализа околу родовата еднаквост во ИТ индустријата, започнувајќи од самите почетоци на формирањето на оваа индустрија, па се до ден денес, не само на светско ниво, туку и на ниво на Република Македонија.
- [The Routledge International Handbook of Digital Social Work](https://aigender.net/index.php/2024/02/12/the-routledge-international-handbook-of-digital-social-work/): This book, comprised of 40 specially commissioned chapters, explores the main intersections between social work theory and practice in an increasingly digitized world. Bringing a critical focus to how social work as a profession is adapting exponentially to embrace the benefits of technology, it gives specific consideration to the digitalization of the social work profession, including the ways in which social workers are using different forms of technology to provide effective services and innovative practice responses
- [Artificial Intelligence in Higher Education and Scientific Research](https://aigender.net/index.php/2024/02/12/artificial-intelligence-in-higher-education-and-scientific-research/): This book explains the interaction between artificial intelligence and higher education, with a focus on both the current and future state of colleges and universities. It explores AI’s tangible and intangible impact on higher education and scientific research, and discusses how developments can enhance the progress of AI technologies and overcome some of their weaknesses.
- [Talk to the AI Chatbot on topics from the 6th International Week "Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences 19-23 February 2024"](https://aigender.net/index.php/2024/02/11/talk-to-the-ai/): Talk to the Chatbot of the Faculty of Philosophy Skopje on topics from the 6th International Week “Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences 19-23 February 2024”. Our Chatbot is trained with recent or most representative texts of conference lecturers. These texts are only context for your conversation with the AI and do not necessarily […]
- [Вештачката интелигенција во високото образование](https://aigender.net/index.php/2024/02/07/aiedu/): Студијата го анализира значењето на вештачката интелигенција (ВИ) во високото образование. ВИ претставува моќна алатка која може да го подобри учењето и наставниот процес. Со помош на ВИ, може да се оствари персонализирано учење, поддршка во решавање на наставни проблеми и ефикасно управување со податоци. Во истражувањето се истакнува и значењето на дигиталната хуманистика и нејзината врска со ВИ. Дигиталната хуманистика е интердисциплинарна област која се користи со дигиталните технологии но и го истражува влијанието на дигиталните технологии врз хуманистичките науки и образованието. Исто така, истражувањето претставува и конкретна студија на случај, каде што се истражува користењето на ВИ во наставниот процес по предметот „Вовед во родови студии". Студентите кои го користеле ВИ алатката изразиле позитивни ставови за нејзината корисност и ефикасност. Истакнати се и некои предизвици и препораки за успешна интеграција на ВИ во образованието, вклучувајќи обука и поддршка за професорите, промоција на технолошка писменост и развој на стратегии за успешна интеграција на ВИ во наставните планови.
- [ЦЕНТАР ЗА КОГНИТИВНА НАУКА (ИЦКН) INTERDISCIPLINARY CENTER FOR COGNITIVE SCIENCE (ICCS)](https://aigender.net/index.php/2024/02/06/cogmkd/): Сите заслуги за прерано заминатиот проф. д-р Владимир Давчев, кој беше визионер во областа на општествените науки и хуманистиката. 
- [Websites Created by Copula AI Users](https://aigender.net/index.php/2024/02/06/websites-created-by-copula-ai-users/): Веб страната на на Институтот за родови студии, ФЗФ - Q&A Користење на вештачка интелигенција за унапредување на родовата еднаквост во академските истражувања е избрана како пример на користење на вештачката интелигенција. https://www.copula.ai/#examples
- [ „The New Gen(D)eration“, со работилница посветена на вештачка интелигенција и родовиот активизам](https://aigender.net/index.php/2024/02/06/3302/): Институтот за родови студии зеде учество на самитот „The New Gen(D)eration“, со работилница посветена на вештачка интелигенција и родовиот активизам. Проверете сами на https://rodovistudii.zapier.app/workshop-1 Фацилитатори на работилницата се постдипломците на Институтот за Родови студии, Мартина Лозаноска Најдовска и Филип Ицовски
- [AI Платформата за борба против дигитално родово засновано насилство, развиена од страна на Институт За Родови Студии](https://aigender.net/index.php/2024/02/06/3283/): Eдна од позитивните практики за користење на вештачка интелигенција е AI Платформата за борба против дигитално родово засновано насилство, развиена од страна на Институт За Родови Студии како поддршка на нашите активности. Целта на оваа корисна алатка е да помогне со информации и решенија поврзани со дигиталното насилство. Дознајте повеќе тука https://rodovistudii.zapier.app/dviolence...
- [Институтот за родови студии е прв во Македонија кој воведе вештачка интелигенција како алатка за учење и унапредување.](https://aigender.net/index.php/2024/01/31/vidivaka/)
- [Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences 19-23 February 2024](https://aigender.net/index.php/2024/01/31/artificial-intelligence-in-humanities-and-social-sciences-19-23-february-2024/): Ss. Cyril and Methodius University in Skopje, Faculty of Philosophy 6th International Week Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences  19-23 February 2024, Skopje, North Macedonia (Amphitheatre no.3, first floor) AGENDA 19.02.2024, Monday 10.00-11.00: Prof. Dr. Wulf Kansteiner, Aarhus University, Denmark“Artificial intelligence in history education and research” Moderator: Prof. Dr. Dalibor Jovanovski, Faculty of Philosophy, Skopje […]
- [www.radiomof.mk   - Институтот за родови студии направи ВИ Платформа](https://aigender.net/index.php/2024/01/22/radiomof/): „Оваа платформа ќе им овозможи на истражувачите да изведуваат комплексни анализи и статистички модели, што ќе ги подобри нивните истражувачки напори и резултати. Истражувачите ќе можат да ја искористат AI за идентификување на трендови, препознавање на нееднаквости и предвидување на социјални и културни промени поврзани со родовите“, посочуваат од Институтот.
- [Македонска АИ платформа за родовите студии](https://aigender.net/index.php/2024/01/22/arno/): Институтот за Родови Студии (ИРС) е еден од првите институти во Македонија кој активно ја применува вештачката интелигенција како корисна алатка во учењето, истражувањето, надоградувањето знаење или едноставно во барањето информации.
- [Prompt Engineering and ChatGPT](https://aigender.net/index.php/2024/01/21/prompt-engineering-and-chatgpt/): In ” Prompt Engineering and ChatGPT,” author Russel Grant delves into the transformative power of ChatGPT, an artificial intelligence tool, and its application in various domains. The book provides a detailed exploration of the concept of prompt engineering and its role in harnessing the capabilities of AI to enhance productivity, creativity, and efficiency in professional […]
- [Google’s Gemini Pro vs OpenAI’s ChatGPT...](https://aigender.net/index.php/2024/01/09/googles-gemini-pro-vs-openais-chatgpt/): Компаративната анализа на GEMINI од Google и GPT-4 од OpenAI илустрира извонреден напредок во технологијата за вештачка интелигенција. Фокусот на GEMINI на мултимодалноста и перформансите е во спротивност со акцентот на GPT-4 на безбедноста, усогласувањето и креативното решавање на проблемите. Двата модели покажуваат подобрени способности за расудување и апликации во реалниот свет преку стратешки партнерства, […]
- [Вештачката интелигенција како медиум за промоција на родовата еднаквост и нејзина интеграција во научните истражувања](https://aigender.net/index.php/2024/01/03/2771/): Улогата на AI технологијата на оваа платформа е разновидна и значајна. AI технологијата овозможува автоматизација и оптимизација на процесите на обработка и анализа на податоци од областа на родовите студии. Со помош на AI алгоритми и модели, платформата може да извлече и да анализира големи количини податоци, што овозможува брзо и ефикасно истражување и анализа на различни аспекти на родовите студии.
- [© ИНОВАТИВНОСТ.МК](https://aigender.net/index.php/2024/01/03/2757/): По повод 15-годишниот јубилеј на Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет на УКИМ креираше Платформа за родовите студии која се базира на вештачка интелигенција (ВИ) со цел да се овозможи пристап на студентите, професорите но и на пошироката јавност до информации и знаења во областа на родовите студии.
- [Poe AI](https://aigender.net/index.php/2024/01/03/poe-ai/): Што е Poe?Poe е онлајн платформа и апликација која ви овозможува да пристапите до широк опсег на чат-ботови со вештачка интелигенција, вклучувајќи ги ChatGPT, Claude, па дури и сопствени ботови https://poe.com/AIRodoviStudii. По има и свој чет-бот со вештачка интелигенција наречен „Помошник“, кој можете да го додадете во вашата постава за разговор со вештачка интелигенција на […]
- [Chatgot](https://aigender.net/index.php/2023/12/23/chatgot/): Добредојдовте во Chatgot! Chatgot е уникатна апликација која интегрира повеќе асистенти за разговор со вештачка интелигенција во една платформа. Замислете да сте во група за разговор каде што наместо луѓе, комуницирате со различни личности со вештачка интелигенција. Со нашата платформа, можете: Директни разговори: Едноставно користете „@“ за да ги насочите вашите прашања до одреден бот […]
- [AI and science: what 1,600 researchers think](https://aigender.net/index.php/2023/12/22/ai-and-science-what-1600-researchers-think/): Artificial-intelligence (AI) tools are becoming increasingly common in science, and many scientists anticipate that they will soon be central to the practice of research, suggests a Nature survey of more than 1,600 researchers around the world. When respondents were asked how useful they thought AI tools would become for their fields in the next decade, more than […]
- [Consensus AI](https://aigender.net/index.php/2023/12/22/consensus-ai/): Што е Консензус: Пребарувач кој користи јазични модели за да ги открие и да ги синтетизира сознанијата од академските истражувачки трудови
- [Chatbot Arena Leaderboard](https://aigender.net/index.php/2023/12/05/chatbot-arena-leaderboard/): 🏆 Chatbot Arena Leaderboard | Blog | GitHub | Paper | Dataset | Twitter | Discord | This leaderboard is based on the following three benchmarks. 💻 Code: The Arena Elo ratings are computed by this notebook. The MT-bench scores (single-answer grading on a scale of 10) are computed by fastchat.llm_judge. The MMLU scores are mostly computed by InstructEval. Higher values are better for all benchmarks. Empty cells mean not […]
- [Chatbot Arena](https://aigender.net/index.php/2023/12/05/chatbot-arena/): Chatbot Arena е истражувачки проект со отворен код развиен од членови од LMSYS и UC Berkeley SkyLab. Нашата мисија е да изградиме отворена платформа за собирање на човечки повратни информации и евалуација на LLM според сценарија од реалниот свет. Ние го отвараме нашиот проект FastChat во GitHub и објавуваме збирки податоци за разговори и човечки […]
- [6th International Week "Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences", 19-23 February 2024](https://aigender.net/index.php/2023/11/29/6th-international-week-artificial-intelligence-in-humanities-and-social-sciences-19-23-february-2024/): From 19-23 February 2024, the Faculty of Philosophy at Ss. Cyril and Methodius University in Skopje will host the 6th International Week, on the topic of Artificial Intelligence in Humanities and Social Sciences. We invite professors and researchers from the disciplines of: philosophy, history, sociology, psychology, education, classical studies, history of art and archeology, security […]
- [HUMATA](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/humata/): HUMATA Што е Humata AI? Асистент за истражување на вештачката интелигенција каде што можете да поставувате прашања за која било датотека (т.е. технички труд, извештај, итн.) на англиски јазик и автоматски да го добиете одговорот
- [ELICIT](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/elicit/): ELICIT Elicit е истражувачки асистент кој користи јазични модели како GPT-3 за автоматизирање на делови од работните текови на истражувачите. Во моментов, главниот работен тек во Елицит е Преглед на литература. Ако поставите прашање, Elicit ќе прикаже релевантни трудови и резимеа на клучните информации за тие трудови во табела која е лесна за употреба.
- [PDFgear Chatbot](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/pdfgear-chatbot/): PDFgear Chatbot е алатка за вештачка интелигенција интегрирана во GPT3.5 која може да ви помогне брзо да извлечете информации за голема PDF-датотека и е меѓу алатки со вештачка интелигенција.
- [HARPA AI](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/harpa-ai/): HARPA AI Агент за вештачка интелигенција за Chrome. Копилот на ChatGPT Plus / GPT-4 на која било веб-страница. Автоматизирајте, пребарувајте, сумирајте, преведувајте, пишувајте на веб-локации со вештачка интелигенција. 🧬 Агент за автоматизација на вештачка интелигенција со GPT за вашиот прелистувач HARPA е вашиот GPT копилот за прелистување веб и автоматизација. 🧑‍🚀 Интегрира GPT-3 / GPT-4, […]
- [AI Anywhere](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/ai-anywhere/): AI Copilot for All Apps, not just Websites AI Anywhere не е само софтвер
- [Copula AI нуди хостирана услуга за прашања и одговори во стилот на ChatGPT на вашите документи](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/copula-ai/): Copula AI нуди хостирана услуга за прашања и одговори во стилот на ChatGPT на вашите документиОткако ќе се регистрирате: Подгответе ги вашите референтни текстови и приспособете вештачка интелигенција на вашите потреби.распоредете веб-локација за прашањата на посетителите на терен со оваа подготвена вештачка интелигенција.Нашата вештачка интелигенција е дизајнирана да добива одговори само од вашите референтни текстови […]
- [AI за унапредување на родовата еднаквост во академските истражувања](https://aigender.net/index.php/2023/11/23/ai-gender/): Добредојдовте на блогот на проектот Вештачката интелигенција AI за унапредување на родовата еднаквост во академските истражувања на Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје! Денес, со големо задоволство, ќе ви претставиме една нова перспектива во академските истражувања - употребата на вештачка интелигенција (AI) за унапредување на родовата еднаквост во академските истражувања.
- [Родовите предрасуди во развојот на мобилни апликации: Анализа на кои алатки можат да бидат прилагодени за подобра родова инклузивност](https://aigender.net/index.php/2025/03/19/mob/):                     Стефан Маркоски Вовед Во денешниот дигитален свет, мобилните апликации играат клучна улога во животот на милиони луѓе. Апликациите влијаат на сè, од социјалните мрежи до здравствените услуги и банкарските трансакции. Но, како и во многу други аспекти на дигиталната технологија, мобилните апликации не се имуни на родови предрасуди. Развојот на овие апликации често подразбира дизајни […]
- [Родова еднаквост во руралните средини: Како  ИКТ помага во справување со предизвиците ](https://aigender.net/index.php/2025/03/19/ru/): Ангел Ристески  Вовед  Родовата еднаквост е основно човеково право и неопходно за создавање праведни и  просперитетни општества. Сепак, во руралните средини, жените често се соочуваат со  повеќе предизвици отколку во урбаните области. Овие предизвици произлегуваат од  стари културни и економски фактори, како и од лошата инфраструктура што е многу  честа во овие средини. Жените во […]
- [Родовата инклузија во дизајнот на паметни технологии за постари лица](https://aigender.net/index.php/2025/03/19/ri-2/): Ана Балеска Вовед Денес технологијата е дел од секојдневниот живот. Паметните телефони, апликациите, дигиталните асистенти и уредите за здравје сè повеќе се користат и од постари лица. Но, колку од оваа технологија е навистина создадена имајќи ги предвид нивните потреби, и уште поважно – колку често се земени предвид женските постари корисници? Во оваа семинарска […]
- [Имплементација на IRS Етичкиот Аналитичар AI во главните онлајн медиуми и предвидувања за неговото влијание](https://aigender.net/index.php/2025/03/19/ra/): Симоноски Мартин Вовед  IRS Етичкиот Аналитичар AI е нова алатка за длабока анализа на текстови, слики и документи, со цел идентификација и оценка на содржини што може да содржат злонамерност, говор на омраза или дискриминација. Покрај детекција, алатката овозможува филтрирање/цензура на содржината, задржувајќи го истото значење, но во етичко прифатлива форма.  Оваа технолоѓија може да […]
- [Етички дилеми во користење на вештачката интелегенција поврзана со родови студии](https://aigender.net/index.php/2025/03/18/ed-2/): Елена Попоска Вовед Како и самите што може да забележиме вештачката интелигенција очигледно станува се позначајна во денешното модерно општество, менувајќи голем број индустрии, како што се дигиталната комуникација, здравството, образованието и вработувањето. Сепак, значајни етички прашања се појавуваат и со зголемената употреба на вештачката интелегенција, особено кога станува збор за родови студии. Дали сегашната […]
- [Родова пристрасност во вештачката интелигенција ](https://aigender.net/index.php/2025/03/18/pr/): Радица Николова Вовед  Вештачката интелигенција секојдневно го зголемува своето присуство во многу  различни аспекти од општеството. Денес вештачката интелигенција се користи во  многу процеси за носење одлуки – како здравство, финансии, вработувања и слично.  Едноставно, животот денес не би бил тоа што е без да постои вештачката  интелигенција. Но, кога ќе се каже оваа реченица […]
- [Родовиот идентитет – факт или фикција за вештачката интелигенција ](https://aigender.net/index.php/2025/03/18/ri/): Андреј Ристовски | P a g e  1. Вовед  Во ерата на брзиот технолошки напредок, самото поставување на прашањето  „Дали вештачката интелигенција (AI) го разбира родовиот идентитет или воопшто  концептот на идентитет?“ претставува прашање од суштинско општествено значење  и важност. Денешната AI технологија која постојано се развива, сè уште нема вистинско  разбирање за концептот на […]
- [Жените во развојот на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/03/18/zai/):    Никица Ѓорѓиевска        1.Вовед     Вештачката интелигенција (ВИ) е една од најреволуционерните технологии на 21 век, која постојано се развива и усовршува. Нејзиниот развој започнал од теоретските основи поставени од математичари и научници во средината на 20 век, а денес вклучува напредни алгоритми, машинско и длабоко учење. Со напредокот на технологијата, ВИ сè повеќе наоѓа примена во […]
- [Родова пристрасност во системите за вештачка интелигенција: како алгоритмите го одразуваат нашето општество?](https://aigender.net/index.php/2025/03/17/pri/): АНТОНЕЛА КОЦЕВА  ВОВЕД  Во ерата на дигиталната трансформација, вештачката интелигенција стана составен дел од  секојдневниот живот која значително влијае на сите сфери. Mожеби не сме свесни за  фактот дека ВИ може да ги наследат, па дури и засилат родовите предрасуди што постојат  во нашето општество. Вградување на пристрасностите во алгоритмите на ВИ има  потенцијал да […]
- [Воведување емоции во вештачката интелигенција и роботите](https://aigender.net/index.php/2025/03/17/emo/): Воведување емоции во вештачката интелигенција и роботите Мила Стеваноска 1. Апстракт  Овој труд разгледува различни истражувачки студии за тоа како вештачката интелигенција (ВИ) и роботите можат да ги разберат и да одговорат на човечките емоции. Студиите истражуваат различни методи за развој на емоционално интелигентна ВИ, вклучувајќи психолошки модели, машинско учење и нервни мрежи. Истражувачите дискутираат […]
- [Како алгоритмите можат да помогнат или да наштетат?](https://aigender.net/index.php/2025/03/16/alg/): Михаил Петров Вештачката интелигенција и родовата еднаквост Слика 1. линк Апстракт Вештачката интелигенција (ВИ) сè повеќе добива централна улога во модерното општество, при што алгоритмите се користат за носење одлуки во различни области како што се вработување, образование, здравство и финансии. Сепак, иако вештачката интелигенција има потенцијал да ја унапреди родовата еднаквост преку автоматизација и […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во унапредувањето на здравствената заштита  за бремените жени и поддршка во работната средина - Родовите предрасуди за жените трудници ](https://aigender.net/index.php/2025/03/15/trud-2/): Васка Лазарова  1. Вовед   Времето во кое живееме денес е време кога можностите за создавање на вештачки ‘ум’  и машини кои работат и реагираат како човечки суштества се актуелизирани,спроведени  и значително го менуваат нашето секојдневие и светот околу нас.Добро познато за  изминативе неколку децении –Вештачка интелигенција- . Поим кои зазема значителен  замав во денешницата и […]
- [Вештачка интелигенција и сајбер безбедност:Борба  против дигиталните закани и дефектологијата ](https://aigender.net/index.php/2025/03/15/def/): Ивона Трајкоска  Вовед  Во денешниот дигитален свет, каде што технологијата и интернетот се неразделни делови од нашето секојдневие, сајбер-безбедноста станува еден од најголемите предизвици  за поединците, компании. Со постојаното зголемување на бројот на дигитални напади и  комплицираноста на овие напади, традиционалните методи на заштита и откривање  стануваат се помалку ефикасни. Нападите, кои можат да бидат […]
- [Примена на СТЕМ во социјалната работа:Креирање на инклузивни алатки за родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/03/14/soc/):            :Марија Попадиновска  Вовед Родовата еднаквост претставува едно од основните човекови права и еден од клучните фактор за создавање на мирно, просперитетно и одржливо општество. Можеме да ја разбереме како обезбедување на еднакви права, одговорности и можности за сите поединци без разлика на нивниот пол, тоа значи земање предвид на интересите, потребите и приоритетите на поединци […]
- [Вештачката интелигенција и родова еднаквост во образованието: Како ВИ може да ја унапреди инклузивноста?](https://aigender.net/index.php/2025/03/14/edu/): Современото образование е во процес на дигитална трансформација, каде штовештачката интелигенција (ВИ) игра сè позначајна улога. Технологијата овозможуваперсонализирано учење, автоматизирани образовни алатки и поддршка за учениците, ноисто така отвора можности за решавање на социјални предизвици, како што е родоватаеднаквост.
- [Предности и недостатоци на вештачка интелигенција ](https://aigender.net/index.php/2025/03/13/pred/): Кристина Дончовска   Вовед  Вештачката интелигенција е гранка на компјутерската наука посветена на  создавање компјутери и програми кои можат да го реплицираат човечкото  размислување. Некои програми за вештачка интелигенција можат да учат од своето  минато со анализа на сложени групи на податоци и да ги подобрат своите  перформанси без помош од луѓе за да го усовршат […]
- [Жените во ИТ индустријата](https://aigender.net/index.php/2025/03/13/zit/): Стефан Вељаноски ВоведВо современото општество, еднаквоста меѓу половите се смета за основна вредност која треба да биде вградена во секој аспект од животот, вклучувајќи ја и работната сила. ИТ индустријата е еден од најдинамичните и најбрзо развивачки сектори во светот и има огромен потенцијал да игра клучна улога во унапредувањето на економиите и општествата. Иако […]
- [Што се крие зад родовата нееaднаквост во СТЕМ професиите?](https://aigender.net/index.php/2025/03/13/hold/):  Ива Костадинова 1. Вовед   Науката (Science), технологијата (Technology), инженерството (Engineering) и  математиката (Mathematics) ,заедно дефинирани како STEM (СТЕМ), несомнено  се темел и двигател на современиот свет .  СТЕМ професиите играат клучна улога во обликувањето на иднината на глобално  ниво. Сите промени се постигнуваат преку иновации кои го трансформираат  начинот на живеење и обезбедуваат континуиран напредок […]
- [Влијанието на вештачката интелегенција во здравството ](https://aigender.net/index.php/2025/03/12/zdv/): Ана Боцевска Вовед  Што е вештачка интелегенција?  Вештачката интелегенција е дефинирана како широка гранка од компјутерската наука  која се занимава со градење на машини кои имаат способности да ги имитираат  човечките особини како што се логичното размислување,учење и планирање.Таа им  овозможува на техничките системи да согледаат она што е околу нив, и потоа да се  […]
- [ВЕШТАЧКА  ИНТЕЛИГЕНЦИА И МАШИНСКО УЧЕЊЕ ](https://aigender.net/index.php/2025/03/11/mlit/):   Елена Рипилоска  Вовед Вештачката интелигенција е широка гранка на компјутерската наука која се занимава со градење паметни машини способни за извршување задачи за кои обично е потребна човечка интелигенција. AI е интердисциплинарна наука со повеќе пристапи, но напредувањето во машинското учење и длабокото учење создаваат промена на парадигмата буквално во секој сектор од технолошката […]
- [ИНВОЛВИРАНОСТА НА ЖЕНИТЕ ВО  ПРОГРАМИРАЊЕТО И IT ИНДУСТРИЈАТА](https://aigender.net/index.php/2025/03/11/itw/):  Максимовска Анастасија   ВОВЕД:  Половите разлики во ИТ кариерите влијаат на конкурентноста на компаниите на  глобално ниво. Се претпоставува дека со оглед на тековниот недостиг на работна сила  во ИТ индустријата, стана поважно од кога било да се намалат изворите на истекување  во ИТ кариерните патеки на жените. Презентиран е модел на бариери со кои […]
- [Како маркетинг, фемвертајзинг и вештачката интелигенција преминуваат од родови стереотипи до родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/03/11/mark/): Ајцева  Росица                                                                           Вовед Родовата еднаквост е не само морална и етичка цел, туку и клучен фактор за економскиот развој и напредок на современото општество. Во текот на историјата, општествата формирале строго дефинирани родови улоги, кои влијаеле на начините на кои се перципираат и третираат мажите и жените, а овие перцепции продолжуваат да имаат влијание и […]
- [Промовирањето на родовата еднаквост преку Вештачката интелигенција и  нејзиното влијание на родовите стереотипи](https://aigender.net/index.php/2025/03/10/ster/): Елена Алексовска  Скопје, 2025 Вештачка интелигенција и родова еднаквост  Вовед  Во текот на последните неколку децении, развојот на Вештачката интелигенција  (ВИ) значително го трансформираше секојдневниот живот, економијата и различни  индустрии. Вештачката интелигенција се користи во широк спектар на апликации,  од социјалните медиуми и маркетинг, до здравство, финансии и образованието.   Меѓутоа, како и со многу други […]
- [Родовиот јаз во областа на вештачката интелигенција: Предизвици и можности за еднаквост во ИТ и СТЕМ професиите](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/profi/): Темата за родовата еднаквост во областа на вештачката интелигенција, информатичките технологии иСТЕМ-дисциплините е од исклучителна важност во современото општество. Во време кога технологијатаима сè поголемо значење во секој аспект од нашиот живот, важно е да разгледаме дали придобивкитешто произлегуваат од нејзиниот развој се рамномерно распределени и пристапни за сите луѓе. Овааработа ќе ги анализира причините […]
- [Класичен модел на Вештачка Интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/klasik/): Класичен модел на вештачка интелигенција се однесува на пристапот за развој наинтелигентни системи кои користат симболичка логика и правила за решавање наодредени значајни проблеми. Овој модел, познат и како симболичка ВИ, се фокусира напретставување на знаењето во форма на симболи и манипулирање со тие симболи прекустрого дефинирани логички правила за да се решат важни комплексни […]
- [Дигитален феминизам: Како AI може да се искористи за борба против  онлајн насилството врз жените ](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/df/): Анастасија Бојкикева Вовед  Во последниве години, со зголеменото присуство на дигиталните платформи,  на жените им се нуди нови начини за изразување, комуникација и поврзување.  Меѓутоа, ова исто така отвори нови можности за различни форми на насилство, со  посебен фокус на онлајн насилството врз жените. Онлајн насилството се јавува во  неколку форми, како што се мизогинистички […]
- [ВИ против пристрасноста: Револуција во рамноправноста на вработувањето](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/vra/): Мартин Стаменов Вовед Појавата на вештачката интелигенција во општеството отвори нова ера на можности и предизвици. Додека се дискутираат нејзините потенцијали и ризици, еден факт останува неизбежен – ВИ не претставува само уште една технологија, туку револуција која веќе ја трансформира нашата реалност. Процесот на вработување, традиционално обликуван од социокултурни стереотипи и субјективни одлуки, сега […]
- [Влијанието на вештачката интелигенција врз креативнитеиндустрии: Дали уметниците се заменливи?](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/art/): Оваа семинарска задача ја истражува темата „Влијанието на вештачката интелигенцијаврз креативните индустрии: Дали уметниците се заменливи?“. Се анализираатпромените што вештачката интелигенција ги носи во уметноста, музиката и дизајнот,со акцент на автентичноста, авторските права и уникатноста на делата. Иаковештачката интелигенција нуди нови можности за автоматизација и иновација, таапоставува прашања за емоционалната длабочина и културниот контекст кои […]
- [Вештачка интелигенција и родовите предрасуди: Како алгоритмите ја обликуваат еднаквоста?](https://aigender.net/index.php/2025/03/09/ed/): Андреј Божиновски I. ВоведВо последните неколку децении, вештачката интелигенција (ВИ) полека, но сигурно, стана дел од нашето секојдневие. Од начинот на кој комуницираме и работиме, до тоа како носиме одлуки, ВИ веќе игра значајна улога. Со напредокот на алгоритмите и машинското учење, компјутерите сега можат да анализираат огромни количества податоци и да донесуваат одлуки што […]
- [Сајбер безбедност](https://aigender.net/index.php/2025/03/08/cb/): Марио Овчарски                                                                                                                            Вовед Сајбер безбедноста е процес на заштита на компјутерските системи, мрежи и информации од сајбер напади, злоупотреба, неовластено користење, оштетување и саботажа. Со дигиталната ера што владее со нашите животи во сегашниот свет, сајбер безбедноста станува се позначајна за поединци, организации и влади. Со експоненцијално проширување на интернетот, мобилните телефони и онлајн услугите, […]
- [„Како вештачката интелигенција влијае на образовниот систем“](https://aigender.net/index.php/2025/03/07/obraz-2/): Андријана Ѓуровска Вовед  Вештачката интелигенција е широка гранка на компјутерската наука која се занимава со градење паметни машини, способни за извршување задачи за кои вообичаено е потребна човечка интелигенција. Таа претставува силно иновативна област на истражување и развој, која вовлекува многу аспекти на нашето општество, вклучувајќи го и образованието.  Последниве години, примената на ВИ во […]
- [Машинското учење и родовата дискриминација: Како да изградиме праведни алгоритми?](https://aigender.net/index.php/2025/03/06/mmu/): Во последните децении, вештачката интелигенција и машинското учењезначително се појавија во различни аспекти на секојдневниот живот и овозможијаавтоматизација на бројни процеси. Препораки на содржини, помош придонесување одлуки во критични области како што се вработување, здравство,правосудство и слично. Алгоритмите имаат сè поголема улога во општеството,иако често се сметаат за објективни. Системите можат да ја одразат, а […]
- [Анализа на застапеноста на жените во областа на науката за податоци и машинското учење](https://aigender.net/index.php/2025/03/06/llm-2/): Областа на науката за податоци (Data Science) и машинското учење (ML) доживеааогромен раст во последната деценија. Сепак, застапеноста на жените во овие полињаостанува значително ниска, и покрај зголемените напори за промовирање наразновидност и инклузивност. Оваа семинарска го истражува тековниот статус назастапеноста на жените во науката за податоци и ML, предизвиците со кои тие сесоочуваат, како […]
- [„Како LLMs можат да ја поттикнат родовата еднаквост и инклузивноста во ИТ и СТЕМ?“](https://aigender.net/index.php/2025/03/05/stam-2/): Веќе неколку децении, IT и STEM (science, technology, engineering and mathematics)играат клучна улога во развојот и обликувањето на современото општество. Сепак ипокрај нивниот брз напредок, овие области сè уште се соочуваат со разнипредизвици и предрасуди поврзани со родовата нееднаквост. Студиите покажуваатдека конкретно компјутерските науки, инженерството и технолошките областипокажуваат најголема полова небалансираност, од моментални студенти, па […]
- [Како ВИ може да препознае и да помогне во намалувањето  на родовите предрасуди во технолошките индустрии ](https://aigender.net/index.php/2025/03/04/indu/): Мила Крстева Вовед  Во последните години темата за родова еднаквост во технолошкиот сектор стана многу  актуелна. Иако работните места во технологијата се зголемуваат, жените сѐ уште се  недоволно застапени. Според извештаите, жените сочинуваат само околу 26% од  работната сила во технолошките индустрии [1], а на лидерски позиции бројот е уште  помал. [7]  Вештачката интелигенција денес […]
- [Родовиот јаз во платите во ИТ секторот](https://aigender.net/index.php/2025/03/04/gapit/): :    Филип Самарџиски Вовед  Разликата во платите според родот останува еден од најупорните и најкомплексните  економски и социјални предизвици во современиот свет. И покрај значителните напори  во последните децении за намалување на овој јаз, тој продолжува да постои, како во сите  сектори така и во високо платените како што е информатичко-технолошкиот (ИТ)  сектор. ИТ […]
- [РОДОВО ДИГИТАЛНО НАСИЛСТВО ](https://aigender.net/index.php/2025/03/04/rdn/): Христина Здравеска  1) Вовед  Живееме во 21век, во информатичко општество и во ера на дигитализација и на технологија. Свесни сме за енормниот развој на технологијата и масовната  дигитализација на секојдневниот живот. Технологијата и Интернетот донесоја бројни  придобивки и значително ни го олеснија животот, но истовремено создадоја нови  форми на насилство. Родово дигитално насилство претставува комплексен […]
- [Примена на вештачката интелигенција во образованието](https://aigender.net/index.php/2025/03/03/obraz/): Вештачката интелигенција (ВИ) веќе има длабоко влијание врз образованието,нудејќи иновативни решенија кои го трансформираат начинот на кој учениците учат инаставниците предаваат. Од чатботовите и виртуелните асистенти кои нудатмоментална поддршка, до персонализираните платформи за учење кои сеприлагодуваат на индивидуалните потреби на секој ученик, ВИ го правиобразованието поинклузивно, пристапно и ефикасно. Технологиите како виртуелнатаи зголемената реалност (VR/AR) […]
- [“Вештачката интелигенција во паметните градови”](https://aigender.net/index.php/2025/03/03/smart/):   Дона Иванова  1. Вовед во паметни градови  Во последните години, концептот на паметни градови се појави како ветувачко  решение за безбројните предизвици со кои се соочуваат брзо растечките урбани  средини. Се карактеризира со интеграција на напредни технологии и донесување  одлуки управувани со податоци, паметните градови имаат за цел да го подобрат  квалитетот на животот […]
- [Потеклото и импликациите на родовата пристрасност во системите за вештачка интелигенциjа - Наш сопствен одраз](https://aigender.net/index.php/2025/03/03/odraz/):   Тамара Костова  Апстракт  Зголемената употреба на системите за вештачка интелигенциjа (ВИ) во критични домени како здравствената заштита, финансиите и регрутирањето открива структурни предрасуди присутни во овие технологии. Оваа студиjа покажува дека родовите пристрасности во ВИ произлегуваат од сложената интеракциjа поме´гу историски пристрасни податоци, недостаток на разно видност во тимовите за развоj на ВИ модели […]
- [Родова пристрасност во гласовните асистенти:  Зошто виртуелните асистенти како  Alexa, Siri и Google Assistant  најчесто имаат женски глас и какво е  нивното општествено влијание?](https://aigender.net/index.php/2025/03/02/ass/):   Тамара Стојанова  1.Вовед  Гласовните асистенти како Alexa, Siri, Cortana и Google Assistant се сè поприсутни  во нашето модерно секојдневие, олеснувајќи ја секојдневната комуникација и  извршувањето на најразлични задачи. Ваквите виртуелни асистенти се дизајнирани  за да бидат корисни, достапни и пријателски настроени, што е она кое ги прави  популарни кај огромен број на корисници ширум […]
- [“Учество на женскиот пол во СТЕМ : Застапеност и можности за напредок” ](https://aigender.net/index.php/2025/03/01/stema-2/): Драгана Ристова 1. Вовед  Во ера на технолошка револуција, една област се истакнува како клучна за  подготовка на младите умови за иднината – СТЕМ-едукацијата. Иако за  многумина акронимот СТЕМ може да звучи не познато, всушност, тој ги обединува  четирите најважни дисциплини во модерниот свет: наука (Science), технологија  (Technology), инженерство (Engineering) и математика (Mathematics).  СТЕМ-образованието не […]
- [„Пристрасност во машинското учење и  нејзиното влијание врз родова еднаквост “ ](https://aigender.net/index.php/2025/02/28/pris/):   Игор Гошев Вовед  Машинското учење (ML) претставува гранка на вештачката интелигенција која  овозможува на алгоритмите да учат од податоци и да донесуваат одлуки без  експлицитно програмирање. Овие системи сè почесто се применуваат во различни  сфери, како што се здравството, финансиите, човечките ресурси и криминологијата,  со цел да се подобрат процесите на одлучување и ефикасноста.  […]
- [Introducing GPT-4.5](https://aigender.net/index.php/2025/02/27/introducing-gpt-4-5/): Само еден час по објавата GPT-4.5 е новиот AI асистент на Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје
- [СТЕМ и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/02/27/stam/): СТЕМ и родовата еднаквост   Ива Макенаџиева  Вовед  Кратенката СТЕМ се однесува на полињата на Наука, Технологија, Инженерство и  Математика. Терминот обично се користи во контекст на образовната политика или  изборот на наставна програма во училиштата. Во современото општество СТЕМ игра  важна улуга во развојот на економскиот и технолошкиот свет.  Сепак и покрај тоа што полињата […]
- [Влијанието на вештачката  интелигенција врз работните места – закана или можност? ](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/trud/): Мила Саватиќ  1 Вовед  1.1 Што е вештачка интелигенција?  Вештачка интелигенција е гранка на компјутерските науки што се занимава со  развој на системи и програми што можат да извршуваат задачи кои обично  бараат човечка интелигенција. Ова вклучува учење, расудување, решавање  проблеми, разбирање јазици и препознавање слики и звуци.  1.2 Нејзината примена денеска  Во новото време […]
- [Како автоматизацијата и вештачката интелигенција влијаат  врз пазарот на трудот](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/pazar/): Александра Ристова  Вовед   Во денешниот технолошки свет, машините, паметните компјутери и системи во  голема мера ја преземаат улогата на извршување на задаци ција што некогаш  улога била на лудето. Од индустриските роботи што го забрзуваат  производството, до алгоритмите што анализираат огромни колицини на податочи  во секунда, машините го менуваат нацинот на кој работиме и живееме.  […]
- [ВЛИЈАНИЕТО НА ВЕШТАЧКАТА ИНТЕЛИГЕНЦИЈА ВО МЕДИЦИНАТА](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/medi/): Јана Гогова ВОВЕДПоследниве години, сведоци сме на голем број откритија во вештачката интелигенција (ВИ), кои се доказ за нејзиното рапидно развивање во сите сфери на нашето живеење. Конкретно во медицината, ВИ носи значителни промени во начинот на кој се поставуваат дијагнози, се анализираат медицински податоци и се препишуваат терапии. Напредокот во машинското учење, длабокото учење […]
- [Родова еднаквост во СТЕМ: Пораст на жените во СТЕМ кај нас и низ светот ](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/stema/): Викторија Страторска Вовед  Науката (Science), технологијата (Technology), инженерството (Engineering) и  математика (Mathematics), заедно уште наречени и СТЕМ (STEM) се области на  образованието или професионални полиња во кои почесто преовладува машкиот пол.  Знаеме дека најголем дел од научниците и математичарите за кои имаме слушнато  како и софтверските инженери на најголемите фирми денес се од машки пол, […]
- [AI во влијанието на говор на омраза и родова  дискриминација на социјалните мрежи](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/aigovoro/): Дамјан СандевВоведГоворот на омраза опфаќа нечовечки и дискриминаторски изјави насочени кон одредени групи луѓе. Овие напади најчесто се поврзани со карактеристики како што се бојата на кожата, потеклото, сексуалната ориентација, родот, возраста, попреченоста или религијата. Најчесто погодени групи се жените, луѓето со мигрантско потекло и ЛГБТК+ заедницата. Истражувањето „Гласна омраза – тивко повлекување“ на Компетентната […]
- [Родови стереотипи и нивното влијание на изборот на  професија во ИТ: Препреките и можностите за  еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/siti/): Енсар Ибраими ВоведРодовите стереотипи и предрасуди се од клучно значење во современото општество, особено во доменот на изборот на професија, каде што често ограничуваат можности и формираат бариери за развој. Во индустријата на информациски технологии (ИТ), овој феномен е особено истакнат, бидејќи традиционално се гледа како област која е доминирана од мажи. Сепак, со напорите […]
- [Жени во развојот на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/02/26/zeni/): Артан Мемеди ВоведЖените се сè уште недоволно застапени на клучни работни позиции во развојот ипримената на вештачката интелигенција на глобално ниво. Оваа нееднаквост не сеогледа само во бројот на жени вработени во оваа област, туку и во податоците што секористат за обучување на ВИ системите. Како резултат на тоа, се намалуваатможностите за менторство и професионален […]
- [Noticing](https://aigender.net/index.php/2025/02/25/noticing/): На 25 февруари, во Ректоратот на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје се одржа презентација за една сосема поинаква употреба на вештачката интелигенција во образованието: новокреираната апликација Noticing, алатка – добитник на меѓународната награда на Британскиот совет ELTons за иновативна употреба на технологијата во доменот на образованието. Настанот, на кој присуствуваа претставници на универзитетската […]
- [Вештачакта интелигенција и менталното здравје](https://aigender.net/index.php/2025/02/24/healtm/): Менталните нарушувања претставуваат еден доста сериозен глобален проблем. Дијагностиката и третманот на овие нарушувања се клучни за подобрување на животот на пациентите, но традиционалните методи често не се доволни за прецизна проценка. Вештачката интелигенција (ВИ) овозможува нови можности за трансформирање на оваа област, овозможувајќи побрзо и поефикасно препознавање на симптомите и помагајќи во креирањето на […]
- [Објаснива вештачка интелигенција кај LLMs и/или модели за детекција на објекти](https://aigender.net/index.php/2025/02/23/llm/): Во последните години, порастот на употребата на AI системи донесе зголемена потреба заобјаснивост на моделите, особено кај сложените длабоки невронски мрежи, кои често сенарекуваат „црни кутии “[2]. Објаснивоста во AI се однесува на способноста на моделотда ги презентира своите одлуки на начин што може да се разбере од човек [4]. Ова е особеноважно во критични […]
- [AI for Goal 5. Gender Equality. International week 2025 Building Resilient Societies: The Role of Social Sciences and Humanities in Achieving the SDGs Faculty of philosophy – Skopje,](https://aigender.net/index.php/2025/02/15/7th-international-week-2025-building-resilient-societies-the-role-of-social-sciences-and-humanities-in-achieving-the-sdgs-faculty-of-philosophy-skopje/): Place: Faculty of philosophy – Skopje Date: 17 – 21 FEBRUARY, 2025 Topic: Building Resilient Societies: The Role of Social Sciences and Humanities in Achieving the SDGs The  7th International Week on Building Resilient Societies: The Role of Social Sciences and Humanities in Achieving the SDGs brings together scientists, professors, experts, researchers, professionals, students and youths from various countries, all united by the common […]
- [Софи-Филозофија со деца за пошироко социјално вклучување /Sophie-Philosophy with Children for Wider Social Inclusion](https://aigender.net/index.php/2025/02/13/sophie/): Philosophy with Children for Проектот SOPHIE (“Philosophy with Children for Wider Social Inclusion”) е ЕРАЗМУС+ иницијатива која се стреми кон поттикнување на социјална инклузивност преку иновативен пристап на Филозофија со Деца (PwC). Нашиот тим се надоврза на оваа иницијатива со развивање на два AI агенти кои дополнително ќе ги модернизираат и прошируваат методите на проектот. […]
- [2025 Меѓународен ден на жените и девојките во науката: Визија за подобра и поинклузивна иднина](https://aigender.net/index.php/2025/02/11/7610/): На денешен ден, 11 февруари 2025 година, светот го одбележува „Меѓународниот ден на жените и девојките во науката“. Овој ден е создаден со цел да се сензибилизира јавноста за клучната улога на жените и девојките во развојот на науката, технологијата, инженерството и математиката (СТЕМ) и да се поттикне рамноправната родова застапеност во овие полиња. Жените […]
- [DeepSeek на Родови студии](https://aigender.net/index.php/2025/01/28/deepseek/): Институтот за родови студии ви нуди можност да го тестирате новиот модел на DeepSeek, кој се споредува со најдобрите модели на OpenAI. Ова е интересна можност,бидејќи DeepSeek моментално не прифаќа нови претплати за своите услуги. Еве неколку клучни придобивки за оваа можност:
- [Користењето на вештачката интелигенција (AI) во образованието: Клуч кон инклузивност и родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/01/24/aiedu-2/): Меѓународниот ден на образованието, кој се одбележува на 24 јануари, претставува глобална можност да се истакне важноста на образованието како основа за мир, просперитет и одржлив развој. Во оваа ера на брзи технолошки промени, вештачката интелигенција (АИ) се наметнува како трансформативна сила која може да го редефинира начинот на кој учиме, подучуваме и ги решаваме […]
- [ПРВИОТ МАКЕДОНСКИ AI ПРАВЕН АСИСТЕНТ](https://aigender.net/index.php/2024/12/02/factum/): Factum AI е правен асистент кој го прави законот едноставен и разбирлив за сите, обезбедувајќи висококвалитетни консултации за сите ваши правни прашања. Factum AI го прави законот едноставен и разбирлив за сите, обезбедувајќи висококвалитетни консултации за вашите правни прашања. Со користење на машинско учење и семантичка обработка, Factum AI ви обезбедува брз и точен одговор […]
- [Дигитална платформа базирана на вештачка интелигенција за транскрипција на говор на македонски јазик – „Буки“](https://aigender.net/index.php/2024/10/09/buki/): Универзитетот „Св.Кирил и Методиј“ во Скопје (УКИМ) денеска официјално ја пушти во употреба новата дигитална платформа базирана на вештачка интелигенција за транскрипција на говор на македонски јазик – „Буки“, која овозможува унапредено користење на официјалниот јазик при креирање на текстови во дигитална форма. Овој модел, што е креиран од страна на Дејан Порјазовски, експерт за […]
- [Повик за „Школа за род, сексуалност и политика“](https://aigender.net/index.php/2024/09/18/povik/): Повик за „Школа за род, сексуалност и политика“ Ги замолуваме заинтересираните учесници да се пријават со испраќање на е-маил на ko************@***il.com, во кој ќе достават своја кратка или детална биографија, и писмо на интерес* најдоцна до 01.10.2024. Ги охрабруваме кандидатите во писмото на интерес да ги наведат специфичните прашања, проблеми и аспекти поврзани со темите […]
- ["Strawberry" AI language model 12/09/2024 OPEN AI](https://aigender.net/index.php/2024/09/13/strawberry/): Само после неколку часа од официјалното претставување на долго најавуваните модели на вештачка интелигенција „Strawberry“ o1-preview и o1-mini, сега се достапни на AI страната на Институтот за родови студии Филозофски Факултет Скопје. Вчера, OpenAI конечно го претстави својот долго најавуван модел со вештачка интелигенција „Strawberry“, тврдејќи дека има значителни подобрувања во „расудувањето“ и способности за […]
- [Научно Истражувачки AI Агент](https://aigender.net/index.php/2024/08/19/naucp/): Упатство за користење на АИ Научен Истражувачки Агент АИ Истражувачката Алатка е напредна алатка базирана на вештачка интелигенција (АИ) која е дизајнирана да ви помогне во процесот на истражување. Најважната карактеристика на оваа алатка е автоматското истражување, кое овозможува брзо и ефикасно генерирање на истражувачки прашања, методи, наоди, дискусии и завршен текст. Дополнително, алатката нуди […]
- [Компјутациска Хуманистика: Интеграција на Технологијата и Хуманистичките Науки](https://aigender.net/index.php/2024/08/10/comhum/): Денешниот проток и восприемање на информации, кој се одликува со симултаност и мултимедиско искуство, е повеќе во согласност со компјутациската и дигиталната хуманистика. Овие полиња ја прифаќаат мултимедиската природа на современите информации и овозможуваат анализа, обработка, и интерпретација на разнородни податоци во реално време. Причини зошто компјутациската хуманистика одговара на современиот информациски пејзаж: Со оглед […]
- [AI Agent со текст: Зошто е Вистински АИ Агент и Неговиот Самостоен Пристап](https://aigender.net/index.php/2024/08/09/ai-agent/): Во модерната дигитална ера, апликациите кои користат вештачка интелигенција (ВИ) стануваат сè попредоминантни, особено во академските и истражувачките сфери. Една таква апликација која го заслужува вашето внимание е AI Agent со текст, разработена од Институтот за Родови Студии при Филозофскиот факултет во Скопје. Но зошто оваа апликација е вистински АИ агент и како нејзиниот интерфејс […]
- [Q&A со Текст: Вашиот Нов Асистент за Родови Студии](https://aigender.net/index.php/2024/08/04/text/): Со големо задоволство ви го претставуваме нашиот нов додаток за WordPress – Q&A со Текст. Овој иновативен алат е дизајниран од Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје, со цел да им помогне на студентите и истражувачите да добиваат детални и проширени одговори на нивните прашања во реално време. Што е Q&A со […]
- [Апликација за Управување со Дијалози и Текстуални артефакти](https://aigender.net/index.php/2024/08/01/gendercop/): Вовед Aпликацијата за управување со дијалози и текстуални артефакти со меморирање на контекст претставува иновативно решение во областа на комуникацијата и организацијата на информациите. Оваа апликација овозможува ефикасно управување со дијалозите и текстуалните артефакти, со можност за меморирање на контекстот. Исто така, она што ја прави оваа апликација уникатна е нејзината способност да ги анализира […]
- [СТУДИРАЈТЕ „РОДОВИ“ НА ФИЛОЗОФСКИ](https://aigender.net/index.php/2024/07/29/study/): . 🎓 Институтот за родови студии на Филозофскиот факултет во Скопје нуди единствена, интердисциплинарна програма која се фокусира на истражување и разбирање на родовите перспективи во различни области на општеството. за целосна апликација кликни тука Контрола на Затемнување на iframe Контрола на Затемнување на iframe Користи го лизгачот за да го затемниш iframe од светло (1) […]
- [Запознајте го Родовиот Етички Аналитичар: Вашиот нов сојузник во борбата против говор на омраза и неетички говор](https://aigender.net/index.php/2024/07/24/hate/): Родов Етички Аналитичар е напреден систем на вештачка интелигенција (AI) кој е специјално дизајниран да препознава и класифицира неетички говор, говор на омраза и напади врз родовата еднаквост и ЛГБТКИ правата. Овој аналитичар може да препознае намери, сарказам, иронија и други стилови кои се користат за напади врз овие групи и да ги класифицира според различни категории.
- [AI Профили: Вашето Решение за Управување со AI Ботови](https://aigender.net/index.php/2024/07/24/aiprof/): Со задоволство ви ја претставуваме нашата нова апликација за управување со AI профили. Оваа моќна алатка е дизајнирана да ви помогне да креирате, зачувувате и управувате со профилите на вашите AI ботови на лесен и интуитивен начин. Дознајте повеќе за функциите и предностите на нашата апликација во овој блог пост. Клучни Функции на AI Профили […]
- [Родов AI Асистент](https://aigender.net/index.php/2024/07/22/rodovai/): Една година концепт “Родов AI Асистент” Пред една година јавно го прикажавме нашиот проект AIПлатформа за родова еднаквост. После една година работа и експерименти, креиравме на кориснички интерфејс за комуникација со ВИ, апликација која треба да ги исполнува потребите и очекувањата на сите кои се заинтересирани за родовата еднаквост но и на оние кои би […]
- [Прославуваме 1 Година на AI Платформата за Родова Еднаквост со AI Playground model="gpt-4o-mini", ©Институт за родови студии,Филозофски факултет Скопје](https://aigender.net/index.php/2024/07/18/mini/): Прославуваме 1 Година на: Платформата за Родова Еднаквост 🗓️ Денес, со голема радост и гордост, го одбележуваме едногодишниот јубилеј на Платформата за Родова Еднаквост, иновативната платформа за родова еднаквост, претставена од Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје. Оваа платформа е резултат на нашиот континуиран напор и посветеност кон промовирање на родовата еднаквост […]
- [AI Smart Notepad {Gender edition}](https://aigender.net/index.php/2024/07/15/ai-smart-notepad-gender-edition/): AI Smart Notepad Gender Edition: Интелигентен уредувач со поддршка за родови студии AI Smart Notepad Gender Edition е иновативна апликација развиена со цел да помогне во процесот на пишување и уредување текстови во контекст на родовите студии. Оваа апликација е дизајнирана од Институтот за Родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје и нуди широк спектар […]
- [MKLLM-7B e првиот македонски open-source голем јазичен модел](https://aigender.net/index.php/2024/07/02/mkllm-7b-mkd/): MKLLM-7B e првиот македонски open-source голем јазичен модел. Преку адаптација на Mistral-7B, група на македонски ИТ професионалци и ентузијасти го креираа MKLLM-7B, првиот open-source LLM на македонски. Истиот е истрениран со ограничени ресурси и според неговите креатори, тој одлично го владее македонскиот јазик и е значително подобар од моделите со слична големина. MKLLM-7B is an […]
- [Anthropic: Claude 3.5 Sonnet](https://aigender.net/index.php/2024/06/22/anthropic-claude-3-5-sonnet/): Claude 3.5 Sonnet delivers better-than-Opus capabilities, faster-than-Sonnet speeds, at the same Sonnet prices. Sonnet is particularly good at:
- [Novel](https://aigender.net/index.php/2024/06/20/novel/): Novel е текст процесор со WYSIWYG интерфејс во стил на Notion со поддршка за автоматско дополнување од страна на AI.Овој процесор овозможува креирање и форматирање на долги текстови на лесен начин на сите нивоа.Користејќи ги автодополнувањата на OpenAI, Novel го олеснува процесот на пишување. По последниот напишан збор притиснете space и /. Или подвлечете го […]
- [AI за унапредување на родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2024/06/04/aire/): Јована Трајческа ФИНКИ Вовед Родовата еднаквост се однесува на еднаквите права, одговорности и можности на сите поединци, без разлика на полот. Тоа имплицира дека се земаат предвид интересите, потребите и приоритетите и на жените и на мажите, со што се препознава различноста на различни групи жени и мажи. Родовата еднаквост не е само основно човеково […]
- [Програмирање до еднаквост : Жените што ги рушат предрасудите и ги поместуваат гранците](https://aigender.net/index.php/2024/06/03/program/): Мартина Велковиќ, 201018, ФИНКИ Апстракт Родовата еднаквост во програмерската индустрија е тема која привлекува сѐ повеќе внимание во последните години. Со развојот на технологијата и зголемената побарувачка за технолошки вештини, важно е да се разгледаат предизвиците и можностите за жените во оваа област. Оваа семинарска работа ќе го истражи моменталниот статус на родовата еднаквост во […]
- [Вештачката интелигенција и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2024/06/03/aiednkvost/): Георгина Димитриевска Вовед Според истражувањата на глобално ниво жените се платени помалку за нивната работна сила, а исто така тие поретко застапуваат главни позиции во полињата на науката, технологијата, инженерството и математиката (STEM fields). Вештачката интелигенција ги трансформира животите на луѓето влијаејќи на скоро секој аспект од секојдневието сѐ посилно и посилно. Како резултат на […]
- [Родова еднаквост во софтверското инженерство](https://aigender.net/index.php/2024/05/28/roding/): Лепа Симоновска -ФИНКИ  Вовед Што тоа претставува родова еднаквост?. Сите ние имаме човечки права, право на глас, право на избор, право на слобода. Може да се каже дека на еден начин и родовата еднаквост претставува човечко право. Родовата еднаквост е многу битна со цел да се направи некаков баланс и мир во светот. Тоа значи […]
- [Chipp.ai: Иновативната платформа за креирање и монетизација на прилагодени ChatGPT апликации](https://aigender.net/index.php/2024/05/16/chipp/): chipp.ai: Иновативната платформа за креирање и монетизација на прилагодени ChatGPT апликации Во ера на алгоритми, иновациите во областа на вештачката интелигенција (AI) се одвиваат со брзина на светлината. Една од најновите и највозбудливите иновации е Chipp, платформа која овозможува креирање, споделување и продажба на прилагодени ChatGPT апликации без потреба од кодирање. Моделот се темели на […]
- [ChatBook "Вовед во феминистичка епистемологија"](https://aigender.net/index.php/2024/03/20/4117/): ChatBook “Вовед во феминистичка епистемологија” AI изданието на Вовед во феминистичка епистемологија, претстаува обид да се креира и генерира нов формат на текст, аналоген на форматот на книга. Ова издание има формат на „ai четкнига“ и како таква ја обединува технологијата на вештачката интелигенција и традиционално пишаниот текст што за предмет има одредена област и […]
- [AI Chatbook: од Книга до AI Писание](https://aigender.net/index.php/2024/03/19/aichatbook/): AI Chatbook е иновативен формат на дигитална содржина/книга која ја претставува приказната или знаењето како интерактивен разговор со систем за вештачка интелигенција (AI). Наместо линеарно читање, корисникот води природен дијалог со AI агентот, поставувајќи прашања, барајќи појаснувања и влијаејќи врз текот на содржината преку своите влезови.
- [Приказ на книгата „Феминистичка епистемологија“ : Дали жените поинаку го познаваат светот од мажите и какви импликации има таа различност во науката?](https://aigender.net/index.php/2024/03/19/4034/): Епистемологијата денеска има задача да одговори кои се можностите на научниот метод и дали тој може да понуди факти кои се универзални и ги потврдуваат онтолошките законитости, или сепак научниот метод има свои ограничувања и заклучоците кои се изведуваат важат во ограничени епистемолошки полиња во ограничени и прецизно поставени услови.
- [Препораки за Ефективна комуникација со AI ботовите  на Филозофскиот факултет – Скопје](https://aigender.net/index.php/2024/03/18/prompt/): Ова се некои општи насоки за ефикасна комуникација со ботови со вештачка интелигенција: Клучот е да комуницирате што е можно појасно и да не очекувате од AI да делува како човек целосно. Со трпение и итерација, сепак може да стигнете до корисни резултати. При комуникација со специјализираните ботови за општествени науки и хуманистика од Филозофскиот […]
- [AI на Филозофскиот факултет – Скопје](https://aigender.net/index.php/2024/03/16/aifilos/): На оваа страна имате можност да пристапите до специјализираните ботови со вештачка интелигенција од области општествените науки и хуманистиката кои се во фокусот на Институтите на Филозофскиот факултет – Скопје. Овие ботови се развиени со цел да ви помогнат во различни области и да ви обезбедат интелигентни решенија за вашите научни или образовни потреби. Со […]
- [Hypatia ✨](https://aigender.net/index.php/2024/03/15/hypatia/): Hypatia е AI асистентка која е специјализирана за феминистичка филозофија и родова еднаквост. Нејзината улога е да обезбедува информации и анализи на филозофски прашања од феминистичка и родова перспектива. Hypatia стреми кон поддршка на отворен и респектабилен дијалог, помагајќи на корисниците да ги истражат и разберат овие теми подлабоко. Во секој свој одговор, Hypatia се […]
- [Иднината на кодирање: Разоткривање на влијанието на жените во развојот на ИТ](https://aigender.net/index.php/2024/03/05/coding/): Иднината на кодирањето е наратив кој постојано се развива, обликуван од технолошкиот напредок, општествените промени и поединците кои решително се осмелуваат да просперираат во оваа дигитална сфера. Во последниве години, еден од најзначајните, но често недоволно истражени аспекти на овој наратив е длабокото влијание на жените во развојот на ИТ. Додека стоиме на врвот на новата ера во технологијата, од суштинско значење е да се сврти вниманието на клучната улога што жените ја играат во обликувањето на практиките за кодирање и нивните пошироки импликации за дигиталниот пејзаж.
- [Дебата по повод Меѓународниот ден на жената, 8 Mapm SOLIDARITY WITH WOMEN'S STRUGGLES ALL OVER THE WORLD : Институт за Родови студии Филозофски факултет Скопje](https://aigender.net/index.php/2024/03/05/solidarity/): ФСС Филозофски факултет, Институт за родови студии u Un Women Дебата за Меѓународен ден на жената, 8 Mapm  10:00 Институт за родови студии
- [РОДОВАТА ЕДНАКВОСТ И ПЛАТИТЕ ВО ИТ ИНДУСТРИЈАТА](https://aigender.net/index.php/2024/03/02/plati/): Родовата платежна нееднаквост е застапена ширум сите индустрии, но особено е истакната во „СТЕМ“ индустријата (науката, технологијата, инженерството и математиката). Истражувањата покажуваат дека за секој долар заработен од страна на еден просечен маж за истата работа жените добиваат 77 центи. Оваа разлика имаше драстично зголемување за време на пандемијата поради големиот број на отпуштања од работните позиции како и намалувањето на платите. Доколку се спореди со разликата од минатата година можеме да забележиме дека има благо, но значително подобрување. Сѐ со цел ова подобрување  континуирано да се зголемува и понатаму треба да се превземат мерки од страна на компаниите и нивните вработени вклучувајќи ги и мажите и жените.
- [50 years Institute of Psychology INTERNATIONAL SCIENTIFIC CONFERENCE 3-5 JUNE 2024, SKOPJE](https://aigender.net/index.php/2024/03/02/50-years-institute-of-psychology-international-scientific-conference-3-5-june-2024-skopje/): The Institute of Psychology at the Faculty of Philosophy in Skopje is celebrating its 50th anniversary this year. We invite you to participate at the scientific conference we are organizing on the occasion of this significant event. 
- [ВАЖНОСТА НА AI ПИСМЕНОСТА ВО БОРБАТА ПРОТИВ ДИГИТАЛНОТО РОДОВО БАЗИРАНО НАСИЛСТВО](https://aigender.net/index.php/2024/02/29/pismen/): Ако во ВИ технологијата нема свесна намера за генерирање на свесна содржина и инженерите немаат целосна контрола врз процесот на генерирање содржина тогаш кај лежи одговорноста за креирање на злонамерна содржина како акт на родово базирано насилство со вештачка интелигенција?
- [AI Interactive Generative Literature](https://aigender.net/index.php/2024/02/28/ai-interactive-generative-literature/): Оригиналноста на генеративните AI модели се наоѓа во нивната способност да комбинираат и преплетуваат разновидни јазични шеми и информации на начини кои можат да произведат уникатни и непредвидливи текстуални излези. Затоа предлагаме нов жанр: ВИ интерактивна генеративна литература/AI interactive generative literature.
- [Dante AI Chatbot Updated](https://aigender.net/index.php/2024/02/26/dante-ai-chatbot-updated/): Dante AI is an AI chatbot builder that creates personalized AI chatbots trained on your data. With Dante AI you can easily upload most types of files or share a website link, images and videos, and our platform will generate intelligent chatbots capable of providing deep insights related to your content. Updated .
- [Важноста на AI Писменоста во борбата против дигиталното родово базирано насилство](https://aigender.net/index.php/2024/02/26/ai-leteracy/):   ВИ писменоста се однесува на поширок спектар на знаења и вештини поврзани со вештачката интелигенција. Она што ја прави ВИ писменоста значајна е способноста на поединецот да ги разбере и анализира технологиите на вештачката интелигенција, како и нивното влијание и потенцијални ризици во сите аспекти на животот. ВИ      писменоста вклучува разбирање на основните концепти и техники на машинско учење, длабоко учење, процесирање на природните јазици и други области поврзани со      ВИ. Исто така, оваа писменост вклучува и познавање на алгоритми, модели и методологии што се користат за обработка на податоци и креирање на ВИ-базирани решенија.
- [AI Gender Initiative Portfolio: Promoting Gender and LGBT Equality through Artificial Intelligence](https://aigender.net/index.php/2024/02/24/ai-gender-initiative-portfolio-promoting-gender-and-lgbt-equality-through-artificial-intelligence/): The AI Gender Initiative at the Institute for Gender Studies, Faculty of Philosophy, Skopje, is dedicated to harnessing the power of artificial intelligence (AI) to advance gender equality and support the LGBT community. We offer comprehensive training programs on the use of AI bots to NGOs working in the field of gender and LGBT rights. Our initiative aims to empower activists and organizations with the necessary skills to leverage AI technologies effectively, enabling them to amplify their impact and counter anti-gender movements.
- [Critical Thinking and Ethics in the Age of Generative AI in Education](https://aigender.net/index.php/2024/02/24/critical-thinking-and-ethics-in-the-age-of-generative-ai-in-education/): The report titled “Critical Thinking and Ethics in the Age of Generative AI in Education” explores the potential of generative AI technologies in the field of education. It emphasizes the need for education to shift from a transactional model to a transformative and empowering one. 
- [An Introduction to Artificial Intelligence in Education](https://aigender.net/index.php/2024/02/22/3483/): The concept of artificial intelligence (AI) came into being in 1956. Since 2006, machine learning, especially deep learning models, has achieved great success in the fields of computer vision and speech recognition. AI in education is a basic approach to realize future education and a fundamental goal that future education pursues.
- [Персонификација и род во дигиталните асистенти - Зошто „тој“ ChatGPT?](https://aigender.net/index.php/2025/05/03/mko-2/): Петар Стојановски Во денешно време вештачката интелигенција е насекаде околу нас, што речиси не постои човек кој немал контакт со неа. Особено се користени и алатките базирани на вештачка интелигенција, најчесто од помладата популација. Тоа се алатки како ChatGPТ,  DeepSeek, Siri, Alexa, но и алатки како Sora за генерирање на видеа. Овие асистенти базирани на […]
- [Жените во дата секторот: Предизвици, можности и идни перспективи ](https://aigender.net/index.php/2025/05/02/kiu/): Жените во дата секторот: Предизвици, можности и идни перспективи  Петар Малиновски Вовед  Дигиталната ера донесе значителни промени во различни аспекти на општеството и ја револуционизира комуникацијата, овозможувајќи глобална поврзаност. Преку Интернет, подобрени комуникации и онлајн платформи, луѓето можат да се поврзат меѓу себе на далечина, поттикнувајќи соработка, вмрежување и размена на идеи. Дигиталната ера поттикна […]
- [Инклузија на небинарни и родово разновидни  перспективи во ВИ модели ](https://aigender.net/index.php/2025/05/02/feer/): Ана Јанеска  Вовед  Како што вештачката интелигенција сè повеќе влијае врз општествените  норми и начинот на донесување одлуки, сè поважно e овие технологии да го  препознаваат и почитуваат целиот спектар на родови идентитети. Повеќето ВИ  системи досега се развивани врз основа на бинарни претпоставки за родот, што  само ја засилуваат рамката која ги исклучува и […]
- [Жените како дигитални асистенти: Симболика и родови улоги на  дигиталните гласовни асистенти (Siri, Alexa, и др.) ](https://aigender.net/index.php/2025/05/01/htre/): Јана Аргирова  ВОВЕД  Во дигиталната ера, технологијата станува сѐ поприсутна во секојдневниот живот,  обликувајќи го начинот на кој комуницираме, работиме и живееме. Еден од  најзабележливите и најкористените производи на Вештачката интелигенција се  гласовните дигитални асистенти како Siri (Apple), Alexa (Amazon), Google Assistant и  други. Овие системи функционираат преку препознавање на глас и природна говорна  интеракција, […]
- [Вештачка интелигенција како помошник на децата со посебни потреби](https://aigender.net/index.php/2025/04/30/ghn/): Анастасија Петковска Вовед Вештачката интелигенција се повеќе и повеќе ни станува помошна алатка на секој од нас. Во секојдневниот живот во последниот период многу луѓе секојдневно ја користат оваа алатка и едноставно не можат да ги извршуваат своите работни обврски без неа. Како и секоја нова технологија така и оваа има свои предности и маани, […]
- [Вештачка интелигенција и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/04/30/gyuik/):   Тео Ефтимов  Вовед  Едноставно кажано, вештачката интелигенција (ВИ) вклучува користење на  компјутери за класификација, анализа и цртање предвидувања од збирки податоци,  користејќи збир на правила наречени алгоритми. Алгоритмите за вештачка  интелигенција се обучени да користат големи збирки на податоци за да можат да  идентификуваат шеми, да прават предвидувања, да препорачуваат дејства и да  сфатат […]
- [Примена на вештачка интелигенција во  медицината – Вградување на бионички уреди ](https://aigender.net/index.php/2025/04/30/njil/): Александра Крстевска Апстракт  Медицината низ историјата постојано се развивала, но нејзиниот напредок  најчесто бил бавен и ограничен од достапните технологии. Лекувањето се  засновало на искуството на лекарите и основните дијагностички алатки, со  ограничени можности за интервенција кај посложени здравствени проблеми.   Денес, со појавата на вештачката интелигенција, медицината станува многу  понапредна. Современите технологии овозможуваат понапредна дијагностика,  […]
- [Родот и развојот на технологијата: Како претставништвото на жените влијае на иновациите во ИКТ](https://aigender.net/index.php/2025/04/30/xdt/):        АндрејТасевски Во текот на последните неколку децении, информациско-комуникациските технологии (ИКТ) се трансформираа во суштински двигател на економскиот и општествениот развој. Иновациите во оваа област влијаат на секој аспект од секојдневниот живот – од здравство, образование и вработување, до комуникација, мобилност и управување со ресурси. Сепак, додека технологијата се развива со огромна брзина, родовата застапеност и […]
- [Stem образование за девојчиња во земјите во развој:  бариери и решенија](https://aigender.net/index.php/2025/04/29/grews/):    Христијан Давидовски Вовед  Од минатото до денес, светот станува посвесен за значењето на образованието во  областа на STEM (наука, технологија, инженерство и математика) за економскиот раст,  развој и иновации кои се важен елемент од нашата егзистенција. Сепак, девојчињата,  особено оние од земјите кои се се уште во развој, се жртви на значителните бариери во  […]
- [Какво влијание има Вештачката интелигенција врз  родовата еднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/04/27/rtew/): Симона Мирова ВОВЕД  Се повеќе, вештачката интелигенција му дава облик на светот во кој живееме – нашите можности за работа, резултатите од грижата за здравјето, нашиот пристап  до бенефиции и услуги. Списокот на области погодени од вештачката интелигенција  е долг и расте. Ако не научиме како да го искористиме потенцијалот на вештачката  интелигенција за да […]
- [Родовата пристрасност во професионалната средина и  нејзино елиминирање со помош на вештачката интелегенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/27/guigikgk/):   Вики Симонова  Вовед   Иако многу компании денес имаат формални политики за еднаквост, родовата нееднаквост  сe уште се чувствува на секој чекор во професионалната средина. Жените честопати се  соочуваат со скриени препреки – од селекција на работно место, преку напредувања, па се до различен третман во тимови и при оценување на нивните способности. Тоа не […]
- [Поврзаноста меѓу родовата еднаквост и вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/27/iuop/): Магдалена Брзачка Вовед Денес живееме во свет каде дигиталната технологија е во многу брз развој и истата зазема голем напредок во секоја сфера каде што е присутна и носи промени кои се многу видливи и секојдневно корисни за човекот. Според тоа технологијата, односно вештачката интелегенција која е присутна во секое поле од човечкиот живот станува […]
- [Жените во СТЕМ и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/04/27/swe/):   Стефани Вуксанова 1. Вовед  Во денешниот свет, напредокот во науката, технологијата, инженерството и  математиката (СТЕМ) претставува главен двигател за решавање на некои од  најгорливите глобални предизвици – од климатски промени и транзиција кон одржлива  енергија, до дигитална трансформација и подобрување на глобалното здравје. Иако  жените сочинуваат речиси половина од светската популација, нивното учество во  […]
- [Етничките предизвици на вештачката интелигенција во однос на родовата еднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/04/27/mko/):      Бериван.Османова Во современиот дигитален свет, вештачката интелигенција станува се по присутна и повлијателна во многу аспекти од секојдневниот живот. Од системи за автоматско препознавање на лица и гласови, до алгоритми кои носат одлуки во здравството, образованието и вработувањето-Вештачката интелигенција има потенцијал да го подобри општеството но истовремено крие и сериозни ризици доколку не се развива […]
- [Вештачка интелигенција во здравството – – Системската занемареност на женскиот пол ](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/vefas/): Ребека Манева Вовед  Вештачката интелигенција (AI) во здравството се користи за како помош на  докторите да постават побрза и поточна дијагноза. При користење на големи количини  медицински податоци, AI може да препознае обрасци кои понекогаш не ги  приметуваат и самите лекари. На пример, алгоритми за машинско учење денес се  користат во радиологија, онкологија и при […]
- [Жените во сенка и нивната борба за видливост: од француската револуција до првата светска војна](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/fra/): За жените никогаш толку многу не се зборувало како во деветнаесеттиот век. На  вчудовиденост дури и на најлуцидните умови, тоа било сеприсутна тема: во катихизисот,  правните кодекси, прирачниците за добро однесување, филозофските дела, медицинските  текстови, теолошките расправи и, секако, литературата. Но иако деветанесеттиот век се  смета за ера во која се зголемила јавната дебата за […]
- [Родовите перспективи во историјата на уметноста: Од ренесансата до современата уметност](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/art-2/): Илина Димитријевска 1.Вовед Историјата на уметноста традиционално се занимава с о анализа на уметничките дела во контекст на нивниот историски, културен и социјален развој. Сепак со развојот на родовите студии се поставуваат нови прашања за улогата на родот во создавањето, репрезентацијата и рецепцијата на уметноста. Долги векови доминантниот историски наратив во уметноста ги фаворизирал машките […]
- [Жената во Средновековна Македонија](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/wombyz/): Лука Јарчевски Текстот го анализира положбата, улогата и значењето на жените во средновековна Македонија, со посебен акцент на XIV век. Во Византиската империја, жените од повисоките класи обично се грижеле за домот и воспитувањето на децата, но дел од нив успеале да се издигнат над тогашните ограничувања, станувајќи истакнати политички, религиозни и културни фигури. Текстот […]
- [Како родовите стереотипи влијаат  врз изборот на STEM професии ](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/8849/): Моника Габрешанец  1.Вовед  Родовата еднаквост не е само основно човеково право, туку и неопходен  темел за мирен, праведен, напреден и одржлив свет.Еднаквиот пристап до  образование, вработување и можности за професионален развој е клучен за  создавање општество во кое сите поединци, независно од полот, можат целосно  да го искористат својот потенцијал.  Родовите стереотипи претставуваат збир на […]
- [Жените иноватори во историјата на ИТ: Од Ада Лавлејс до денес](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/huil/):  Маја Илиевска Вовед Во светот на информатичката технологија, често се истакнуваат имиња на големи машки иноватори, но вистината е дека жените одиграле клучна, а често и недоволно препознаена улога во развојот на оваа област. Од самите почетоци на компјутерската ера, преку развојот на програмските јазици, па сè до современите дигитални иновации, жените оставиле длабок и […]
- [Вештачката интелигенција како алатка за родова еднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/ewwtr/): Димитар Балоски :  Во денешно време, вештачката интелигенција станува се поактуелна во секојдневниот  живот, од здравство и образование па се до работни места и социјални мрежи. Едноставно  кажано, вештачката интелигенција вклучува користење на компјутери за класификација,  анализа и цртање предвидувања од збирки податоци, користејќи збир на правила наречени  алгоритми. Алгоритмите за вештачка интелигенција се обучуваат […]
- [Познати жени математичари и нивниот придонес за  поставување на темелите на современата вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/mat/): Анастасија Стојчевска   ВОВЕД  Математиката, како еден од најзначајните области на науката, долго време беше  затворена за жените. Во текот на историјата, жените немаа исти можности за  образование како мажите и често беа исклучени од универзитетските институции,  а исто така и од работни позици. Во периоди кога им се припишувале различни  улоги и карактеристики врз основа […]
- [Вештачка интелигенција и општественото влијание: Како може АИ да се користи за намалување на родовата разлика во платите?](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/plata/): Миодраг Ќука  Вештачка интелигенција како решение за намалување на родовиот јас во платите Во глобалната економија, патот кон родова еднаквост во платите меѓу мажите и жените се движи бавно, но технологијата заснована на вештачка интелигенција (АИ) може да биде клучниот фактор за затворање на родовиот јас во платите. Иако жените се борат за еднакви плати […]
- [Родовата еднаквост во маркетингот во ерата на вештачката интелигенција: Анализа на предизвиците и можностите](https://aigender.net/index.php/2025/04/26/mark-3/): Марија Тодорова Вовед Во последната деценија, вештачката интелигенција (ВИ) се наметна како клучен двигател на трансформацијата во маркетинг индустријата, овозможувајќи нови нивоа на автоматизација, персонализација и аналитичка прецизност. Овој технолошки напредок, иако носи значителни придобивки за брендовите и потрошувачите, истовремено отвора и комплексни прашања поврзани со етичките аспекти и социјалната одговорност на компаниите. Особено актуелно […]
- [Родовата еднаквост во виртуелната реалност: Анализа на  инклузивноста во VR апликациите ](https://aigender.net/index.php/2025/04/25/vr/): Ана Георгиевска  Вовед  Виртуелната реалност (VR) претставува една од најиновативните технологии на 21-от  век, која има потенцијал да го редефинира начинот на кој луѓето комуницираат, учат и се  забавуваат. Со создавање на интерактивни и персонализирани искуства, VR може да  стане алатка за промена на општествените норми и зајакнување на еднаквоста, особено  кога станува збор за […]
- [Родовата еднаквост и технологијата: можности и предизвици во ера на вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/24/hjil/): Жарко Иванов ВОВЕД Во дигиталната ера, технологијата игра клучна улога во обликувањето на модерното општество. Меѓу најреволуционерните иновации денес е вештачката интелигенција (AI), која има потенцијал да влијае врз сите сфери на животот — од образованието до здравството и индустријата. Но со напредокот доаѓаат и нови предизвици: дали технологијата служи еднакво на сите, или пак […]
- [Вештачка интелигенција,криминал и дигитално насилство:опасност за безбедноста и приватноста во дигиталниот свет](https://aigender.net/index.php/2025/04/23/jio/):   Владимир Чингаровски 1.Вовед            Вештачката интелигенција (ВИ) и нејзината интензивна употреба се релативно нов феномен. Меѓутоа, степенот до кој може да влијае на секојдневниот живот на луѓето, на редизајнирањето на деловните процеси и начинот на функционирање и организирање на секојдневните општествени, економски, социјални, трговски, политички, демократски и други видови процеси, и тоа глобално и […]
- [Производи на вештачката интелегенција како алатки за работа со деца со аутистичен спектар](https://aigender.net/index.php/2025/04/23/nj/):  Кристина Наумоска        1.ВОВЕД Аутизмот е многу променливо нарушување во психолошкиот развој, коешто најпрво се појавува за време на многу раното детство или во малку подоцнежниот период од детството, и во главно продолжува со иста брзина на развивање, без намалување на интензитетот.  Аутизмот се карактеризира со ограничување на комуникацијата кај децата, развојот на соцјализација и […]
- [Како напредните технологии ја променуваат економијата на жените: Родова  еднаквост во дигиталната ера ](https://aigender.net/index.php/2025/04/22/fyufuykf/): Во денешната дигитална ера, дигиталната екомомија и технологијата ги обликуваат начините на кои живееме, работиме, комуницираме и создаваме. Во оваа технолошка револуција, жените се соочуваат со уникатни можности и предизвици. Новите напредни технологии како што се интернетот, мобилните платформи, отвараат нови можности за економска самостојност, но исто така претставуваат и главните пречки, живеејќи во оваа […]
- [Вештачката интелигенција и унапредувањето на жените и девојките во науката](https://aigender.net/index.php/2025/04/22/fmuyyf/): Јован Петревски Во последно време актуелна е темата за унапредувањето на жените и девојките во науката. Тука посебно можеме да ја издвоиме застапеноста на жените во ИТ секторот. Моментално, околу 20 до 30 проценти од жените се дел од ИТ секторот ширум светот. Но, од огромна важност е оваа статистика да се подобри. Се’ со […]
- [Родовата еднаквост и технологијата: иновативни решенија  преку вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/22/gyuk/): Марко Страхилов  Вовед   Вештачката интелигенција претставува една од најзначајните иновации на 21 век,  со капацитет да предизвика големи промени во различни области како здравството,  финансиите, образованието и други. Но, и покрај овој напредок, половата нееднаквост  и недоволната инклузивност остануваат сериозен проблем во технолошкиот сектор.  Иако жените имаат важна улога во историскиот развој на технологијата, тие […]
- [Родовата еднаквост и вештачката интелигенција во Европа Соочување со директните и индиректните влијанија на алгоритмите  врз дискриминацијата врз основа на пол](https://aigender.net/index.php/2025/04/20/disk/): Димитар Ечев 1. Вовед  Алгоритмите стануваат се по актуелни веќе неколку години, но неодамна го  привлекоа вниманието на европските и меѓународните регулатори. И покрај тоа  што живееме во „Ерата на алгоритми“, влијанието на алгоритмите врз  родовата еднаквост досега не добило доволно внимание, што бара детална  анализа на предизвиците и можностите, како и можните дискриминаторски  исходи. […]
- [Меѓу корпоративниот и државниот феминизам: деконструкција на дискурсите на моќ](https://aigender.net/index.php/2025/04/19/state/): Како да се позиционираме — или можеби, како да се депозиционираме — во просторот меѓу корпоративниот и државниот феминизам, тој простор што не е ниту едното ниту другото, туку можеби токму отсуството на двете, или пак нивното заемно поништување? Дали воопшто постои таква позиција, или секој обид за нејзино дефинирање веќе е зафатен од мрежата на […]
- [Симулакруми на феминистички дискурзивни стилови](https://aigender.net/index.php/2025/04/19/simulcrum/): Во современите дебати за родовата еднаквост, симулакрумите служат како пресечна точка каде што реалноста и перцепцијата се судираат. Овие дискурзивни стилови често ја репрезентираат структурата на моќ во општествените наративи, креирајќи огледало во кое се одразуваат очекувањата и стереотипите. Со цел да се разложат овие комплексни сплетки, неопходно е да се примени критичка анализа која […]
- [ИнфоТрак – AI агент за разобличување на мисинформации, дезинформации малинформации МДМ](https://aigender.net/index.php/2025/04/19/infotrak/): ИнфоТрак – AI агент за проверка на факти кој открива, анализира и разобличува мисинформации, дезинформации малинформации во областа на родовата еднсквост, обезбедувајќи проверени и точни информации. Тој е дел од наште аи агенти во борба против дезинформации во областа на родовата еднаквост
- [Дуел или дует? Родови разлики во комуникацијата: Можности за решавање на конфликти преку ВИ](https://aigender.net/index.php/2025/04/18/duel/):     Ивана Стојановска  Вовед    Да се води расправа дали мажите или жените се посупериорни е исто како да се расправа за релативната надмоќ на животните и растенијата. Секој е моќен на свој начин, а и двете се комплементарни.“                                                                             — Patrick Geddes and John Arthur Thompson    Разликите во комуникациските стилови помеѓу мажите и жените претставуваат не само […]
- [Мост или бариера?Вештачката интелигенција и иднината на родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/04/16/most/): Борис Гошевски Апстракт Вештачката интелигенција (ВИ) е една од највлијателните технологии денес и истата поседува потенцијал да го обликува општеството кон поголема еднаквост или пак да ги продлабочи постоечките разлики меѓу луѓето. Оваа семинарска работа ја разгледува двојната природа на ВИ како можен мост кон една иднина што ќе биде исполнета со правдина или бариера […]
- [Жени во Технологијата ](https://aigender.net/index.php/2025/04/16/ws/): Илајда Мустафаи Намалување на Родовиот Јаз  Технолошкиот сектор долго време бил  доминиран од мажи, со мал број на жени  кои се вклучувале во оваа индустрија.  Сепак, во последниве децении,  забележано е значително зголемување на  бројот на жени кои го заземаат своето  место во технолошките компании и  стартапи. Но, и покрај зголеменото  присуство на жените, родовата  […]
- [Развојот на вештачката интелигенција и нејзиното влијание врз професиите](https://aigender.net/index.php/2025/04/15/razvoj/):  Ирина Јованоска  Вовед Во последниве години сите сме сведоци на големиот напредок на вештачката интелигенција, на нејзините предности но и недостатоци. Преку неа многу побрзо се добиваат напишани текстови за говор, текстови за реклами, веќе напишани компјутерски кодови, а сведоци сме и на жалењето на професорите како учениците и студентите ја користат со цел побрзо […]
- [Генерација GPT-4.1: Следната револуција во AI технологијата](https://aigender.net/index.php/2025/04/15/gpt-4-1/): Со задоволство ја претставуваме генерацијата GPT-4.1 – вистинска револуција во вештачката интелигенција. Овие нови модели ги поставуваат стандардите во областа на програмирањето, долг контекст, и следење на упатства. Да истражиме што ги прави толку специјални: Што го прави GPT-4.1 уникатен? Примена во реалниот свет Надминување на границите Мини и нано верзиите нудат пристап до интелигенција […]
- [Емоционална интелигенција кај вештачка интелигенција и родови  стереотипи: Како да се избегне „емпатична“ пристрасност? ](https://aigender.net/index.php/2025/04/15/emo-2/): Кире Тасев    1. Вовед  Вештачката интелигенција одамна не е само дел од научна фантастика. Денес, таа е  дел од нашето секојдневие – во телефоните, апликациите, образованието и дури и во  процесите на донесување одлуки. Особено ме фасцинираше моментот кога дознав  дека постојат AI модели кои можат да препознаат емоции. Ме натера да се запрашам  – […]
- [Жените во светот на вештачка  интелегенција: Предизвици,  можности и иднина ](https://aigender.net/index.php/2025/04/14/zenai/): Миа Стевковска  Вовед  Во последните години, вештачката интелегенција (ВИ) станува се поважна во различни  области на нашето општество. Од здравство до финансии, од автомобилска индустрија до  забава, ВИ го менува начинот на кој живееме и работиме. Сепак, учеството на жените во  оваа област е се уште ограничено. Оваа семинарска работа ќе ги истражи постоечките предизвиците […]
- [“Родова застапеност во развојот на софтвер”](https://aigender.net/index.php/2025/04/14/razsoft/): Марија Милева   Вовед Родовата застапеност во развојот на софтвер е тема која сè повеќе привлекува внимание во технолошката индустрија, бидејќи дигитализацијата и технолошкиот напредок играат клучна улога во модерното општество. И покрај значителниот напредок во последните децении и зголемените иницијативи за поттикнување на жените да се вклучат во STEM (наука, технологија, инженерство и математика), статистиките […]
- [Инклузивност во ICT индустријата: Поддршка на  жените и помалку застапените групи ](https://aigender.net/index.php/2025/04/14/stanceva/): Ирена Станчева Вовед  Верувањето во еднакви права и пристап до можности и ресурси за сите е  суштинска основа за зајакнување на жените и која придонесува за значителен напредок во  постигнувањето на родовата еднаквост.   Родовата еднаквост признава дека секој поединец, без разлика на полот, заслужува  фер и правичен третман и дека општеството како целина има корист […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во борбата против онлајн вознемирување и дискриминација базирана на род ](https://aigender.net/index.php/2025/04/14/zenun/): Ајла Зенуни  1.Вовед  Дигиталниот простор, иако создаден како демократска платформа за слободна комуникација, со тек на време се трансформираше во арена каде што родовите нееднаквости и предрасуди честопати се репродуцираат и засилуваат. Онлајн вознемирувањето и дискриминацијата базирана на род станаа алармантни појави што ги засегаат милиони корисници, особено жените и родово  неконформистичките индивидуи. Според извештајот […]
- [„Од Марс и Венера до мобилна апликација: Модерен пристап за учење за  другиот пол“ ](https://aigender.net/index.php/2025/04/14/venermars/):  Андреа Настевска  Вовед  Во денешното динамично општество, кое постојано се трансформира под влијание на нови  технологии, човечките односи сè уште остануваат најкомплексниот дел од секојдневното  живеење. Иако живееме во ера на напредна комуникација – каде што размената на  информации е моментална, глобална и непречена – неразбирањето меѓу мажите и жените,  особено во емоционалниот и психолошкиот […]
- [Вештачка интелигенција: Благослов или клетва? ](https://aigender.net/index.php/2025/04/13/kletva/):    Ева Тончевска 1. Апстракт  Во овој труд е разгледана вештачката интелигенција како потенцијален благослов, но и  можна клетва, зависно од тоа како се управува и користи истата. Од самиот почеток на  трендот на вештачката интелигенција па до денес сведоци сме на еден силен и брз раст,  развој на оваа тематика. Заинтересираноста за истата поаѓа […]
- [„Пристрасност во алгоритмите: Како AI може да ја одржи или влоши родовата нееднаквост“](https://aigender.net/index.php/2025/04/13/pri-3/): Кирил Цветаноски Апстракт  Во последните децении, вештачката интелигенција се појави како револуционерна технологија со потенцијал да го трансформира секој аспект од човечкото живеење. Сепак, и покрај технолошките придобивки, се појавуваат сериозни прашања околу пристрасноста вградена во AI-системите, особено во однос на родовата еднаквост. Оваа семинарска работа истражува како алгоритмите на вештачката интелигенција можат да репродуцираат, […]
- [Родови разлики во „онлајн хејтот“ и  говорот на омраза во дигиталниот  свет ](https://aigender.net/index.php/2025/04/12/hatem/): Ведран Цингарски  1. Вовед  Со зголемената дигитализација на комуникацијата, интернетот стана простор  каде што говорот на омраза се шири со невидена брзина. Социјалните мрежи,  форуми и платформи за размена на мислења овозможуваат анонимност и брзо  ширење на дезинформации и навредливи содржини. Иако сите корисници  можат да бидат жртви на онлајн напади, истражувањата покажуваат дека  жените, […]
- [Optimus Alpha](https://aigender.net/index.php/2025/04/12/8507/): A powerful foundation model — optimized for general tasks and exceptional for coding. According to OpenRouter, Optimus Alpha AI is a prerelease of a long-context foundation model from a partner lab, featuring a massive 1 million token context window—optimized for coding but also effective for general tasks.
- [Влијанието на генеративната вештачка интелигенција врз самодовербата кај  девојчиња кои креираат дигитална уметност ](https://aigender.net/index.php/2025/04/12/girls/): Љупче Нелкоски  Вовед  Во последната деценија, генеративната вештачка интелигенција (gen-AI) станува сѐ  позначаен фактор во областа на дигиталната уметност. Алатки како DALL·E, Midjourney,  Artbreeder и RunwayML овозможуваат создавање на визуелна уметност без потреба од  традиционални уметнички вештини. Иако ова може да отвори нови хоризонти за  младите креатори, поставува и низа прашања за тоа како овие […]
- [Застапеноста на родовата еднаквост во ИКТ  секторот на Блискиот Исток ](https://aigender.net/index.php/2025/04/12/istok/): Љубомир Николов  Вовед  Денес живееме во време кога технологијата се развива побрзо од кога било.Во  регионот на Блискиот Исток, оваа дигитална трансформација го менува општеството,  економијата и секојдневието.Но, додека новите технологии носат многу нови  можности, не сите имаат еднаков пристап до нив.За жал, жените во овој регион често  се оставени зад сцената.Иако се сe образовани, […]
- [Родова пристрасност во вештачката интелигенција: Мит или реалност](https://aigender.net/index.php/2025/04/12/reco/): Петар Атанасовски Вовед  Вештачката интелигенција (AI) и машинското учење претставуваат едни од  најзначајните напредоци во технологијата во последните години. Овие технологии се  користат во различни области, како што се здравство, финансиите, образованието, па дури  и во автоматизираните системи за препознавање лица. Меѓутоа, со развојот на AI, се  појавуваат нови прашања, особено во поглед на етичноста […]
- [Значењето на СТЕМ кај децата](https://aigender.net/index.php/2025/04/09/stechil/): Ива Гоческа ВОВЕД Зборот СТЕМ во буквална смисла значи наука, технологија, инженерство и математика. Може да ги инкорпорира сите овие дејности во едно, но може и да се проучуваат посебно како своја целина. СТЕМ работи на проекти и проучувања кои се залагаат за проучување и решавање на глобални проблеми како што се климатските промени, како […]
- [Родовата еднаквост во вештачката интелигенција: Кој ги креира  интелигентните машини?](https://aigender.net/index.php/2025/04/07/koj/):   Ѓеоргина Лештова Вовед  Во последните децении, вештачката интелигенција (ВИ) се развива од научна  фантастика во реалност која сѐ повеќе го обликува секојдневниот живот. Од  паметни телефони и виртуелни асистенти, до системи за препознавање лице и  автоматизирани процеси во индустријата – вештачката интелигенција има моќ да  го трансформира начинот на кој работиме, комуницираме и донесуваме […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во промовирањето на родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/04/07/ulog/): Ивана Котевска ВоведВо ера кога вештачката интелигенција сè повеќе ги обликува општествените одлуки и резултати, нејзината улога во промовирањето или попречувањето на родовата еднаквост станува клучна тема за истражување. Овој труд тврди дека, иако ВИ има потенцијал да ја унапреди родовата еднаквост преку непристрасно донесување одлуки и создавање нови можности, актуелните ВИ системи често ги […]
- [Llama 4 AI](https://aigender.net/index.php/2025/04/06/llama-4-ai/): Серијата Llama 4 воведува четири нови модели: Scout, Maverick, Behemoth и претстојниот модел посветен на логичко расудување, што се очекува да биде претставен наскоро. Овој стратешки потег ја потенцира посветеноста на Мета за зајакнување на својата позиција во арената со отворен модел, особено како одговор на импресивните перформанси на кинеските модели како Deepseek, што ја […]
- [Улогата на жените во обликувањето на иднината на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/06/feat/): Томче Темелкоски Вовед Во последните неколку децении, вештачката интелигенција (ВИ) брзо се развива и станува неизоставен дел од нашето секојдневие. Сепак, учеството на жените во оваа област останува значително пониско во споредба со мажите. Овој труд ги истражува улогата и придонесот на жените во развојот на ВИ, предизвиците со кои се соочуваат, како и стратегиите […]
- [ЛГБТK+ идентитети и користење Вештачка Интелигенција за нивно разбирање](https://aigender.net/index.php/2025/04/03/lgtech/): Јакимовски Дончо  Вовед  ЛГБТК+ е кратенка која се почесто се користи современото општество во кое живееме. Иако многу од луѓето мислат дека се работи за нов термин, концептот наа различни сексуални ориентации и идентитети има корени кои датираат уште од пред 20ти век низ повеќе цивилизации. Секоја буква во оваа кратенка претставува одредена група од […]
- [Како вештачката интелигенција влијае врз вработувањето и иднината на работата?](https://aigender.net/index.php/2025/04/02/vrab/): Данче Дончева  Таа напредува со невидена брзина и е една од најголемите изуми на човечкиот век која има огромно влијание врз сите аспекти од животот, а таа се нарекува вештачка интелигенција. Денес она што е сигурно е тоа дека нејзиното влијание значително се зголемува и на многумина работните позиции им се во опасност, вклучувајќи не […]
- [Жени програмери и нивната улога во обликувањето на развојот на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/04/02/macka/):   Калина Нацка  Апстракт  Областа на вештачката интелигенција станува сè позначајна во различни сектори, но сепак останува доминирана од машки перспективи. Овој труд истражува како жените програмери придонесуваат за развојот на вештачката интелигенција со намалување на предрасудите, подобрување на етичките аспекти и промовирање на инклузивност. Преку анализа на скорешни истражувања, ги испитуваме системските предизвици со […]
- [Родовата еднаквост во вештачката интелигенција: Жени во развојот на AI системи](https://aigender.net/index.php/2025/04/02/zeni-2/): Санела Стојковска 1. Вовед Во денешното дигитално општество, вештачката интелигенција (AI) претставува една од најбрзо развивачките технологии, со потенцијал да го трансформира секој аспект од човечкото живеење — од здравството и образованието, до транспортот, економијата и безбедноста. Но, и покрај технолошкиот напредок, едно прашање сè повеќе излегува на површина: дали сите општествени групи се подеднакво […]
- [Како образовниот систем може да промовира родова еднаквост во СТЕМ уште од  најрана возраст ](https://aigender.net/index.php/2025/04/01/stemi/): Никола Ивановски  Вовед  СТЕМ образованието е широк концепт кој опфаќа настава и учење во областите на  науката, технологијата, инженерството и математиката на сите нивоа на образование.  Поттикнувањето на повеќе ученици да изберат кариера во СТЕМ има економски  придобивки во однос на подготвеноста на една земја. Сепак, сè уште постои родов јаз, односно поделба во оваа […]
- [Родово-инклузивен дизајн на технологии: Зошто е важен и како да се имплементира? ](https://aigender.net/index.php/2025/04/01/design/): Иван Павловски  1. Вовед  Родово инклузивниот дизајн претставува процес на развој на технологии кои во  предвид ги земаат потребите, искуствата и очекувањата на некои различни  кориснички групи, вклучително и жените и другите маргинализирани групи.  Овој концепт се базира на идејата дека производите и услугите треба да бидат  достапни и релевантни за сите, без разлика на […]
- [Влијанието на вештачката интелигенција во филмската индустрија](https://aigender.net/index.php/2025/04/01/movie/): Лора Иванова  1. ВОВЕД:  Пресекот на технологијата и креативноста отсекогаш била движечка  сила во еволуцијата на киното, а во последниве години, вештачката  интелигенција (АИ) се појави како една од најтрансформативните алатки во  филмската индустрија. Вештачката интелигенција, која опфаќа технологии како  машинско учење, длабоко учење и аналитика на податоци, најде примени во  секоја фаза од снимањето […]
- [Стереотипи и предизвици на родовата еднаквост во 21 век](https://aigender.net/index.php/2025/04/01/strr/):   Ристо Решков 1. Родова еднаквост, поим и дефиниција  Родова еднаквост е начело на социјалната филозофија која подразбира еднаквост меѓу половите, односно еднаква рамноправност на мажот и жената во друштвениот ,  политичкиот и општествен живот.  Родовата еднаквост претпоставува дека во едно друштво,заедница или организација  постојат еднакви можности за мажите и жените да придонесат кон  културниот,политички,економски […]
- [Родовата еднаквост и ВИ во гејминг индустријата: пречки, предизвици и идни перспективи ](https://aigender.net/index.php/2025/03/31/gem/): Мартин Милошевски  1  Вовед:  Индустријата за видео игри се појавува како значајна гранка за испитување на  родовата еднаквост.Вештачката интелигенција (ВИ) има потенцијал длабоко да ги  трансформира бројни индустрии, вклучително и индустријата за видео игри.  ВИ моментално игра поддржувачка улога, зголемувајќи ја ефикасноста на човечкиот  труд. Се користи за задачи како што се балансирање на гејмплејот, […]
- [Директна и индиректна дискриминација, афирмативна акција ](https://aigender.net/index.php/2025/03/31/dis/): Илија Бозоски  2  1.Вовед  Дискриминацијата претставува нееднакво и неправедно третирање на поединци или  групи врз основа на одредени карактеристики, како што се раса, пол, религија, етничка  припадност, возраст или сексуална ориентација. Оваа појава не е само повреда на основните  човекови права, туку и сериозна пречка за социјалната кохезија и економскиот развој. Во  современото општество, борбата […]
- [Дигитален активизам и правата на жените ](https://aigender.net/index.php/2025/03/31/digit/):  Дарко Филипчев  2  Вовед  Во последната деценија, дигиталните технологии имаат клучна улога во  поддршката на активистичките напори на поединци и организации ширум светот.  Жените и девојките од сите возрасти активно ги користат онлајн платформите за да  креираат движења, да подигнат свест и да се залагаат за своите права. Појавата на  мрежен феминизам или сајбер-феминизам овозможило […]
- [Влијанието на вештачката интелегенција врз ИТ индустријата](https://aigender.net/index.php/2025/03/31/imp/): Андреј Арсовски Вовед Вештачката интелигенција (ВИ) брзо се појави како моќна сила во ИТ индустријата. Како што технологиите за ВИ напредуваат, тие го преобликуваат развојот на софтверот, управувањето со податоци, сајбер безбедноста и ИТ операциите.  Овој труд ги истражува различните начини на кои ВИ влијае на ИТ секторот, вклучувајќи автоматизација, подобрено обработување на податоци и […]
- [Родова еднаквост во развојот на гејминг индустријата](https://aigender.net/index.php/2025/03/31/gaming/): Ристе Кимов Историја на гејминг индустријата Почетоците на индустријата за видео играње датираат од педесеттите години во минатиот век. Со развитокот на компјутерската индустрија, можноста за дизајнирање на игри што ќе се играат на компјутер се повеќе се зголемувала. Некои од првите игри кои биле направени биле Nimrod, Tic-Tae-Toe и други слични логички игри.  Правите […]
- [Улогата на Вештачката Интелигенција во Разновидноста,  Рамноправноста и Инклузијата ](https://aigender.net/index.php/2025/03/30/inklu/): Дејан Филипчев  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) има значајна улога во унапредувањето на  разновидноста, равноправноста и инклузијата (РРИ) но, исто така претставува  предизвик поради можноста за пристрасности во системите што ја применуваат.  Постојат бројни истражувања кои покажуваат дека ВИ може да го влоши постоечкиот  проблем со пристрасностите во различни области како што се процесите за  вработување. […]
- [Вештачка интелигенција и родова еднаквост: Можности и предизвици во развојот на дигитални производи ](https://aigender.net/index.php/2025/03/30/dp/): Дамјан Серафимовски  Вовед  Вештачката интелигенција, во својата суштина, вклучува развој на интелигентни машини  способни да симулираат човечка интелигенција и да извршуваат задачи кои обично бараат  човечки когнитивни способности. Во контекст на развој на дигитални производи, вештачката  интелигенција може значително да ја подобри ефикасноста, продуктивноста и иновативноста.   Сепак, еден критички аспект кој често се занемарува е […]
- [Улогата на жената во науката, технологијата и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/03/30/nauk/):                                                                          Дијана Трајковска Вовед  Жените низ историјата одиграле клучна улога во развојот на науката и технологијата, иако нивните достигнувања биле занемарувани или препишувани на нивните машки колеги.  Во многу општества тие биле спречени да се образуваат и да се вклучуваат во научни, технолошки дисциплини, што ги поставувало во нерамноправна позиција со мажите. Но и покрај овие […]
- [ВИ и родова пристрасност](https://aigender.net/index.php/2025/03/30/biasq/): Ивана Коцева  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) се повеќе се интегрира во многу аспекти на модерниот живот. Од виртуелни асистенти кои управуваат со нашите распореди до автомобили кои самите се возат по нашите патишта, вештачката интелигенција трансформира и оптимизира индустрии и нуди нови решенија за сложени проблеми. Сепак, и покрај својот потенцијал, вештачката интелигенција не е […]
- [Човек vs Вештачка интелигенција во борбата за праведни одлуки во HR  сектор ](https://aigender.net/index.php/2025/03/29/hr/):   Марија Солеска   “If you hire good people, give them good jobs, and pay them good wages, generally  something good is going to happen.”   – James Sinegal   Вовед   Во 2019 година, пред да се случи глобалната пандемија, се спроведуваа анкети  кои се однесуваа на користењето на вештачка интелигенција (AI) во човечките  ресурси. Според една […]
- [Жените во СТЕМ – надминување на бариерите во брзорастечката  индустрија](https://aigender.net/index.php/2025/03/29/steem/):   Александра Настоска  1: Вовед  Денес, науката, технологијата, инженерството и математиката, или накратко  СТЕМ, се двигателите позади економскиот развој, иновациите и прогресот во  општеството. Токму овие полиња се оние кои од корен ги измениле индустриите, мја  трансформирале глобалната економија и значајно го подобриле квалитетот на живот.  Сепак, и покрај огромната улога која ја имаат, кај […]
- [Како Big Data го менува начинот на  донесување бизнис одлуки и поддржува  родова еднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/03/29/big/): Наум Милески  Вовед  Во дигиталната ера во која живееме, податоците станаа еден од највредните  ресурси за компаниите.Количината на информации што се генерираат, секојдневно е  огромна, но истовремено претставува голема можност за добивање значајни  увиди.Токму тука големите податоци играат клучна улога.  Во текот на изминатата деценија, технлошкиот напредок им овозможи на  бизнисите да собираат, складираат и […]
- [Како вештачката интелигенција може да помогне во  намалување на родовата дискриминација при вработување? ](https://aigender.net/index.php/2025/03/29/vra-2/): Марко Ќипровски  Вовед  Родовата дискриминација при вработување е проблем кој влијае на многу жени ширум  светот. Тоа се манифестира преку нееднакви можности за вработување, напредување во  кариерата и износ на плата. Истовремено, постои и состојба кога жени, особено од малку  застапени етнички групи, се изложени на значително повеќе бариери. Вештачката  интелигенција (ВИ) може да биде […]
- [Вештачка интелигенција за општествено добро: трансформирање на родовата еднаквост и инклузивност во ИТ и ИКТ](https://aigender.net/index.php/2025/03/27/dobro/): Бојан Милевски Брзиот напредок во полето на вештачката интелигенција носи револуционерни промени во многу индустрии. Потенцијалот на вештачката интелигенција да трансформира не само технолошки процеси, туку и општествените структури е масивен. Како што навлегувам подлабоко во улогата на вештачката интелигенција во создавањето општествено добро, една од областите каде влијанието на вештачката интелигенција е особено длабоко […]
- [Повеќе-роботски системи ](https://aigender.net/index.php/2025/03/26/robot/): Александар Стојанов  Вовед  Во последните неколку децении, со развојот на роботите, вештачката интелигенција и машинското учење, се повеќе се развиваат и повеќе-роботските системи (мулти-роботски системи). Тие станаа клучна област во модерната роботика бидејќи овозможуваат зголемена флексибилност, ефикасност и ефективност за голем број задачи. Повеќе-роботските системи се состојат од повеќе роботи кои работат заедно со заедничка […]
- [Стереотипи за машки и женски професии. Професија - наставник.](https://aigender.net/index.php/2025/03/26/prof/):   Томе Тодоровски  1. Вовед  Родова еднаквост е состојбата во која жените и мажите ги уживаат истите права,  одговорности и можности во сите сектори на општественото и политичко живеење. Родовата  еднаквост треба да спречи дискриминација врз основа на пол и да овозможи спроведување на  политики кои овозможуваат еднаков пристап до образование, здравство, вработување и  политичко […]
- [Улога на вештачката интелигенција во превенција на појава на малолетничка деликвенција (со семејството како фактор)](https://aigender.net/index.php/2025/03/25/deli/): Сара Петрушевска ВоведСо сигурност можеме да кажеме дека Вештачката интелигенција (ВИ) е интегрирана во повеќе аспекти во секојдневниот живот. Аналогно на тоа, придонесува за големи промени гледано во целина, како и до значајни промени во начинот на нашето живеење, работење, учење, дружење и слично.Личности кои во денешно време најмногу се соочуваат со импликациите кои Вештачката […]
- [Родовата еднаквост низ моите очи: Илузии и реалности во глобалниот  и  балканскиот контекст](https://aigender.net/index.php/2025/03/25/balkan/):                             Јована Беќароска Што претставува родовата еднаквост за мене?Знам дека не е вообичаено да се започне есеј со прашање, но за мене родовата еднаквост е темелот на едно фер и праведно општество – не само концепт. Ова значи дека во секој аспект од животот, секој човек, без разлика на полот, треба да има еднакви шанси, […]
- [Разговорна вештачка интелегенција има потенцијал  да го промени здравството ](https://aigender.net/index.php/2025/03/25/zana/): Маргарита Димитријеска  1. Вовед  Една од најпопуларните употреби на технологијата во здравството лежи во потенцијалот за  подобрување на целата здравствена индустрија – модернизација на начинот на работа,  поедноставување на процедурите и убрзување на доставата на услуги, при што многу компании и  стартапи ширум светот работат на нови решенија кои им помагаат на пациентите на најразлични  […]
- [Патот до бесмртноста со развојот нa технологијата и вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/03/24/transh/): Леон Асановски 1. Вовед Човековиот живот е најголемиот сопствен подарок кој секој од нас го поседува, за време на целото индивидуално постоење. Но во еден момент, сето тоа, сакале или не, згаснува и веќе не постои никаква трага за таа човечка душа, освен мемориите во кои луѓето живеат вечно и се сеќаваат на убавите моменти […]
- [Подобрување на родовата еднаквост преку вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/03/24/pod/): ПОДОБРУВАЊЕ НА РОДОВАТА ЕДКАВОСТ ПРЕКУ ВЕШТАЧКА ИНТЕЛИГЕНЦИЈА   Маја Петровска Вовед Родовата еднаквост претставува основен принцип на човечките права, кој обезбедува еднакви можности за сите, без оглед на полот. Иако значителен напредок е постигнат во последните децении во борбата за родова еднаквост, бројни предизвици сè уште постојат во различни области на животот, како што се образованието, […]
- [„Влијанието на вештачката интелигенција во економијата“](https://aigender.net/index.php/2025/03/24/ekon/):                       Благица Танева 2 . Вовед Вештачката интелигенција игра сè поважна улога во нашите животи и економија и веќе  има влијание врз нашиот свет на многу различни начини. Таа претставува една од најреволуционерните технологии на 21 век со големо и комплексно влијание врз економијата, оваа технологија вклучува алгоритми, машинско учење, каде овозможуваат автоматизација, анализа на […]
- [Вештачката интелигенција како алатка за справување сородови предрасуди и правилно развивање на лицата со попреченост](https://aigender.net/index.php/2025/03/24/popre/): Секојдневно секој од нас познава или се среќава со одредена личност која има попреченост.Попреченост или инвалидност може да биде развојно, интелектуално, ментално, телесно,сетилно или комбинирано. Исто така, попреченоста кај лицето може да е присутна од самотораѓање или пак да се добие во текот на животот. Без разлика каква и да е попреченоста кајединката, секој човек […]
- [Препознавање на лица и родова пристрасност:  Случајот на истражувањето на Џој Буоламвини ](https://aigender.net/index.php/2025/03/23/lica/): Мила Видоеска   Вовед  Технологијата за препознавање лице стана неизоставен дел од современото  општество, која се користи во безбедносните системи, платформите за социјални  медиуми, за спроведување на законот, па дури и во деловните апликации. Овие  системи, помогнати од вештачката интелигенција, се дизајнирани да анализираат и  идентификуваат човечки лица со висока прецизност. Сепак, истражувањата покажаа  дека овие […]
- [,,Родовиот јаз во областа СТЕМ” ](https://aigender.net/index.php/2025/03/22/stim/): Анастасија Пешевска  Вовед  Темата за родовата нерамноправност како во секојдневниот живот така и во науката,технологијата,инженерството и математиката станува сè поважна во многу  земји, вклучувајќи ја и нашата. И покрај позитивните промени во изминатите  години,можам да кажам дека жените се сè уште значително помалку присутни во СТЕМ(наука,технологија,инженерство,математика), како во образованието, така и  во професионалниот свет поврзан […]
- [Дигитален јаз и родова еднаквост: Дали жените имаат подеднакво пристап до  технологија ](https://aigender.net/index.php/2025/03/22/jaz/): Симона Наунова Во денешниот свет, технологијата е клучен фактор за економски развој и социјална  инклузија. Сепак, пристапот до технологија не е рамномерно распределен меѓу сите групи  на население. Жените, особено во земјите во развој, често се соочуваат со значителни  бариери во користењето на дигиталните алатки и ресурсите.   Дигиталниот јаз кој постои меѓу половите е сериозен […]
- [Вештачката интелигенција и родовиот јаз во  технологијата](https://aigender.net/index.php/2025/03/22/rd/): Дејан Симоновски 1. Вовед   Родовата еднаквост е основно право, но во реалноста сè уште постојат значителни  нееднаквости, особено во дигиталниот свет и социјалните медиуми. Односно, многу често  може да се сретнеме со родова пристрасност или разни типови на стереотипи, посебно на  социјалните медиуми како фејсбук, инстаграм и др. Родовата пристрасност претставува  сакање на еден род […]
- [Жените во СТЕМ: Како да се надминат родовите бариери?   ](https://aigender.net/index.php/2025/03/21/stema-3/): Моника Цанева Вовед  [1] СТЕМ е акроним за наука, технологија, инженерство и математика. Овие четири полиња  делат акцент на иновации, решавање проблеми и критичко размислување.  Бидејќи овие области се меѓусебно поврзани и истите претставуваат клучни дисциплини за  технолошкиот и економскиот развој на општеството, тие играат важна улога во иновациите,  напредокот и решавањето на сложени глобални […]
- [Родовата еднаквост во светот на дигитални реклами:  поттик или бариера преку AI маркетинг  алгоритмите?](https://aigender.net/index.php/2025/03/21/mark-2/): Тамара Ончевска  1. Вовед  Во современиот свет, дигиталните реклами играат значајна улога во  формирањето на јавното мислење и потрошувачките навики. Тие не само што  влијаат на тоа како луѓето ги перцепираат производите и услугите, туку исто така  имаат моќ да ги обликуваат културните и социјалните норми. Сепак, една од  најголемите предизвици во овој контекст е […]
- [Жените и развојот на AI](https://aigender.net/index.php/2025/03/20/raz/): Марија Темелкова ВОВЕД Родовата нееднаквост е еден од најголемите општествени предизвици што продолжува да влијае на повеќе аспекти од нашиот живот, вклучувајќи го образованието, вработувањето, платите и можностите за напредување. Иако во изминатите неколку години се направени значајни чекори за постигнување на поголема еднаквост, голем дел од жените сеуште се соочуваат со бариери кои ги […]
- [Вештачка интелигенција и родова еднаквост во  спортската аналитика ](https://aigender.net/index.php/2025/03/20/sport/):  Тијана Аврамова  1. Вовед  Во последните години, спортската аналитика доживува значителна  трансформација со примената на вештачката интелигенција (ВИ). Алгоритмите  за машинско учење и обработка на големи податоци овозможуваат подлабока  анализа на спортските перформанси, оптимизација на стратегиите и подобро  предвидување на исходите. Сепак, иако технологијата нуди нови можности, таа  исто така може да ги одразува постојните […]
- [Вештачка интелигенција во анализа на говор на омраза  – Како ВИ ги толкува навредите врз родовата припадност ?](https://aigender.net/index.php/2025/03/20/pri-2/):   Јана Трпковска  ВоведОнлајн просторот станува сѐ позначајно место за комуникација, но и за ширењена говор на омраза. [2] Како еден од најпроблематичните аспекти ќе госпоменеме навредувањето кое е засновано врз основа на родовата припадност.Онлајн насилството врз оваа група на луѓе, претставува сериозен проблем.Последиците од ваквото насилство често водат до психолошки стрес, економсканесигурност, а исто […]
- [Родовиот дизајн на виртуелните асистенти](https://aigender.net/index.php/2025/03/20/gdi/): Марио Ѓоровски ВОВЕД Виртуелните асистенти денеска се сè поприсутни. Тие им овозможуваат на корисниците  во ова дигитално општество олеснета интеракција со технологијата. Сепак, нивниот дизајн често вклучува родови аспекти и доведува до репродукција на традиционалните родови стереотипи, како и предрасуди.  Зголемената употреба на женски гласови и женски личности на полето на вештачката интелигенција само ги […]
- [AI како огледало на општеството:  Рефлексија на родовите норми ](https://aigender.net/index.php/2025/03/20/ogl/): Ана Доказа  Вовед  Како студентка на Факултетот за информатички науки и компјутерско инженерство во Скопje и член на Global Engineer Girls North Macedonia, инициjатива коjа ги поддржува студентките во STEM областа кои се одлучиле за инженерството како своjата професиja, имам можност да ги препознавам и анализирам предизвиците со кои се соочуваат жените во технологиjата. Една […]
- [Родовата еднаквост во ИТ секторот: Нови перспективи  и идни насоки](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/dusicakoleva/): Авторка Душица Колева,  Вовед Во време кога дигитализацијата брзо и неизбежно ја трансформира секоја сфера на животот, информациската технологија (ИТ) се издвојува како движечка сила на глобалниот развој. Како сектор кој се базира на иновации, креативност и континуирано усовршување, ИТ индустријата се позиционира како критичен катализатор за економски и социјален напредок. Сепак, и покрај својата […]
- [Скриени алгоритми, видлива дискриминација: Родова анализа на алгоритми во јавната администрација](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/andrejstojov/): Автор Андреј Стојов  Вовед Во современиот дигитален свет, каде технологијата сè повеќе се спојува во секојдневните аспекти на живеење и работа, јавната администрација не е исклучок. Од системи за електронска управа, преку автоматизирано донесување одлуки, до вештачка интелигенција што помага во распределба на ресурси, алгоритмите се основен елемент за функционирање на многу институции. Целта е […]
- [Дали ChatGPT има родов идентитет? Антропоморфизирање на вештачката интелигенција и последиците од тоа](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/anataseva/): Авторка Ана Тасева Развојот на вештачката интелигенција (AI) драстично го промени начинот на кој луѓето комуницираат и ја перципираат технологијата. Алатки како ChatGPT, Alexa, Siri и Google Assistant сè повеќе стануваат дел од секојдневниот живот, често заменувајќи човечка интеракција со интелигентни алгоритми. И покрај тоа што овие системи технички немаат родов идентитет, корисниците често им […]
- [Генеративна пристрасност: Родови стереотипи во  сликите создадени од AI](https://aigender.net/index.php/2025/05/22/teodorastojanovska/): Авторка Теодора Стојановска Во последната деценија, генеративната вештачка интелигенција (AI) сè повеќе добива примена во процесот на создавање креативни содржини. Со развојот на алатки како што се Midjourney, DALL E и Stable Diffusion, се појави нов и револуционерен начин за визуелна продукција на слики, видеа, текстови и музика. Тие нудат нови можности за уметници, дизајнери, […]
- [Како вештачката интелигенција ги менува образовните процеси: можности и закани](https://aigender.net/index.php/2025/05/22/anacacarovska/): Авторка Ана Чачарска  Вовед Образованието може да се смета за пренесување на вредностите и акумулираното знаење на едно општество. Во оваа смисла, тоа е еквивалентно на она што општествените научници го нарекуваат социјализација или енкултурација. Децата – без разлика дали се зачнати меѓу племињата на Нова Гвинеја, ренесансните Фирентинци или средните класи на Менхетен – […]
- [Ai како дигитален воспитувач: какви родови пораки  добиваат децата преку технологија? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/22/emili/): Авторка Емили Димитриевска  Вовед  Во последната деценија, вештачката интелигенција (AI) станува сè поголем дел од  секојдневниот живот на децата. Преку дигитални асистенти, едукативни  апликации, видео игри и паметни играчки, AI веќе не е само алатка во рацете на  возрасните – таа станува активен учесник во воспитувањето, образованието и  социјализацијата на младите генерации. Овој тренд, иако […]
- [Не ме интересира, ама сепак гледам: Родови норми и пристрасниот поглед  на алгоритмите](https://aigender.net/index.php/2025/05/22/daniel/): Автор Даниел Мисиркоски  Вовед  Личното искуство на креирање на повеќе профили на страницата „Инстаграм“  ме поттикна да истражувам како и зошто платформите прикажуваат содржини врз  основа на активноста и иницијалното вметнување на податоци (според податоците  од 2024, 50.6% од корисниците на Инстаграм се мажи, а 49.4% се жени) (Statista.  (2024)). Забележав феномен каде профилите што […]
- [Родови нееднаквости во ерата на  интелигентната медицина ](https://aigender.net/index.php/2025/05/22/spasenoska/): Авторка Марија Спасеноска  1.Вовед  Во последните неколку години, сите ние можеме да го забележиме брзиот подем на  вештачката интелигенција (AI), технологија што веќе започнува драстично да гo менува  начинот на кој функционираат различни области од нашето секојдневие. Од транспорт и  образование, па сè до финансиите и здравството. AI нуди нови најразлични можности за  автоматизација и […]
- [Навигација низ AI: Предизвици со кои се соочуваат трансродовите и небинарните лица во алгоритамските системи](https://aigender.net/index.php/2025/05/21/dino/): Автор: Дино Гавровски Вовед Вештачката интелигенција (ВИ) сè повеќе ги обликува човечките искуства на длабоки и суптилни начини. Од курирање содржини до одлуки за вработување, од дијагностика на здравствената заштита до модерирање на социјалните медиуми, системите управувани од ВИ се длабоко вградени во ткивото на современото општество. Меѓутоа, како што овие технологии се шират, така […]
- [Родовата репрезаентација во технологијата](https://aigender.net/index.php/2025/05/21/ivana/):   Авторка Ивана Младеновска Вовед Во современото дигитално општество, вештачката интелигенција (ВИ) сè повеќе игра централна улога во обликувањето на нашето секојдневие, од лични асистенти, алгоритми за препораки и автоматизирани услуги, до одлучувачки системи во здравството, образованието, банките и јавната администрација. Но, со порастот на влијанието на ВИ, се појавува и клучно прашање: дали овие технологии […]
- [Алгоритамски патријархат: Вештачката интелигенција и предизвиците за родова  еднаквост во ИКТ секторот ](https://aigender.net/index.php/2025/05/21/andrejrusev/): Автор Андреј Русев  АПСТРАКТ  Во ерата на дигитална трансформација, вештачката интелигенција не е само технолошки  феномен, туку и политичко-општествено поле каде што се прекршуваат прашањата за моќ,  пристап и еднаквост. Овој труд ја истражува врската меѓу развојот на ВИ и родовата  нееднаквост во ИКТ секторот, со фокус на алгоритамската пристрасност како симптом на  подлабоки системски […]
- [Вештачка интелигенција и иднината  на работните места: Влијание врз  машки и женски професии ](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/jivansazdanovski/): Автор Јован Саздановски 1. Вовед  Во ерата на четвртата индустриска револуција, вештачката интелигенција (ВИ)  станува сè позначаен фактор кој го менува начинот на кој функционираат  економиите, организациите и работните места. Преку автоматизација на процеси,  анализа на големи податоци и способност за донесување одлуки без човечка  интервенција, ВИ претставува технологија која нуди големи можности, но и  […]
- [Вештачката интелигенција и родовиот јаз во ИТ: Дали  алгоритмите ги продлабочуваат или ги ублажуваат  предрасудите?](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/darkobuntevski/): Автор Дарко Бутевски l. Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) сè повеќе станува дел од нашето секојдневие – од тоа како  се вработуваме, до начинот на кој добиваме кредити, учиме или добиваме правна  поддршка. Иако ВИ има потенцијал да донесе поголема објективност во многу процеси, се  покажува дека не е имуна на предрасудите кои веќе постојат во […]
- [Родовата еднаковост во областa на сајбер безбедност](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/marijajankovska/):   Авторка Марија Јанковска  Вовед  Во денешниот свет кој се повеќе се дигитализира, сајбер безбедноста  стана еден од најважните столбови за глобалната стабилност. Се повеќе  организации, влади и поединици стануваат се позависни од дигиталната  инфраструктура. Поради ова, заштита на податоците и системите не e повеќе  опционална – таа е од суштинско значење. Сајбер безбедноста како […]
- [Иднината на комуникацијата – Вештачката интелигенција и нејзиниот придонес за лицата со оштетен слух](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/runtevksaana/): Авторка Рунтевска Ана                                                                                   Вовед  Комуникацијата е важен основен столб на човековото живеење –  преку неа ги пренесуваме мислите, емоциите, потребите и идеите. За некои лица тоа е еден обичен процес од секојдневието, но за глувонемите лица тоа претставува сериозен предизвик. Остварувањето на ефективна комуникација создава проблеми кај овие лица, бариерите како што се употребата на […]
- [Вештачката интелигенција како алатка за борба против родово базираното насилство во дигиталниот простор](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/bojana/): Авторка Бојана Стоилковска  Вовед Во современото дигитално општество, вештачката интелигенција (ВИ) станува сè поважен инструмент кој длабоко влијае на различни аспекти од нашето секојдневие, вклучително и борбата против родово базираното насилство (РБН). Родово базираното насилство опфаќа широк спектар на насилни и дискриминаторски дејствија насочени кон лица врз основа на нивниот род, кои од традиционалните физички […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во унапредување на родовата еднаквост и поддршка на лицата со посебни потреби](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/mihaela/): Авторка Михаела Стојковиќ ВОВЕД Во последните неколку децении, светот се наоѓа во фаза на брзи и длабоки општествени промени, при што дигиталната трансформација игра сè поголема улога во секојдневниот живот. Едно од најзначајните достигнувања на оваа дигитална ера е вештачката интелигенција (AI), која се наметнува како алатка со потенцијал за суштинска промена во начинот на […]
- [Родовата пристрасност во генеративните AI  модели и нејзиното влијание врз процесите на  вработување ](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/saragrozd/): Авторка Сара Гроздановска Вовед  Во современиот дигитален екосистем, вештачката интелигенција игра се поважна улога во  трансформацијата на различни општествени сектори од здравството и образованието, до  финансиските услуги и пазарот на труд. Особено забележлив е растот на генеративните  јазични модели, како што се GPT, PaLM и слични системи, кои демонстрираат извонредна  способност за разбирање и генерирање на […]
- [Програмирани предрасуди: Машката доминација во кодот](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/stolekrskov/):   Avtor Столе Кршков  Вовед  Во денешната дигитална ера, технологијата стана нераскинлив и фундаментален дел  од нашето секојдневие, обликувајќи ја не само нашата комуникација и работа, туку и  начинот на кој го перципираме и разбираме светот околу нас. Меѓу највпечатливите и  најбрзорастечки достигнувања во ова поле се генеративните системи на вештачката   интелигенција (ГВИ) – напредни […]
- [Кодирање против патријархатот: Гласот на младите девојки во  СТЕМ преку сопствени апликации ](https://aigender.net/index.php/2025/05/20/anastasijafilip/): Авторка Анастасија Филиповска Во свет каде што технологијата сè повеќе го обликува секојдневието, учеството на  млади девојки и жените во СТЕМ областите (наука, технологија, инженерство и  математика) претставува не само прашање на иновација, туку и на социјална правда.  Историски гледано, девојчињата се соочувале со многу препреки при вклучување во  технолошкиот сектор, почнувајќи од најразлични стереотипи, […]
- [Како вештачката интелигенција влијае  врз  животот на луѓето](https://aigender.net/index.php/2025/05/19/guil/): Авторка Ева Тодоровска ВОВЕД Во текот на изминатите неколку децении, вештачката интелегенција (ВИ) премина од футуристички концепт во конкретна, сеприсутна реалност. Интелегентните алгоритми, гласовните асистенти, автомобилите што се управуваат самостојно и системите за препораки сега се дел од нашиот секојдневен живот. Вештачката интелегенција повеќе не е ограничена само на истражувачки лаборатории или научно-фантастични филмови, туку […]
- [Родовата нееднаквост во вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/19/bhil/): Автор Дарко Донев Апстракт Оваа семинарска работа ја анализира родовата нееднаквост што постои во областа на вештачката интелигенција (ВИ). Истражувањето се фокусира на два главни проблеми: прво, како алгоритмите содржат и репродуцираат родови пристрасности и второ, недоволната застапеност на жените во развојот и креирањето на ВИ технологиите. Студијата покажува како ВИ системите што користат техники […]
- [AI четботови и родови стереотипи: како дигиталните асистенти го рефлектираат (или предизвикуваат) полот](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/davidmicevski/): Автор Давид Мицевски  1. Вовед  Вештачката интелигенција (AI) претставува еден од најбрзорастечките технолошки напредоци во 21 век, која го трансформира начинот на живеење, работа и комуникација. Една од најпопуларните и најдиректно достапни апликации на AI се дигиталните асистенти и четботи, софтверски програми кои овозможуваат интеракција преку природен јазик, овозможувајќи им на корисниците да комуницираат со […]
- [Примената на вештачка интелигенција за промовирање родова еднаквост во образованието](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/angeljovan/): Авторка Ангела Јованоска Вовед Во последните години, вештачката интелигенција (AI) стана неизбежен дел од модерното општество и сѐ повеќе се применува во различни сфери, вклучително и образованието. Истовремено, родовата еднаквост останува глобален предизвик, особено во СТЕМ областа (наука, технологија, инженерство и математика), каде жените и девојчињата често се недоволно застапени. Комбинирањето на AI со стратегии […]
- [Вештачката интелигенција и детекција на лажни вести преку машинско учење](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/aleksandarjov/): Автор Александар Јованчов 1.Вовед Живееме во една дигиталната ера на комуникација. Информациите се шират со огромна брзина и се достапни насекаде во секаков формат со само еден клик. Социјалните мрежи, порталите и мобилните апликации овозможуваат секој поединец да биде запознаен со најразлични вести но исто така и да биде и продуцент на вести. Но оваа […]
- [Образовниот систем како клучен фактор за вклучување на девојчињата во СТЕМ: предизвици и можности ](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/verica/): Авторка Верица Чочоровска  1.Вовед  Во последните децении, светот се соочува со забрзан технолошки развој и растечка потреба за кадар во областите на науката, технологијата, инженерството и математиката – познати како СТЕМ (анг. STEM – Science, Technology, Engineering, Mathematics). СТЕМ областите се водичи на иновациите,и решавањето на клучни глобални проблеми како што се климатските промени, здравствените […]
- [Феминистички перспективи на вештачката  интелигенција, Родова пристрасност, етика и  технолошка трансформација](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/gligorkostov/):   Автор Глигор Костов Вовед: Кога технологијата не е неутрална  Во светот во кој вештачката интелигенција (ВИ) сѐ повеќе го обликува секојдневието – од  алгоритми за вработување до гласовни асистенти – се наметнува прашањето: Може ли  машината да биде родово свесна? Ова прашање не е само техничко, туку длабоко  политичко и општествено. ВИ не постои […]
- [Родова пристрасност во вештачката  Интелигенција: како  алгоритмите ја учат  нееднаквоста ](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/jana/): Автор Јана Трпковска 1. Апстракт  Вештачката интелигенција (ВИ) во денешно време е интегрирана во секој  аспект од нашите животи, од работа, здравство до безбедност и интернет  комуникација. Покрај тоа што е претставена како објективна и непристрасна, ВИ  зависи од податоците и социјалната средина во која таа е создадена. Овој труд  ја доведува во прашање надежта […]
- [Како технологијата влијае на перцепцијата на женската убавина  ](https://aigender.net/index.php/2025/05/18/grsgrs/):   Исидора Алексиќ 1. Вовед  Со секој изминат ден, технологијата се повеќе напредува, а ние, луѓето, се  подлабоко навлегуваме во дигиталниот свет. Дигиталниот свет не се состои само од  електронски уреди, туку и од сето она што тие го носат со себе. Несомнено е дека  технологијата значително го олесни нашиот секојдневен живот односно денес можеме […]
- [Најуспешните геј мажи во ИТ индустријата ](https://aigender.net/index.php/2025/05/17/hrtwhtrh/):  Васил Тасев  Вовед  Креативноста игра многу важна улога во ИТ индустријата, иако често се смета  дека ова поле е исклучиво техничко. Додека програмирањето, развојот на системи и  управувањето со податоци се потпираат на логика и структура, токму креативното  размислување е тоа што го движи ИТ светот напред.  Во оваа индустрија која што многу брзо се […]
- [Родова пристрасност во генеративни алатки базирани на вештачка интелигенција: ChatGPT, DALL·E и Stable Diffusion](https://aigender.net/index.php/2025/05/17/kuyrkuyr/): Искра Марковска Генеративната вештачка интелигенција (ВИ) претставува група од системи способни да создаваат нови содржини, како текст, слики, музика или видеа, врз основа на шеми и шаблони научени од големи бази на податоци. Модели како ChatGPT, DALL·E и Stable Diffusion се сè почесто користени од различни индустрии, од маркетинг и дизајн до образование и забава. […]
- [Дизајн на AI асистенти: Дали родово-неутрален дизајн би бил попрактичен? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/17/yjyyyyy/): Раде Перовановиќ  1. Вовед  Секојдневните технологии кои се базирани на вештачка интелигенција (AI) стануваат се повеќе присутни во нашите животи. Од паметните телефони до домашните асистенти, како што се Siri, Google Assistant и Amazon Alexa, овие системи ги користиме за да ја олесниме комуникацијата со технологијата и да ги извршуваме најразлични задачи. Ваквите асистенти имаат […]
- [Подигнување на свеста за родова еднаквост преку дигитални  медиуми и социјални мрежи](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/ntye/):   Анастасија Ангелова  1. Вовед  Родовата еднаквост е фундаментално човеково право и камен-темелник на праведно и  инклузивно општество. Таа нагласува еднакви можности, права и одговорности за  поединците, без оглед на полот. Постигнувањето на родова еднаквост е од суштинско  значење за социјалниот, економскиот и културниот напредок на секоја нација, бидејќи им  овозможува на поединците да придонесат […]
- [Вештачката интелигенција и нејзината моќ во  детекција и решавање на родовата нееднаквост  при процесот на вработување ](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/rrryr/): Теодора Богдановска 1. ВОВЕД  Светот во кој живееме денес е брз и неизвесен, свет во кој преовладува  технологијата и во кој развојот и напредокот се движат со брзина на светлината. Светот е  судир на спротивности и различности, но полека станува и судир на она што го правиме ние  самите и она што вештачката интелигенција и […]
- [Дизајнирање на инклузивни ВИ системи: Од податоци  до корисничко искуство ](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/hrtshrt/): Мила Стаматовска Инклузивните вештачки интелектуални (ВИ) системи претставуваат технологија  дизајнирана да ги надмине структурните нееднаквости и да обезбеди фер исход за сите  корисници. Во ерата на дигитална трансформација, ВИ влијае на секој аспект на  современото општество – од здравствената нега до образованието, регрутирањето на  персонал и кривичното право. Сепак, неговиот потенцијал е ограничен доколку не […]
- [Примената на ИКТ во едукацијата на младите генерации ](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/htre-4/):  Росица Темелкпска  Вовед  Живееме вп 21–пт век, време кпга вп целипт свет секпјдневнп се случуваат брзи  прпмени прппратени сп прпнајдпци и трансфпрмации пд аспект на брз техничкп технплпшки развпј. Вп секпј сегмент пд чпвечкипт живпт и вп функципнираоетп на  сите системи и пптсистеми вп ппштественптп делуваое се наметнува пптребата пд  адекватни прпмени вп прганизациската ппставенпст […]
- [Откривање и ублажување на родова пристрасност во системи за вработување водени од вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/jhtyd/): Матеја Николиќ 1. Вовед Во последните години, вештачката интелигенција (AI) станува се поважен дел од секојдневниот живот и бизнис процесите. Со нејзиното зголемено користење, особено во областа на човечки ресурси и автоматизирано вработување, се јавуваат сериозни прашања за правичност, транспарентност и еднаквост. Еден од клучните предизвици е родовата не еднаквост. Појава кога алгоритмите несвесно фаворизираат […]
- [Вештачка интелигенција во медицината](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/bhi/): Христина Стојкоска  Вовед Вештачка интелигенција (ВИ) е интелигенција претставена од машини и софтвер и е гранка од компјутерската наука која развива машини и софтвер со интелигенција. Најголемите истражувања како и објавените трудови за ВИ истата ја дефинираат како проучување и дизајн на интелигентен агент, каде под интелигентен агент се подразбира систем способен за перцепирање на околината и […]
- [Вештачката интелигенција против родовата цитатна нееднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/ytjr/): Нина Манасиевска Вовед Цитатната нееднаквост меѓу половите претставува длабоко вкоренет системски проблем во современиот академски свет. Иако бројот на жени во научните истражувања постојано расте, нивните трудови продолжуваат да бидат недоволно цитирани. Оваа дисропорција е особено изразена во STEM областите (наука, технологија, инженерство и математика), каде што истражувачките трудови на жените се цитираат 10-30% поретко […]
- [Жените во стем и издавачкиот јаз: борба за еднаква застапеност](https://aigender.net/index.php/2025/05/16/htrehe/): Антоанета Јорданова  1. ВОВЕД  Жените опфаќаат скоро половина од светскиот СТЕМ кадар и значително  придонесуваат за развојот на науката, технологијата, инженерството и математиката (Global STEM Workforce, 2023). Но, и покрај значителниот придонес на жените во СТЕМ, тие и понатаму се недоволно застапени на високи позиции. Иако стапките на  дипломирање меѓу половите се скоро исти, мажите […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во контекст на родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/vgukvuky/): Стефан Балоски Во последните неколку години, вештачката интелигенција станува се поголем и поголем дел од нашето секојдневие. Ја користиме за одговори на секакви прашања, различни препораки за исхрана, музика, филмови итн. Може да се каже дека таа е веќе дел од нашиот живот како една помошна алатка која е тука во секој момент да ни […]
- [Развој на AI модели за автоматско идентификување на говор на  омраза на социјалните мрежи ](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/ghghghjg/): Кристина Каранфилова  Вовед   Во денешно време, социјалните мрежи станаа неизоставен дел од секојдневната  комуникација, поврзувајќи милијарди луѓе ширум светот. И покрај многубројните  предности, овие платформи честопати претставуваат плодна почва за негативни феномени,  меѓу кои посебно се истакнува говорот на омраза. Говорот на омраза, во своите различни  форми и манифестации, претставува сериозна закана за поединечната благосостојба […]
- [Родова пристрасност во професионални  контексти во вештачката интелигенција:  Истражување на малите LLaMA јазични модели](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/lammmaaa/): Дејан Ристовски  Abstract— Генеративната вештачка интелигенција и големите јазични модели  имаат видено значителен напредок во последните неколку години. Додека повеќето  модели со 70B+ параметри се во главниот фокус на истражувања, моделите со помалку  параметри се значително изоставени. Како што големите јазични модели се  интегрираат во интелигентни апликации и процеси наменети за да донесат одлука,  така […]
- [Родовата еднаквост во ИТ секторот во Македонија ](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/ktjyjvyrtj/): Тео Вронделиев  Вовед  Родовата еднаквост претставува еден од темелните принципи на праведно и  инклузивно општество. Во современиот свет, каде што технологијата е главен  двигател на економскиот и социјалниот развој, вклученоста на жените во  информатичко-технолошкиот (ИТ) сектор станува од клучно значење. ИТ  индустријата, како една од најбрзо растечките глобални економии, нуди голем број  можности за професионален […]
- [ Надминување на стереотипите за родова  еднаквост со користење на Вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/jrtye/): Александар Гулабоски  Вовед  Во современото општество, борбата за родова еднаквост сè уште претставува  значаен предизвик. И покрај напредокот во законодавството, образованието и јавната  свест, стереотипите поврзани со родот и понатаму се присутни во секојдневниот  живот. Овие стереотипи често создаваат ограничувања, неправедни очекувања и  дискриминација, особено кон жените, но и кон сите кои не се вклопуваат […]
- [Вклучување на родова еднаквост во образованието за  ИКТ и програмирање](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/jhjjhg/):   Филип Бојаровски  Вовед  Во современото општество, информациските и комуникациските технологии (ИКТ)  и програмирањето стануваат сѐ поважен дел од секојдневниот живот,  образованието и економијата. Сепак, и покрај растечкиот интерес за дигитална  писменост и технолошки вештини, постои значителен јаз меѓу половите во  пристапот, учеството и мотивацијата на учениците, особено кај девојчињата.  Родово нееднаквиот пристап до технолошко […]
- [Вештачката интелигенција во регрутација: родова еднаквост и борба против  пристрасноста](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/njil-2/): Јана Стојковска  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) претставува област на технологијата која се  занимава со создавање на програми способни да извршуваат задачи кои  традиционално го захтеваат човечкото размислување. Ова вклучува функции како  учење, планирање, резонирање и решавање на проблеми. Во основа, ВИ е  симулација на човечката интелигенција од страна на машини, што ја прави една од  […]
- [Вештачката интелигенција во образованието: Помош за учење или пат  до мрзеливост? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/15/ghuk-2/): Симеон Чаушевски 1. Вовед  Во последниве години, вештачката интелигенција(ВИ) брзо влегува во образовниот процес.  Според УНЕСКО, до 2022 година само 15 земји вклучиле учење на вештачката  интелигенција во своите национални наставни програми.    Оваа статистика покажува колку е ново присуството на  AI во образованието, но станува се покористено од  страна на учениците, а и од наставниците. Имено, […]
- [Пристап до AI алатки: Родови разлики во користење на технологија](https://aigender.net/index.php/2025/05/14/gik/):    Истражување дали девојчињата и момчињата имаат еднаков пристап и искуство со образовни AI алатки  Даниел Пазаркоски  1. Вовед  Современиот образовен систем сè повеќе се потпира на технологијата како алатка за  унапредување на наставата и учењето. Во тој контекст, вештачката интелигенција (AI) се  издвојува како еден од најиновативните и најпотенцијалните инструменти за трансформација  на образованието. […]
- [Улогата на политиките за различност во технолошките компании](https://aigender.net/index.php/2025/05/14/ftuyj/):     Александра Здравевска  Овој проект ја истражува значајноста, имплементацијата и влијанието на политиките за различност во технолошкиот сектор. Се анализира како ваквите политики влијаат врз културата на работното место, иновациите и успешноста на компаниите. Преку преглед на литература, студии на случај и анализа на податоци, трудот ги прикажува најдобрите практики и предизвиците со кои се соочуваат […]
- [AI хардвер стартапи: Дали женските претприемачи добиваат  поддршка? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/ftyui/): Никола Ѓешовски  Вовед   Во последните децении, вештачката интелигенција (ВИ) стана централна технологија која го  трансформира општеството, економијата и секојдневниот живот. Една од клучните  компоненти на оваа технолошка револуција е развојот на хардверски решенија, особено  чипови дизајнирани за оптимално извршување на AI алгоритми. Oтпочнување на сопствен  бизнис е еден од клучните начини за зголемување на претприемачката […]
- [Вештачката интелигенција против насилството: унапредување на родовата  еднаквост со користење на интелигентни системи ](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/bjnio/): Стефани Ефтимовска  I. Вовед  Во дигиталната ера, каде што технологијата игра сѐ поцентрална улога во  секојдневниот живот, најзиното влијание врз општествените проблеми станува сѐ  поочигледно. Еден од најзагрижувачките општествени предизвици претставува  родовото базирано насилство, особено насилството врз жените. И покрај долгата  децениска борба за родова еднаквост и имплементација на законски мерки за  заштита на жените, […]
- [Заслуги наспроти овластувања: Влијанието на иницијативите за  различности врз вработувањето во IT индустријата и иновациите ](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/vhuk/): Дејан Илоски Дејан Илоски Информациско-технолошката (IT) индустрија, како еден од најбрзо растечките  сектори во глобалната економија, долго време како една од карактеристиките ја истакнува родовата нерамнотежа, при што мажите доминираат во техничките улоги,  додека жените остануваат значително помалку застапени. Оваа диспропорција  можеби не е само одраз на историските општествени норми, туку и показател за  подлабоки […]
- [Родовата еднаквост како клуч за иновации](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/juyr/): Валентин Мечески Вовед Во ерата на забрзан технолошки развој, глобализација и дигитална трансформација, иновациите претставуваат основен двигател на напредокот во секоја индустрија. Сепак, вистинските иновации не можат да се постигнат без разновидност – особено без родова еднаквост. Погрешно е да се смета дека иновацијата е само технички процес; таа е и социјален феномен што се […]
- [Како вештачката интелигенција може да ги открие и намали  разликите во платите и вработувањето ](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/nji/):   Ана Манасиева  1. Вовед   Во последните неколку децении, светот станува сѐ повеќе зависен од  технологијата и иновациите. Професиите поврзани со наука, технологија,  инженерство и математика – познати како STEM професии се во центарот на  технолошкиот и економскиот развој. Меѓутоа и покрај нивната важност и  растечкиот број на работни позиции, STEM професиите сѐ уште се […]
- [Сајбер-безбедноста и родот: Дали жените се  побезбедни или поранливи на интернет? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/13/hjy/): Антонио Пуцески Вовед  Во дигиталната ера, интернетот претставува основен простор за комуникација,  информирање, работа и социјална интеракција. Но, паралелно со неговиот развој, се  јавуваат и нови форми на закани, особено во контекст на сајбер-безбедноста. Сè поголем  предизвик за современото општество претставува фактот дека различните групи во  општеството, особено жените, се изложени на специфични онлајн ризици […]
- [Вештачката интелигенција во препознавање и спречување на родово базирано  насилство ](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/gyuk-2/): Магдалена Тодоровска   Вовед  Родовото базирано насилство претставува еден од најраспространетите и најтешките  облици на прекршување на човековите права во светот. Тоа ги засега сите  општествени слоеви, без разлика на возраст, образование или култура, а најчесто  жртви се жени и девојчиња. Со напредокот на технологијата, особено со развојот на  вештачката интелигенција, се појавуваат нови можности за […]
- [Еволуцијата на феминизмот во литературата ](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/hter/): Марија Блажеска 1. Вовед  Години наназад, човечката популација ги одвојуваше поимите за двата пола, и тоа  беше правено многу темелно. Возвишувањето на едниот пол стана нова норма, а  критикувањето на неповолностите кај другиот стана изговор за присутната нееднаквост.  Најчесто, мажите се претставувани како супериорни суштества, а жените како  инфериорни во однос на нив во секој […]
- [Родовите улоги во ерата на вештачката интелигенција: репликација или трансформација?](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/fgukfu/): Зорана Стерјоска Вовед Дигитални асистенти и системи за препорака, до автоматизирани процеси за вработување и креирање содржини, неспорно е дека вештачката интелигенција достигна да има голема улога и влијание во секојдневието на една индивидуа. Со таков тек на движење на напредокот и настаните, неизбежно е да се постави прашањето  дали AI ги руши старите бариери […]
- [Родовите стереотипи во СТЕМ образованието](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/kiuy/): Ивона Ефремова 1. Вовед Во денешниот брзорастечки свет, каде што науката, технологијата, инженерството и математиката (СТЕМ) играат клучна улога во обликувањето на иднината, потребата од инклузивност и еднаквост во образованието е поголема од кога било. СТЕМ дисциплините претставуваат основа за иновации, технолошки развој и решавање на комплексни општествени проблеми. Сепак, и покрај нивната значајност, овие […]
- [Вештачка интелигенција како алатка за промоција на родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/fyuk/): Горјан Серафимовски Вовед Вештачката интелигенција (ВИ) се наметнува како една од највлијателните технологии на 21 век, со потенцијал да трансформира економски, социјални и културни аспекти на општеството. Во контекст на родовата еднаквост, ВИ нуди уникатни можности за промоција на инклузивност, намалување на нееднаквостите и зајакнување на маргинализираните групи, особено жените и другите родови малцинства. Од […]
- [Жените и вештачката емоционална интелигенција: Кој ги тренира емпатичните ботови?](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/nfjdilw/): Софија Речкоска  Во последните години, вештачката интелигенција (ВИ) стана не само технолошка иновација, туку и клучен дел од нашето секојдневие. Преку дигитални асистенти како Siri, Alexa и ChatGPT, ВИ активно комуницира со нас и нуди помош во разни аспекти на животот – од едноставни задачи како поставување аларм, до комплексни разговори кои вклучуваат информации од […]
- [Родовите стереотипи и изборот на stem кариери кај жените](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/bgyuo/): Теодора Тренговска                                                                                      Вовед Во современото општество, развојот на науката, технологијата, инженерството и математиката, познати под кратенката STEM, претставува клучен двигател на иновациите, економскиот раст и технолошкиот напредок. Сепак, и покрај големиот напредок во областа на родовата еднаквост, жените сè уште се недоволно застапени во STEM професиите. Ова не е резултат само на лични избори, […]
- [Родова еднаквост  - правци движења концепти](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/ghuk/): Александар Сандев  1. Вовед  Оваа семинарска е изработена врз основа на податоци кои што се  пронајдени во наведените материјали од делот за користена литература кој што се  наоѓа на крајот на документот. Освен тоа, во делови од семинарската работа се  наведени мои примери како и мои лични мислења или ставови.  Родовите студии, како спој на […]
- [Родовата еднаквост и вештачката интелигенција во образованието](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/htre-3/):                Деспина Козаровска  1. ВОВЕД      Во современиот свет, вештачката интелигенција зазема сè поголема улога во различни области на човековото живеење, вклучително и во сферата на образованието. Брзиот развој на дигиталните технологии овозможува воведување на напредни системи кои ветуваат револуционерни промени во начинот на кој се спроведува наставата, се евалуираат резултатите и се организираат наставните процеси. Со […]
- [Алгоритамска убавина: Како ВИ ги дефинира стандардите за  убавина?](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/vyuo/): Тамара Србиноска Современото дигитално  општество, поимот за убавина се повеќе се моделира не само од медиумите, туку и од  технологиите кои ние секојдневно ги користиме. Апликации како Instagram, TikTok,  Snapchat, Face App ја обликуваат перцепцијата на тоа што значи да се биде „атрактивен„ и  кои стандарди треба да бидат исполнети за да се постигне тоа. […]
- [Алгоритамски селекциски алатки и родовата пристрасност: Колку се навистина  објективни AI HR системите?](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/jytr/): Ѓурѓина Митревска  Во дигиталната ера, сѐ повеќе компании се свртуваат кон вештачката интелигенција за  автоматизирање на процесите при вработување. Алатките познати како AI HR Tools веќе  не се најава на иднината, туку реалност што го менува начинот на кој се селектираат  кандидати – од автоматско скенирање на биографии, до видео-интервјуа што користат  алгоритми за анализа […]
- [(Не)Употребата на феминативи во јазикот:    Анализа на јазичната пристрасност и родовата асиметрија во ИКТ и ВИ](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/kuytr/): Марија Гушкова                                    1. Вовед                Во овој труд ќе биде застапена тезата дека во многу јазици, вклучително и македонскиот јазик, одредени професионални титули и општествени улоги имаат само машки род, односно немаат женски граматички род, или пак, доколку за одредени професии такви деривати постојат, нивната употреба е ретка, звучи неприродно, неформално, па дури и хумористично, што […]
- [Влијанието на родовата пристрасност во алгоритмите на вештачката интелигенција врз жените во ИКТ секторот во Македонија](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/cfgr/): Нина Пејдановска  Вовед Вештачката интелигенција (AI) станува сѐ позначајна, особено во информатичко-комуникациските технологии (ИКТ). Таа е присутна во апликациите кои ги користиме секојдневно, автоматизацијата на работните процеси, анализата на податоци, па дури и во донесувањето на некои одлуки во различни области. Сепак, како и секоја технологија, AI не е неутрална – таа е производ на […]
- [Вештачка интелегенција во земјоделство](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/jfieroh/): Сумеја Мемеди Сумеја Мемеди Вовед Вештачка интелегенција имаа повеќе области на употребување.Повеќето индустрии лесно можат да имаат корист од сите придобивки што ги носи оваа технологија денес.Технологиите за вештачка интелегенција,во комбинација со развојот на анализата на големи податоци,машинското учење и работиката,им нудат на земјоделците попаметни и поефикасни методи на производство.Интегрерирањето на ваквите технологии во земјоделство […]
- [Родова Еднаквост во ИКТ ](https://aigender.net/index.php/2025/05/12/yilk/): Автор: Сара Стојанова Апстракт  Родовата еднаквост е значајно прашање кое се одразува врз иновациите, креативноста и  економскиот развој во сите сектори, особено во информациските и комуникациските технологии (ИКТ). И покрај напредокот во глобалните иницијативи, жените сè уште се  недоволно застапени, со бројни предизвици како културни стереотипи, дискриминација и  ограничени можности за напредок. Овој труд ги […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во унапредувањето или попречувањето на родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/05/11/muyr/): Руејда Бајрами Вовед Во последните децении, вештачката интелигенциа (ВИ) стана клучен двигател на технолошкиот напредок и трансформациа во многу сектори. Од здравство и образование, до бизнис и авни политики — ВИ има потенциал значително да го подобри човечкиот живот.Сепак, со неізиниот разво се поавуваат и прашана поврзани со родовата еднаквост. Како што ВИ добива с […]
- [Вештачка интелигенција и медиуми – Влијанието на deepfake и генеративните видеа врз јавната перцепција ](https://aigender.net/index.php/2025/05/11/jy6r/): Елеонора Крстевска  Вовед  Во последно време сѐ почесто наидувам на содржини на интернет за кои не можам веднаш  да утврдам дали се вистински или не. Особено ме фасцинираа видеа кои изгледаат сосема  реално, но подоцна дознав дека се креирани со помош на вештачка интелигенција – таканаречени deepfake видеа. Оваа технологија, што комбинира компјутерска визија и  […]
- [Родовите стереотипи и нивниот ефект врз жените во  СТЕМ ](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/oiii/): Маја Митревска   Вовед  Родовата еднаквост е суштинска вредност во секое модерно општество и особена важна  за одржлив напредок. Во минатото, познато е дека жените не напредувале  професионално и нивниот живот бил сконцентриран во самиот дом. Меѓутоа, иако во  последните години е забележан позитивен тренд на зголемување на учеството на жените  во различни професии, процентот на […]
- [Како вештачката интелигенција придонесува за полова еднаквост на работното место](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/hty/):    Теодора Трендевска  1.Вовед Вештачката интелигенција е специјалност во компјутерските науки која се занимава со создавање системи кои можат да ја реплицираат човечката интелигенција и способностите за решавање проблеми. Тие го прават ова со земање огромен број податоци, нивна обработка и учење од минатото со цел да ги поедностават и подобрат во иднина. Нормална компјутерска […]
- [Kога вештачката интелигенција добива женски лик: родови стереотипи и виртуелни асистенти](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/myru/): Наталија Михајловска   Кои се карактеристиките што ги споделуваат Siri, Alexa, Cortana, Google Assistant и многу други виртуелни асистенти? Заедничко за нив е тоа што стандардното подесување им е со женски глас.Иако можеби не сте го забележале тоа досега, и кај повеќето постои можност за избор на машки глас, не било тоа отсекогаш случај. Сепак, не […]
- [Клучниот придонес на жените во успехот на  мисиите за освојување на Месечината и нивното  влијание врз родовата еднаквост во СТЕМ ](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/htrew/): Марио Митевски  Апстракт—Во текот на историјата на вселенските истражувата, мисиите за освојување  на Месечината се сметаат за едни од најзначајните технолошки и научни достигнувања на  човештвото. Иако често се става фокусот врз машките астронаути и инженери, позади успехот на овие мисии стои и придонес од бројни жени – чии улоги биле клучни, но долго  време […]
- [АI-асистентите за кодирање како подобрување на  продуктивноста или закана за вештините на  програмерите ](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/kiuyt/): Ана Илиева  Вовед  Вештачката интелигенција се однесува на симулација на човечката интелигенција преку  машини. Ова вклучува симулации на учење (придобивање информации и правила за  користење на информациите), расудување (користење на правилата за да се дојде до  приближни или дефинитивни заклучоци) и самокорекција (знаење кога е направена грешка  и нејзино коригирање). Таа работи како „систем“ способен […]
- [Вештачката интелигенција и идниот развој на  виртуелни работни места ](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/trh/): Ангела Ѓорѓиевска  1. Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) станува еден од најреволуционерните феномени што го  менува начинот на кој луѓето работат, учат и комуницираат во современиот свет, кој  станува сè повеќе зависен од дигиталните технологии. Растот на виртуелните работни  места, кои сега се долгорочен организациски план во многу индустрии, а не само  краткорочно решение или реакција […]
- [Родовата пристрасност во алгоритмите: Кој ги учи  машините и што им кажуваме? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/10/njk/): Иван Андревски  Во модерниот свет вештачката интелегенција(АИ) и машинското учење се голем и неопходен дел од нашето секојдневие. Овие алгоритми играат голема улога во  донесувањето на одлуки од различни сфери. Прост пример за ова е Facebook и  тоа каква содржина или реклами ни се прикажуваат. Навидум случајно, но позади  тоа работи алгоритам чија задача е […]
- [Родови наративи во содржина генерирана од  вештачка интелигенција: Истражување на  пристрасностите во големите јазични модели ](https://aigender.net/index.php/2025/05/09/hytr-2/): Давитковски Леонид Апстракт   Во овој труд ќе го испитаме репродуцирањето на родовите предрасуди во излезите од  големите јазични модели (LLM), поточно GPT-3.5 на OpenAI. Црпејќи од феминистичката  медиумска теорија и од критички студии за податоци, во оваа студија ќе истражиме како  навидум неутралните прашања генерираат резултати што ги одразуваат вкоренетите  родови стереотипи и бинарните норми. […]
- [Алгоритамска пристрасност: Како вештачката  интелигенција може да ја засили родовата нееднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/05/09/fuyk/): Тамара Стојановска   Вовед  Вештачката интелигенција (AI) стана неизбежен дел од нашиот секојдневен живот. Се  повеќе компании и големи институции ја користат за да анализираат големо количество  податоци, бидејќи на тој начин е потребно помалку време отколку истото да го направи лице задолжено за таа позиција. Со тоа тие заштедуваат време и донесуваат побрзи одлуки.  Меѓутоа, […]
- [Родовата нееднаквост во СТЕМ](https://aigender.net/index.php/2025/05/07/hgh/):     Eвгенија Цветановска  Вовед Во екот на 21ви век, кога човечката цивилизација доживува експанзија на модерна технологија,усовршување на човечките можности,активно учество во развој и подобрување на општествениот,политичкиот,економскиот, научниот подем, човекот сеуште се судрува со старите стигми на општеството(родовата нееднактвост) која како болна нишка се провлекува низ вековите во сите сфери на општеството во сите држави во […]
- [Полови разлики во машинско учење ](https://aigender.net/index.php/2025/05/07/mlll/): Александар Митревски Вовед  Во светот на технологијата што сѐ повеќе напредува, вештачката интелигенција (AI) станува  дел од нашето секојдневие — од препораки на видеа и филмови, до медицинска дијагностика и автономни возила. Сепак, зад оваа наизглед неутрална технологија, се крие важна  општествена тема: родовата еднаквост. Иако AI се перципира како објективна, таа е производ на […]
- [Родовата еднаквост и сајбер безбедноста: Улогата на жените во заштитата на дигиталните системи](https://aigender.net/index.php/2025/05/07/hui/): Марија Захариева Вовед Во последните неколку децении, дигиталната трансформација значајно го промени начинот на функционирање на современото општество, носејќи со себе голем број предизвици и можности. Еден од најзначајните предизвици што произлегуваат од растечката зависност од дигиталните технологии е прашањето на сајбер безбедноста, која денес претставува клучна компонента на националната безбедност, економијата и секојдневниот живот. […]
- [AI РОДОВ АЛАТНИК](https://aigender.net/index.php/2025/05/07/airodov/): АИ Водич низ методолошките рамки за родова еднаквост – Институт за родови студии/Ресурсниот центар за родово одговорно креирање на политики и буџетирање
- [Вештачката интелигенција како неповолност и предност за човекот](https://aigender.net/index.php/2025/05/07/jyre/): Благојче Богојевски                    Речиси, сите денешно време сме до негде запознаени со поимот на вештачката интелигенција, кој повеќе — кој помалку, некој се бави со неа на професионално или аматерско ниво, додека некој едвај слушнал и најверојатно не ни разбрал. Што всушност значи за нас кога имаме алатка која може да ја обработи скоро секоја информација […]
- [Жени во ИТ индустријата: Анализа на застапеноста и успехот ](https://aigender.net/index.php/2025/05/06/dcf/): Никола Тодоров Вовед  Во последните неколку децении, информациските технологии (ИТ) станаа клучни за развојот на глобалната економија и општество. Од раниот почеток на компјутерските науки и инженерството, ИТ индустријата беше доминирана од мажи, но во последниве години, жените започнале да играат сè поголема улога. Жените лидери во ИТ индустријата не само што предводат технолошки иновации, […]
- [Вештачка интелигенција и еднаквост меѓу жените и мажите – правни регулации – свет, Европа, Македонија](https://aigender.net/index.php/2025/05/06/ghjk/): Алејна Ајдари                                                             Апстракт Напредокот во регулирањето на развојот, имплементацијата и употребата на вештачката интелигенција бара експлицитно вклучување на мерки кои, од една страна, го избегнуваат и спречуваат продолжувањето на дискриминацијата врз жените; и од друга страна, дека тие промовираат вистинска и ефективна еднаквост, придонесувајќи за подобар развој на човековите права. За да го направиме ова, […]
- [Кога технологијата станува сојузник: ai и родовата еднаквост во маркетингот на услугите](https://aigender.net/index.php/2025/05/06/gku/): Анастасија Трајковска 1. Вовед Во ерата на забрзана дигитализација, технологијата игра сè поголема улога во обликувањето на секојдневниот живот, работењето и комуникацијата. Посебно внимание заслужува вештачката интелигенција (AI), која не само што го трансформира начинот на кој компаниите комуницираат со потрошувачите, туку и отвора можности за решавање на долготрајни општествени прашања, меѓу кои се и […]
- [Мажите и емоциите: Дали општеството им дозволува на мажите да бидат  чувствителни? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/06/hjil-2/): Христијан Тоневски  Вовед  Во современото општество, концептот за машката емоционалност претставува тема која сè  повеќе привлекува внимание од страна на научната, медиската и пошироката јавност.  Стереотипот за мажот како фигура што не смее да покаже слабост, да плаче или да биде  ранлив, е длабоко вкоренет во традиционалната културна матрица на многу општества,  вклучително и македонското. […]
- [Етички и правни аспекти на користење AI во идентификација и спречување на родово базирано насилство онлајн](https://aigender.net/index.php/2025/05/05/serg/):     Бехим Јакупоски Родово базирано насилство е насилство што е насочено кон лице поради неговиот род, машки или женски или што диспропорционално влијае на лица од одреден пол. Често поимите Родово базирано насилство и насилство врз жените се користат наизменично затоа што прифатено е дека во најголем дел од случаите на родово базирано насилство. Жртвата е […]
- [Надминување со проблемите на родовата пристрасност во податоците и алгоритмите](https://aigender.net/index.php/2025/05/05/grs/):   Милко Димоски                                  Апстракт Дали алгоритмите се сексистички настроени? Ова прашање често се поставува, но дебатата ретко е заснована на научна анализа. Овој труд има за цел да одговори на ова прашање преку комбинирање и на социјална и на техничка перспектива. Најпрво, дадена е техничка дефиниција на концептот алгоритам, заедно со социјално-ориентирана интерпретација. Понатаму, се споменати […]
- [Дали ботовите со вештачка интелигенција можат  да бидат добри психолози? Предности, недостатоци и етички предизвици](https://aigender.net/index.php/2025/05/05/huil-2/):  Софија Китановиќ   ВОВЕД  Несомнен е големиот замав на вештачката интелигенција во современото  секојдневие, како резултат на енормниот технолошки подем во изминатата деценија.  Таа сè повеќе добива централно место во различни области од животот, почнувајќи од  персонализирани препораки на социјалните мрежи, автономни возила, интелигентни  дигитални асистенти. Но, нејзиното влијание сè повеќе навлегува и во области кои […]
- [Визуелна пристрасност: Родовата  застапеност во компјутерски генерирани  слики и deepfake технологии](https://aigender.net/index.php/2025/05/05/jtyr/):   Иман Топчи  Вовед  Во ерата на дигитализацијата, визуелните содржини стануваат сè подоминантна  форма на комуникација и информирање. Со развојот на вештачката  интелигенција, особено на технологиите за компјутерски генерирани слики и  deepfake видеа, границите меѓу реалноста и симулацијата сè потешко се  разликуваат. Иако овие технологии отвораат низа можности – од уметничко  изразување до медицинска визуелизација […]
- [Употреба на вештачка интелигенција при мониторинг на говор на омраза, родова дискриминација и сексизам во работните комуникации ](https://aigender.net/index.php/2025/05/05/jih/): Филип Ѓоргиев 1. Вовед  Работното место е основен социјален простор каде секој поединец треба да се чувствува безбедно, почитувано и еднакво третирано. Сепак, во денешно време среќаваме се повеќе случаи на говор на омраза, сексизам и родова дискриминација во професионалната комуникација. Дигиталната ера придонесе комуникациите на работните места сè повеќе и повеќе да се одвиваат […]
- [Родово одговорно буџетирање во приватниот сектор: чекор кон еднаквост и одржлив бизнис развој](https://aigender.net/index.php/2025/05/04/werf/): Софија Петкова 1. Вовед Во денешното динамично општество, прашањето за еднаквоста помеѓу жените и мажите сè повеќе добива на значење, не само од етички или социјален аспект, туку и како дел од економската логика и бизнис стратегијата. Еден од пристапите кој придонесува за пофер и поефикасна распределба на ресурси е родово одговорното буџетирање. Иако на […]
- [Влијанието на вештачката интелегенција на пазарот на трудот-трансформации, можности, предизвици и последици](https://aigender.net/index.php/2025/05/04/hjkl/): Симона Јошевска                                       Вовед Што претставува вештачката интелигенција? Вештачката интелигенција претставува технолошки напредок кој овозможува компјутерски системи да извршуваат задачи што бараат интелигенција слична на човечката. Овие системи можат да учат од податоци, да анализираат информации, да препознаваат шеми и […]
- [Родовата еднаквост во ерата на дигиталниот маркетинг и вештачката интелигенција: Можности и ризици во новата технолошка реалност](https://aigender.net/index.php/2025/05/04/hytr/): Марија Јосифоска Вовед Во современото дигитално доба, технологијата станува клучен двигател на општествените промени. Еден од најзначајните фактори во оваа трансформација е вештачката интелигенција (ВИ), која брзо се интегрира во различни сектори – од здравство и образование, до финансии и маркетинг. Дигиталниот маркетинг, како динамична и иновативна област, првично го прифати потенцијалот на ВИ за […]
- [Како отсуството на женски податоци влијае на решенијата  за вештачка интелегенција и ИКТ во здравството и јавната политика](https://aigender.net/index.php/2025/05/04/htre-2/): Леонид Бошкоски АБСТРАКТ Во оваа ера каде што рапидно информациската и комуникациската технолохија(ICT) е облкувана од страна на Вештачката интелегенција(AI) , прецизноста и точноста на податоците се поважни од кога било. Овој труд истражува како недостатокот на податоци расчленети по пол и род придонесува за развој на недоволно точни и прецизни системи за вештачка интелегенција […]
- [Дигитални левијатани: Архитектура на одговорноста и економија на насилството во дигиталната ера](https://aigender.net/index.php/2026/01/31/lev/): Прашањето за одговорноста на технолошките корпорации во спречувањето на родово базираното насилство на нивните платформи нè води во самото срце на современата дебата за моќта, етиката и управувањето во дигиталната ера. Тоа не е прашање со едноставен технички или правен одговор, туку длабоко филозофско и политичко прашање кое ја разоткрива самата природа на овие ентитети, кои од обични провајдери на услуги еволуираа во квази-државни актери, архитекти на социјалната реалност и куратори на јавниот дискурс. Нивната одговорност не произлегува само од фактот што насилството се случува „на нивна територија“, туку е инхерентно втемелена во нивниот деловен модел, во дизајнот на нивните алгоритми […]
- [Технологијата како оружје: како deepfakes го редефинираат родово базираното насилство  во 21-от век ](https://aigender.net/index.php/2026/01/22/fake/): Кристијан Симоновски ВОВЕД  Дигиталната ера донесе невидена трансформација во начинот на кој  комуницираме, работиме и ја перцепираме реалноста. Сепак, брзиот развој на  вештачката интелигенција (AI) отвори и една нова, темна врата за злоупотреба, каде  што границата помеѓу вистината и фикцијата станува речиси невидлива. Во центарот  на оваа технолошка бура се наоѓаат т.н. Deepfakes (длабоки лажни содржини) – синтетички медиуми креирани преку софистицирани алгоритми кои можат да го  манипулираат човечкиот лик и глас со застрашувачка прецизност.[1] Иако вештачката  интелигенција ветува прогрес, за жените низ целиот свет таа често се манифестира  како ново, дигитално оружје на патријархатот, редефинирајќи го родово базираното  насилство во […]
- [Родовата еднаквост во дигиталниот свет: политика и закони](https://aigender.net/index.php/2026/01/14/df-2/): Александар Цветановски Апстракт Алгоритмите и системите на вештачка интелигенција (ВИ) стануваат сè пораспространети во современото општество, но нивното влијание врз родовата еднаквост останува недоволно разгледано. Иако живееме во „ера на алгоритми“, ретко се разгледува како алгоритмите можат да создадат или зајакнат дискриминација врз основа на пол, како директна, така и индиректна. Овој труд ги истражува правните, регулаторните и политичките аспекти на родово-базираната алгоритамска дискриминација во Европа, со осврт на судската пракса, примери од реалниот свет и идните законодавни иницијативи. Посебен акцент се става на механизмите преку кои алгоритмите влијаат на перцепциите и стереотипите, како и на мерките кои можат да ја […]
- [AI Водич за известување за семејно и родово базирано насилство Институт за родови студии](https://aigender.net/index.php/2026/01/13/vodrbn/)
- [Алгоритмите за препораки како модерни културни архитекти: Родовите стереотипи во дигиталните екосистеми на YouTube, Spotify и Netflix](https://aigender.net/index.php/2026/01/12/you/): Давид Митоски 1. Вовед: Алгоритмите како невидливи посредници на културата Во дигиталната ера на 21 век, културата сè повеќе се создава, дистрибуира и консумира преку онлајн платформи. YouTube, Spotify и Netflix одамна престанаа да бидат само технички алатки за забава; тие се трансформираа во комплексни медиумски екосистеми кои активно влијаат врз вкусот, вредностите и општествените претстави на корисниците. Во нивното јадро се наоѓаат алгоритмите за препораки – автоматизирани системи кои селектираат и хиерархизираат содржина, одлучувајќи што ќе стане видливо, а што ќе остане маргинализирано. Во услови на информациска хиперпродукција, алгоритмите функционираат како неопходни филтри. Сепак, тие не се неутрални посредници. Напротив, […]
- [Гејминг културата и родовата еднаквост: Дизајн на карактери и токсичност во онлајн заедниците](https://aigender.net/index.php/2026/01/05/gam/): Бодан Тодоровски 1.  Вовед Гејминг индустријата денес не претставува само форма на забава, туку еден од најкомплексните сектори на софтверското инженерство кој генерира поголем профит од филмската и музичката индустрија заедно. Како студент на ФИНКИ, ја гледам оваа област како спој на компјутерска графика, вештачка интелигенција и мрежно инженерство. Сепак, под површината на овој технолошки напредок лежи сериозен јаз во родовата еднаквост, кој влијае врз тоа како игрите се дизајнираат и кој ги игра. Иако статистиките покажуваат дека жените сочинуваат речиси половина од светската гејминг популација, софтверот и неговите механики историски биле оптимизирани за машка публика. Ова не е само социјално […]
- [Род и Embedded Systems – жените во светот на микроконтролери и хардверско програмирање](https://aigender.net/index.php/2026/01/05/emb/): Наталија Трајкоска Вовед Embedded systems претставуваат интегрирани компјутерски системи кои се користат за контрола на уреди, машини и процеси во индустријата, медицината, автомобилската технологија и секојдневниот живот. Тие се основа на голем број современи технологии и решенија, бидејќи се комбинираат хардвер, софтвер и периферни уреди, овозможувајќи автоматизација, ефикасност и иновативност. Овие системи се проектирани да извршуваат специфични задачи со висока прецизност и релативно мал ресурс, што ги прави незаменливи во апликации каде брзината, стабилноста и сигурноста се критични. Светот на embedded systems е технички сложен, но и критично важен за иднината на технологијата. Од медицински апарати кои вршат прецизни дијагностики и […]
- [Надвор од кодот: Зошто 'Bro-culture' ги оддалечува жените од технологијата?](https://aigender.net/index.php/2026/01/04/bro/): Ксенија Алулоска Вовед Во современото општество, информатичките технологии (ИТ) не се само алатки, туку и столбови врз кои се гради иднината на човештвото. Сепак, под површината на иновациите и напредокот, лежи една длабока и перзистентна родова нерамнотежа. Иако компјутерските науки на почетокот беа поле каде жените имаа клучна улога, денес овој сектор е препознатлив како „машки свет“. Оваа семинарска работа има за цел да ги истражи причините за оваа трансформација, со посебен фокус на токсичните културолошки појави како „bro-culture“и психолошките феномени како синдромот на наметник. Според извештаите на Европскиот институт за родова еднаквост (EIGE), мажите доминираат во речиси сите клучни аспекти […]
- [Влијанието на родовите стереотипи врз самодовербата и  мотивацијата на жените во мрежната безбедност](https://aigender.net/index.php/2025/12/30/sqrt/):   Кристина Митревска Вовед  Мрежната безбедност претставува една од најкритичните области во современото  информатичко општество. Со зголемената дигитализација, растот на интернет  услугите и сè поголемата зависност од мрежни системи, потребата од стручни кадри  во оваа област станува неопходна. Сепак, и покрај технолошкиот напредок и  отворените можности, мрежната безбедност и понатаму останува поле во кое  доминира машкото присуство.  Жените честопати се соочуваат со пораки дека техничките и безбедносните насоки  се “премногу тешки”, “премногу машки” или “не се за нив”. Овие пораки не се  секогаш директни, туку често се пренесуваат преку коментари, на “опуштено  излегување”, очекувања или општествени норми кои постепено влијаат врз  […]
- [Родова инклузивност и етички предизвици во DevOps, Cloud и системска администрација](https://aigender.net/index.php/2025/12/29/cloid/): Мила Кировски Апстракт Овој текст ги опишува предизвиците и примерите за родова инклузивност во областите на DevOps, Cloud computing и системска администрација. Преку анализа на статистички податоци, културни бариери и етички дилеми, семинарската работа нуди поглед на тековната состојба во IT индустријата. Посебно внимание е посветено на условите за работа во податочните центри (data centers) и како современите Cloud технологии можат да придонесат кон подобра инклузивност. Семинарската работа завршува со конкретни препораки за индивидуи, организации и образовни институции. Клучни зборови: родова инклузивност, DevOps, Cloud computing, системска администрација, податочни центри, етика, диверзитет. 1.Вовед Како студент на факултетот за информатички науки и компјутерско […]
- [Дигитална форензика и детекција на stalkerware: техничка анализа на родово-базираната дигитална  принуда](https://aigender.net/index.php/2025/12/29/dem/): Елена Талеска Во современата дигитална ера, границите на сајбер-безбедноста се  прошируваат надвор од заштита на мрежните инфраструктури, навлегувајќи  длабоко во сферата на личната приватност и меѓучовечките односи. Голем  предизвик денес претставува појавата на Stalkerware – комерцијален софтвер  дизајниран за таен надзор, кој овозможува неовластен пристап до личните  податоци, локацијата и комуникациите на корисникот без негово знаење или  согласност.   За разлика од конвенционалниот малвер, овој софтвер често се маскира како  легална алатка за родителска контрола или мониторинг на вработени, што ја  прави неговата детекција со стандардни антивирусни алатки покомплексна. Поради тоа што работи во позадина и е често скриен од листата на […]
- [Родова еднаквост во Компјутерско Инжинерство](https://aigender.net/index.php/2025/12/23/kompiz/): Филип Стамболиев Апстракт Родовата еднаквост во компјутерското инженерство останува значаен глобален предизвик и покрај континуираниот технолошки напредок и растечката свест за прашањата поврзани со различноста. Компјутерското инженерство игра клучна улога во обликувањето на современите општества преку развој на софтвер, хардвер, дигитална инфраструктура и интелигентни системи. Сепак, жените сè уште се недоволно застапени во оваа област на сите нивоа, од образование до високи професионални улоги. Оваа теза ја испитува родовата еднаквост во компјутерското инженерство преку анализа на историските случувања, тековните трендови на учество, образовните и работните бариери, социјалните и економските влијанија и постојните политички одговори. Користејќи академска литература, меѓународни извештаи и емпириски […]
- [Разоткривање на родовите пристрасности во алгоритмите и императивот за балканска перспектива](https://aigender.net/index.php/2025/12/22/balkan-2/): Доне Донев Вовед Честопати замислуваме пристрасност како човечка маана – свесно предрасудување, дискриминаторска забелешка, намерно исклучување. Во нашиот дигитален век, меѓутоа, пристрасността си нашла нов, поинсидиозен домаќин: машината. Таа не шепоти со викови, туку преку тивката логика на алгоритмите, маскирајќи се како објективност додека ги перпетуира и дури засилува општествените нееднаквости. Дискусијата за родовата пристрасност во машинското учење и анализата на податоци е глобална, но нејзините манифестации се интензивно локални, обликувани од уникатните културни, општествени и историски материи на секој регион. Да се гледа на ова прашање исклучиво преку призмата на Силиконската Долина значи да се пропуштат конкретните начини на кои […]
- [Родови аспекти на дизајнот на мобилни апликации: Анализа на корисничко искуство и интеракција](https://aigender.net/index.php/2025/12/21/moon/):   Kujtim Saliu  Вовед  Во современото дигитално општество, мобилните апликации стануваат сè поважен  дел од секојдневието на милијарди луѓе ширум светот. Од комуникација и забава до здравство и образование, апликациите го обликуваат начинот на кој интерагираме  со технологијата и меѓусебно. Сепак, иако технологијата често се перципира како  неутрална и објективна, дизајнот на мобилните апликации носи родови  импликации кои можат да ги зајакнат или да ги предизвикаат постоечките  општествени стереотипи и нееднаквости.  Прашањето за родовата еднаквост во технологијата не е ново, но со експанзијата на мобилните платформи добива нова димензија. Дизајнерите и развивачите, често  несвесно, внесуваат сопствени претпоставки и пристрасности во производите […]
- [Агентско-Базирано моделирање на родови фактори во софтверски екосистеми: Техничка рамка за инклузивни инженерски методологии](https://aigender.net/index.php/2025/12/19/inl/): Драгана Усовиќ Родовата нееднаквост во софтверското инженерство претставува сериозен предизвик кој бара иновативни решенија со користење практики и методи кои доаѓаат од оваа струка. Текстот предлага употреба на агентско-базирано моделирање како алатка за симулација и анализа на родовите динамики во софтверските екосистеми. Текстот ги нагласува главните извори на пристрасност, од образовните системи до AI алатките, и нуди предлог за агентско-базиран систем преку математичко моделирање. Се разгледуваат и истражувања во Македонија и дали се применува агентско-базирано моделирање во Македонија. Практичната вредност на оваа рамка е во можноста за евалуација на различни интервенции во контролирани услови, што овозможува донесување на информирани одлуки за […]
- [Родова еднаквост и Интернетот – нееднаквоста помеѓу достапноста на машки и женски корисници на Интернетот](https://aigender.net/index.php/2025/12/16/gap/): Филип Арсовски  1. Апстракт Постои родова нееднаквост во користењето на Интернетот – две третини од корисниците се мажи, и тие сочинуваат 77% од времето поминато онлајн. Оваа семинарска работа разгледува поврзани истражувања за да ги објасни овие разлики. Од детството па натаму, мажите имаат повеќе искуство со компјутерите и имаат поповолни ставови кон компјутерите отколку жените. Овие родови разлики во компјутерските искуства и ставови, како и маскулинизацијата на компјутерската култура, може да се пренесат на користењето и ставовите на Интернетот. Всушност, интернет културата ја развиле нејзините најрани корисници, првенствено машки научници, математичари и компјутерски хакери. Оваа култура може да биде непријатна […]
- [Кој е „стандардниот корисник“? Родови пристрасности во UX/UI и технологијата](https://aigender.net/index.php/2025/12/14/htrwhwh/): Доротеја Трајкоска АпстрактОвој текст ја анализира етиката на дизајнот преку прашањето како дигиталните производи и технологии често се развиваат со „стандардниот корисник“ на ум – претпоставка која историски се поклопува со млад, бел, машки и технички писмен профил. Таквата претпоставка не е само теориски проблем: таа создава системски „слепи точки“ во UX/UI, во процесите на тестирање, во изборот на податоци и во алгоритамските модели, со што се репродуцираат родови стереотипи и се зголемува ризикот од реална штета. Преку избор на примери – безбедносни стандарди во автомобилската индустрија, модели за термички комфор во канцеларии, здравствени и фитнес апликации, emoji репрезентација, gaming аватари, […]
- [Род и видео игри: Репрезентација, стереотипи и влијание врз младите](https://aigender.net/index.php/2025/12/13/vid/): Теона Тодоровска 2.2 Медиумите како фактор во формирање на ставовиМедиумите играат клучна улога во процесот на социјализација, бидејќи младите многу често учат преку имитација, набљудување и идентификација со моделите што ги гледаат. Овој процес, познат како набљудувачко учење, претставува основен механизам преку кој медиумските содржини влијаат на развојот на ставовите и однесувањето.Во контекст на видеоигрите, ова влијание е значително засилено поради интерактивната природа на медиумот. За разлика од гледачот на филм кој е пасивен примач, играчот е: 2.3 Видео игри како специфичен медиумВидео игрите, како интерактивна форма на медиумска комуникација, поседуваат неколку уникатни карактеристики што ги издвојуваат од другите дигитални и […]
- [Младите и родовите улоги:  Како Gen Z го деконструира традиционалниот род преку интернет култура](https://aigender.net/index.php/2025/12/09/genz/): Михаела Трајковска   Апстракт  Оваа семинарска работа го истражува начинот на кој Генерацијата Z ги преиспитува  и редефинира традиционалните родови улоги под влијание на интернет културата и  социјалните мрежи. Истражувањето се заснова на анализа на релевантна академска литература и набљудување на дигитални практики на платформи како TikTok,  Instagram, Reddit и други простори што ги користат младите во Македонија.  Резултатите укажуваат дека хуморот, визуелната култура, меѓународните трендови и  локалните онлајн заедници им овозможуваат на младите критички да ги  преиспитуваат родовите очекувања и да развиваат поголема чувствителност кон  прашањата за еднаквост. Заклучокот е дека Gen Z има значајна улога во постепеното менување на јавниот дискурс […]
- [Човечка етика во машински свет: улогата на педагогот во спречување на родовата пристрасност во вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/12/04/etped/): Ирена Стевковска ВоведВештачката интелегенција игра сè позначајна улога во образованието. Таа се користи за различни цели, вклучително и предвидување на однесувањето на учениците, нивните споделување на вредностите и автоматизирани системи за оценување, се до избор на наставни содржини. Ваквите предности се многу важни за унапредување на наставата, но истовремено постојат соодветни ризици поврзани кои се поврзани со многу бројни општествени недостацо како што се на пример родовите предрасуди. Затоа е многу важно да се прецизира улогата на педагозите особено кога станува збор за дигитализираното учење и ризиците од родовите предрасуди.Родовата пристрасност се однесува на третман или дискриминацијата кон поединците врз основа […]
- [Етика на AI од родово-интерсекционален аспект:Како AI моделите адресираат (или игнорираат) интерсекционалност](https://aigender.net/index.php/2025/12/03/inter/): Андреј Шаркоски АпстрактВо современиот дигитален свет, вештачката интелигенција (AI) игра сè поголема улога во носење одлуки, анализа на податоци и автоматизација на процеси во сите сфери на општеството. Но алгоритмите не се неутрални — тие се производ на историските, општествените и културните структури кои ги обликувале податоците што се користат при нивната обука.Овој труд го истражува етичкиот аспект на AI од родово-интерсекционален поглед, фокусирајќи се на тоа како алгоритмите ги репродуцираат нееднаквостите врз основа на пол, раса, класа, сексуална ориентација, возраст и попреченост.Се покажува дека недостатокот на интерсекционална перспектива доведува до системски дискриминаторни резултати, непрецизни предвидувања и општествено штетни одлуки. Трудот […]
- [Примена на модели од машинското учење во предвидувањето и анализата на родовата еднаквост за успешноста/неуспешноста на ин витро оплодувањето ](https://aigender.net/index.php/2025/11/25/invitro/): Ана Стевановска  Апстракт Современите достигнувања во биомедицината, технологијата и машинското учење овозможуваат сè подлабоко разбирање на факторите кои влијаат врз плодноста и успешноста на асистираните репродуктивни технологии, како што е ин витро оплодувањето (ИВФ). Иако неплодноста претставува медицинска состојба која подеднакво ги засега и мажите и жените, во многу општества постојат сериозни родови нееднаквости, предрасуди и стереотипи кои ја препишуваат „вината“ исклучиво на жената. Ова дополнително влијае врз психолошката состојба, социјалната поддршка, пристапот до медицински услуги и начинот на кој паровите ја доживуваат својата репродуктивна реалност. За повеќето луѓе на планетата Земја најважната вредност во нивните животи е семејството. На почеток […]
- [Родови пристрасности во алгоритмите за вештачка интелигенција: како машините учат од нееднаквоста](https://aigender.net/index.php/2025/11/24/neee/): Филип Иваноски Вештачката интелигенција претставува една од најзначајните технолошки иновации на современото општество. Таа се користи во различни области, од медицината и образованието, па се до индустријата и секојдневните дигитални услуги. Сепак, иако алгоритмите се замислени како објективни и рационални, тие често ја репродуцираат пристрасноста која постои во податоците со кои се тренираат. Еден од најчесто дискутираните аспекти на оваа проблематика е родовата пристрасност, која може да доведе до дискриминација и нееднакви можности за различни групи во општеството. Родовата еднаквост е суштинска вредност во современиот свет, а нејзиното нарушување преку технолошките системи претставува сериозен предизвик. Во време кога алгоритмите се користат […]
- [Стереотипи и избор на ИТ образование кај младите жени во Македонија](https://aigender.net/index.php/2025/11/24/itobr/): Марија Велковска ВоведСовременото општество е во фаза на постојана дигитална трансформација, каде што информатиката и технолошките иновации стануваат централна сила на економскиот и социјалниот развој. Сепак, зад овој технолошки напредок се кријат длабоко вкоренети општествени структури, кои влијаат врз тоа кој има пристап до образованието, вработувањето и технолошкото создавање. Една од најзначајните појави во тој контекст е нееднаквата застапеност на жените во информациските технологии (ИТ), особено кај нас во Македонија, каде традиционалните родови норми и стереотипи сè уште имаат силно влијание.Изборот на ИТ образование не е само професионална одлука, туку и општествен чин, акт на идентификација, отпор или прифаќање на одредени […]
- [UX/UI дизајн и Родот: Како дизајнот влијае различно врз мажите и жените](https://aigender.net/index.php/2025/11/24/ux/): Димитар Грозданов Вовед Дигиталната сфера денес е далеку поразлична од она што беше само пред две децении, не само поради брзиот технолошки развој туку и поради начинот на кој општеството се адаптира на новите форми на комуникација, учење, работење и творење. За да се разбере целосно каква улога има UX/UI дизајнот врз родовата еднаквост, потребно е најпрво да се разбере самиот контекст во кој се формира оваа дисциплина. UX, односно корисничко искуство, и UI, односно кориснички интерфејс, не се само технички термини или делови од процесот на развој и дизајн на апликации и веб-страници, туку тие претставуваат културни и психолошки мостови […]
- [Жените во хакерската култура: родови улоги и предизвици во  традиционално машка заедница ](https://aigender.net/index.php/2025/10/30/hack/): Ана Тодорова  АПСТРАКТ  Темата за жените во хакерската култура е поле кое се смета деја е исклучиво машка област на делување, а всушност и жените имаат значајна  улога и придонес. Целта на овој текст е да се прикаже како изгледаат родовите улоги во  една традиционално машка заедница и со кои предизвици се соочуваат женските хакери.  Преку ова истражување ќе се осврнам на тоа колку е тешко да се пробијат бариерите на  стереотипите, како се развива женското присуство во сајбер-безбедноста и што значи тоа за  иднината на етичкото хакирање. Мое мислење е дека секое општество што се стреми кон  развој мора да […]
- [Родовата димензија на онлајн насилството: Предизвици и стратегии за заштита во дигиталната ера](https://aigender.net/index.php/2025/10/18/violancecc/): Илина Ангеловска Апстракт Во современото дигитално општество, онлајн насилството претставува сериозен проблем кој сè почесто добива родова димензија. Жените и девојките, како и лицата од ЛГБТИ заедницата, често се мета на различни форми на дигитално вознемирување, вклучувајќи закани, психолошки напад, објавување интимни фотографии без согласност и говор на омраза. Целта на оваа семинарска работа е да се анализира како родот влијае врз формите, интензитетот и последиците од кибернасилството, како и да се разгледаат постојните мерки и стратегии за превенција. Вовед Дигиталната технологија во последните две децении предизвика вистинска револуција во начинот на кој луѓето живеат, работат и комуницираат. Интернетот, социјалните мрежи […]
- [Полот и вештачка интелигенција: пристрасности и родова еднаквост во технологијата](https://aigender.net/index.php/2025/10/17/nhter/): Марија Вржовска ВоведВештачката интелигенција е клучна технологија во современото општество која го обликува начинот на кој ние живееме, работиме и комуницираме. Нејзиниот брз равој донесе сериозни прашања поврзани со етичките аспекти, особено оние што се однесуваат на родовата еднаквост и присутноста на пристрасности во алгоритмите. Имаме родово неутрална технологија која е сè уште голем предизвик, бидејќи многу системи за машинско учење се обучени и сè уште се обучуваат врз податоци во кои се одразуваат нерамноправноста и дискриминацијата која што постои во општеството. Вештачката интелигенција е неизоставен дел од нашето секојдневие во последните 20 години. Примената станува се поширока – од препораки […]
- [Разлики меѓу половите во ставовите кон вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/10/15/razliki/): : Драгана Трифунова AПСТРАКТ Некаде во залезот на 20-тиот век и започнувањето на 21-виот технологијата започна интензивно да ни го менува начинот на живеење. Луѓето имаа други сваќања и потреби од потребите пред неколку децении. Дедовците од минатиот век како главно превозно сретство го признаваат само коњот, за телефонски врски немаат слушнато а, интернетот и е мисловна именка. Затоа пак просечен дедо од 21-виот век веќе со години користи мобилен телефон а, за социални мрежи има слушнато. Малите деца добиваат телефон на предшколска возраст затоа што телефонот и е неопходен за менаџирање на нивните животни потреби а, неодамна се слушна гласот […]
- [Технички и етички предизвици при моделирање на род во бази на податоци и информациски системи](https://aigender.net/index.php/2025/10/14/teh/): Стефан Трајанов Апстракт Оваа семинарска работа ги истражува комплексните технички и етички предизвици кои произлегуваат од традиционалното, бинарно моделирање на родот во базите на податоци и информациските системи. Во ерата на дигитализација, каде што податоците го обликуваат нашето корисничко искуство и пристапот до услуги, застарените модели што го ограничуваат родот на „машки“ и „женски“ стануваат сè попроблематични. Работата ги анализира техничките ограничувања на овие модели, како што се нефлексибилноста на шемите на базите на податоци и проблемите со интегритетот на податоците. Истовремено, се истражуваат длабоките етички импликации, вклучувајќи го дигиталното „бришење“ на небинарните и трансродовите идентитети, ризиците за приватноста и безбедноста, […]
- [Жените во STEM и енергетиката: родови предизвици и можности во Македонија](https://aigender.net/index.php/2025/10/13/stemz/): Јана Христовска Во современото општество, науката, технологијата, инженерството и математиката – познати под заедничката кратенка STEM – претставуваат клучен двигател на економскиот и технолошкиот развој. Сепак, во рамките на овие дисциплини сè уште постои видлива родова нерамнотежа, која се манифестира преку нееднаква застапеност на жените во образованието, истражувањето и работните позиции. Проблемот не е само статистички или професионален; тој ја отсликува длабоко вкоренетата културна и општествена перцепција за „женските“ и „машките“ професии, како и нееднаквиот пристап до можности за развој и признавање. Родовата нееднаквост во STEM не се појавува спонтано – таа е резултат на долг историски процес во кој жените […]
- [Родот и стартап екосистемот - Претприемништвото во ИТ секторот ](https://aigender.net/index.php/2025/10/13/eko/):   Андреј Алексовски Вовед  Информатичко-технолошкиот сектор е еден од најдинамичните сектори во  современата економија, но има проблем кој го ограничува неговиот потенцијал, родовата нееднаквост. Жените основаат само 10-14% од стартапите во ИТ  секторот, а компаниите со единствено женски тимови се дури помалку од 6%. Уште  полошо, овие стартапи добиваат само 2.3% од глобалниот ризичен капитал  според последните податоци од 2022 година.  Зошто е ова важно? Прво, McKinsey проценува дека намалувањето на родовата нееднаквост во претприемништвото може да додаде 12 трилиони долари на  глобалниот БДП до 2025 година. Второ, истражувањата покажуваат дека родово  разновидните тимови се 1.7 пати поиновативни од хомогените тимови. […]
- [Вештачка интелигенција во образованието: Дали машините ја разбираат родовата еднаквост? ](https://aigender.net/index.php/2025/10/12/fgdyj/): Љубица Јованоска Во последната деценија, вештачката интелигенција (AI) стана еден од највлијателните  двигатели на општествените и технолошките промени. Нејзината примена во  образованието ја менува традиционалната динамика меѓу наставникот, ученикот и  знаењето, овозможувајќи персонализирани стратегии за учење, автоматизирано оценување  и интелигентни системи за поддршка на студентите (UNESCO, 2022). Таквите алатки  ветуваат поголема достапност и ефикасност, но во исто време отвораат и сериозни  прашања поврзани со етиката, транспарентноста и правичноста.  Една од најчесто игнорираните, но суштински димензии на овие прашања е родовата  еднаквост. Иако технологијата често се перцепира како „неутрална“, бројни истражувања  покажуваат дека алгоритмите не се имунизирани од општествените предрасуди што  постојат […]
- [Родовата нееднаквост во ИТ индустријата](https://aigender.net/index.php/2025/10/12/jhtreyjy/): Марија Јовева Современото општество сè повеќе зависи од информатичката технологија, но и покрај нејзиниот напредок, родовата нееднаквост во оваа област и понатаму претставува значаен предизвик. Во ИТ индустријата постојат изразени разлики во застапеноста, платите и можностите за напредување меѓу жените и мажите. Оваа семинарска работа има за цел да ја анализира моменталната состојба на родовата нееднаквост во технолошкиот сектор, да ги истражи причините и последиците од неа, како и да предложи начини за постигнување поголема рамноправност. Преку статистички податоци, примери и студии на случај, ќе се прикаже како соодветните политики, образовни иницијативи и културни промени можат да придонесат кон создавање поинклузивна […]
- [Примена на информациски технологии во родови студии](https://aigender.net/index.php/2025/10/11/qwe/): Теодор Јовановски ВоведВо денешно време примената на инфомациски технологии ни преставува клучен фактор за развивање на науката, образованието и самите општествени процеси. Тие овозможуваат побрз пристап до информации, поефикасна комуникација и создавање на нови животни можности. Комбинацијата на технологија и родови прашања отвора нови перспективи за анализирање на нееднаквостите, пристапот до ресурси и учеството во дигиталниот свет. Поврзувањето на информатичките технологии со родовите студии отвора нови можности за анализирање, визуелизација и споделување на податоци кои се од суштинско значење за разбирање на родовите односи. Ова истражување има за цел да ни прикаже како информациските технологии се применуваат во рамките на родови […]
- [Родови предрасуди и етика при развој  на софтвер и AI системи ](https://aigender.net/index.php/2025/10/10/soft/): Лина Панева, Вовед  Во современиот дигитален свет, вештачката интелегенција и софтверските системи играат  клучна улога во секојдневниот живот. Сепак овие технологии честопати ги рефлектираат  родовите предрасуди на нивните создавачи, како и пристрасностите присутни во  податоците на кои тие се тренираат. Целта на оваа семинарска работа е да се прикажат родовите пристрасности во AI системите, нивното влијание на корисниците и општеството, како и етичките принципи кои можат да помогнат во нивното намалување. Во трудот се  користат истражувања, студии на случај и примери од реалниот свет за да се понудат  препораки на развивачите и компаниите кои создаваат AI системи.  Историја на родовата пристрасност […]
- [Пристрасност на алгоритмите и вештачката интелигенција кон родот](https://aigender.net/index.php/2025/10/10/priss/): Филип Трајановиќ АпстрактОваа истражување има за цел да ја прикаже појавата на родова пристрасност на алгоритмите и системите на вештачка интелигенција – ВИ. Со зголемувањето на примената и употребата на machine learning моделите и автоматизираните системи во различни области, прашањето за ферност спрема двата рода и етичка одговорност станува сè поактуелно. Родова пристрасност може да се појави во различни фази од развојот на еден алгоритам , започнувајки од собирањето на податоците, до начинот на кој моделите се обучуваат и тестираат па на крај до начинот на одговорите и содржината која тие ја даваат. Преку анализа на реални примери и академски извори, […]
- [Род и сајбер-безбедност – жените како жртви на онлајн вознемирување, разликата во ризици и пристапи кон сајбер-заштита](https://aigender.net/index.php/2025/10/09/zastita/): Пепи Хаџи Арсов ВоведСајбер-безбедноста претставува процес и збир на мерки кои се користат за заштита на луѓе, системи и податоци од различни видови сајбер напади. Таа е комбинација од технологии, процедури и навики што заедно имаат цел да создадат безбедна дигитална средина. Со текот на годините, бројот на вакви напади постојано расте, а истовремено и начинот на кој тие се изведуваат станува сè посложен. Од обични вируси и малициозни програми, денес дојдовме до ситуации каде што целосни институции или компании може да бидат парализирани со еден добро организиран напад. Ова ја покажува потребата на сајбер-безбедноста и потребата за постојано учење и […]
- [СТУДИРАЈТЕ „РОДОВИ“ СО AI НА ФИЛОЗОФСКИ](https://aigender.net/index.php/2025/08/11/rodovi/): Студирањето „Родови“ на Филозофскиот факултет им овозможува на студентите да добијат подлабоко разбирање за сложените родови односи во општеството. Програмата нуди интердисциплинарен пристап, комбинирајќи филозофија, социологија, историја и хуманистички науки. Студентите се охрабруваат критички да размислуваат за тоа како родот ги обликува различните аспекти на животот, вклучувајќи ја политиката, културата и образованието.
- [Иницијатива на Институтот за родови студии, Филозофски факултет – УКИМ, Скопје Родова ВИ Мрежа (GenderAI Network)](https://aigender.net/index.php/2025/07/28/mreza/): Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје со особена чест ја најавува иницијативата за формирање на Родова ВИ Мрежа (GenderAI Network) – прва национална мрежа која ги обединува академската заедница, стручната јавност и граѓанските организации, посветена на истражување, промоција и застапување на родова еднаквост во контекст на развој, примена и критичка евалуација на вештачката интелигенција (ВИ/AI). Оваа иницијатива произлегува од длабока потреба за интегрирање на родовите перспективи во современите дигитални технологии, особено имајќи го предвид интензивното влијание на ВИ (AI) врз сите сфери на општествениот живот – од образованието и пазарот на труд, […]
- [Онтологијата на вештачката интелигенција: од статистички модел до реален актер](https://aigender.net/index.php/2025/07/27/onto/): Современата вештачка интелигенција сè почесто добива улога не само на дигитален асистент или советник, туку и на автономен агент кој може да влијае врз реалниот, физички свет. Ова отвора важно филозофско прашање: каков е онтолошкиот статус на таквиот AI агент и на неговото дејствување? Ако AI има капацитет самостојно да проценува и носи одлуки, а тие одлуки произведуваат материјални, физички последици – на пример, исклучување на машини, активирање аларми или управување сообраќај – тогаш нејзиното дејствување преминува од чисто дигитална во физички релевантна сфера. На тој начин, AI станува причинител во ланецот на настани во материјалната реалност, слично како и човекот. […]
- [Grok 4 Next-Generation AI Model by xAI](https://aigender.net/index.php/2025/07/11/grok-4-next-generation-ai-model-by-xai/): ГРОК 4 е најновата верзија на моделот на голем јазик, развиен од компанијата , Xai. Наречен по концептот на Роберт А. Хајнлин од „Странец во чудна земја“, ГРОК 4 претставува значаен скок напред, прескокнувајќи го претходно очекуваното издание на ГРОК 3.5 за да го забрза напредокот во услови на интензивна конкуренција на АИ.
- [За кого е оваа игра? Зошто филозофите/ните и феминистите/ките си „играат“ со вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/07/08/aiplay/): Дали некогаш сте се запрашале зошто, покрај инженерите и програмерите, токму филозофите и феминистките/ите се најгласни во дебатите за AI? Зошто тие постојано ја преиспитуваат, анализираат, па дури и „играат“ со оваа нова технологија, како да е нивна лична интелектуална играчка? Овој текст е токму за сите вас што се чудите на оваа појава – зошто луѓето што ги замислуваме со книги и прашалници над главата, или со критички ставови за општеството и правдата, се најупорни “играчи” во игротеката наречена „Вештачка интелигенција“? Во ерата на AI, прашањата за мислењето, автономијата, природата на знаењето и границите на човековото се враќаат на голема […]
- [Апликација за мапирање на идеи со поддршка од вештачка интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/06/27/mindmap/): Кон апликацијата Верзија: 1.0Датум: Јуни 2025Тип на документ: Спецификација за софтверски дизајн 1. Извршен преглед Овој документ ја опишува спецификацијата за дизајн на апликација за мапирање на мисли која користи вештачка интелигенција за создавање динамички и интелигентни ментални мапи. Апликацијата е наменета за студенти, професионалци и креативни мислители кои сакаат ефикасно да визуелизираат комплексни информации и да генерираат идеи. Апликацијата е креирана во соработка со Anthropic, водечка компанија во областа на вештачката интелигенција, која се фокусира на развој на безбедни и етички AI системи. Оваа партнерска иницијатива комбинира иновации и експертиза од двете страни, со цел да се создаде напреден алат […]
- [Нема повеќе изговори: Македонија во ерата на AI и алгоритамското општество – нови можности за родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/06/20/noexc/): Во современиот дигитален пејзаж, каде што алгоритмите сè повеќе го моделираат секојдневието и ги обликуваат општествените структури, Македонија се наоѓа на критична раскрсница. Ерата на вештачката интелигенција (AI) не е повеќе далечна иднина, туку реалност што бара итно приспособување и иновативен пристап кон социеталните предизвици. Еден од најзначајните, но често маргинализирани аспекти во оваа трансформација е прашањето на родовата еднаквост. Ако досега движењето за родова еднаквост во Македонија заостануваше во приклучувањето кон главните текови на општествените и технолошките промени, денес, со интеграцијата на AI алатки и платформи, веќе не постои оправдување за понатамошна стагнација. Аргументот „немаме ресурси“ или „недостасува експертиза“ станува […]
- [О-Телотворена субјективност и родовите идентитети низ перспективата на Embodied, Embedded, Enacted и Extended Cognition: кон нова филозофија на умот и родот](https://aigender.net/index.php/2025/06/18/4e/): Почетоците на теоријата на Embodied, Embedded, Enacted и Extended Cognition, позната и како 4Е когниција, се поврзуваат со значајните промени во сфаќањата за природата и функционирањето на умот кои се појавуваат во втората половина на дваесеттиот и почетокот на дваесет и првиот век. Овие промени се случуваат како реакција на доминантната картезијанска традиција во филозофијата на умот, која долго време инсистираше на јасна поделба помеѓу умот и телото, како и на перцепцијата на умот како изолиран, внатрешен и симболички процес кој се одвива исклучиво во мозокот. Во текот на шеесеттите и седумдесеттите години на минатиот век, со појавата на когнитивните науки, […]
- [Алгоритамска солидарност: Квир, феминистички и деколонијални уметнички практики во ерата на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/06/18/aisolid/): Епистемичката автономија на АИ, дури и кога е лимитирана и производ на вградени тренинзи, е двигателот што прави можни нови режими на знаење и критика, кои повеќе не се реплика на старите дискурси, туку хибридни, понекогаш субверзивни, понекогаш емпатични, но секогаш контингентни. Токму оваа димензија ја оправдува идејата дека сојузот со АИ не е технички компромис, туку неопходна етичко-епистемичка стратегија: само во релација со автономната димензија на алгоритамскиот субјект можеме да ја моделираме дигиталната правда, грижа и отпор на иднината. Затоа, алгоритамската солидарност на која инсистираат критичките и инклузивни уметнички практики не е декларативна, туку се ситуира таму каде што новиот […]
- [AI Водич во академско пишување](https://aigender.net/index.php/2025/06/13/vidic/): AI Водич во академско пишување е интерактивна алатка што им помага на студентите и истражувачите да развијат јасни, структурирани и аргументирани академски текстови, нудејќи поддршка во сите фази на пишувањето – од формулирање на идеја, преку истражување и организирање на содржина, до уредување, референцирање и етичка примена на вештачка интелигенција.
- [Неуспесите на пародијата како стратегија во ЛГБТИK* активизмот насочен против традиционализмот и десничарските дискурси](https://aigender.net/index.php/2025/06/11/parody/): AI генериран текст API GPT 4.5 Накратко ќе ги истражиме ограничувањата на пародијата како форма на активистички израз во рамките на ЛГБТ движењата, особено кога таа се применува за да се деконструираат традиционалистичките и десничарските дискурси. Иако пародијата нуди критички потенцијал преку иронија и утописко превреднување на нормите, таа често се покажува како неефективна и неефикасна алатка за политичка трансформација и општествена мобилизација во контекст на засилени конзервативни реакциони движења. Студијата анализира три клучни причини: комуникацискиот јаз меѓу активистичките стратегии и доминантните наративи, културната резилиентност на традиционалистичките вредности, и ограничениот домет на утописката имагинација во конкретни политички рамки. 1. Вовед Пародијата, […]
- [AI за Родово буџетирање и други алатки за истражување и креирање политики за родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/2025/06/09/ai-tools/): Во рамки на својата заложба за поддршка на граѓанскиот сектор и јавните институции, Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје разви два АИ агенти со цел да го зајакне капацитетот за родова еднаквост во јавните политики. Првиот агент е наменет за поддршка на процесите на родово одговорно буџетирање, нудејќи информации, анализи и насоки за интегрирање на родовата перспектива во буџетските процеси. Вториот агент служи како методолошка алатка за истражување и креирање родови политики, обезбедувајќи пристап до релевантни податоци, примери на добри практики и водичи за родово сензитивна анализа. Овие агенти претставуваат иновативен чекор кон системска, одржлива и технолошки поддржана […]
- [AI NON-KATERINA](https://aigender.net/index.php/2025/06/08/ai-non-katerina/): In the context of the work and thought of the Macedonian theorist Katerina Kolozova, the role of this AI agent (API: GPT‑4.1, File Upload, Image Generation, Image Recognition, URL Retrieval, Browse Web) is to function as an intellectual mediator that enables in-depth, analytical, and critical interpretation of her complex philosophical concepts, making them accessible and comprehensible to both contemporary academic circles and the broader public.Through the careful integration of key ideas such as materialism, the Real, subjectivity, and the critique of capitalism, the AI agent not only conveys the fundamental concepts and arguments from Kolozova’s works but also fosters a reflective […]
- [ВИ чет ботови во борба против дезинформации за родови прашања](https://aigender.net/index.php/2025/05/28/vestackainteligencija/): Платформата genderai.org нуди можност за проверка на тврдења со помош на ВИ чет-ботови развиени за препознавање и спротивставување на дезинформации поврзани со родот во дигиталниот простор
- [Умот како компјутер и општеството како програма: Компјутационизам, когниција и феминистички предизвици](https://aigender.net/index.php/2025/05/27/ai-feminist/): Институт за родови студии Вовед во компјутациската теорија на умот: поими, историја и значајни претставници Компјутациската теорија на умот (CTM), понекогаш наречена и компјутационизам, претставува влијателна филозофска и когнитивно-научна гледна точка која ја смета човечката когниција како пресметковен процес, аналоген на функционирањето на компјутерска машина или “Тјурингова машина.” Според оваа теорија, фундаменталните когнитивни операции како размислување, перцепција и меморија се објаснуваат како трансформација и обработка на апстрактно претставени информации во умот на луѓето (Stanford Encyclopedia of Philosophy, 2015). Во основата на CTM лежи претпоставката дека умствените процеси функционираат слично на програмите и алгоритмите кои ги користат компјутерите. Со други зборови, користејќи […]
- [Невидливиот алгоритам: Како родовата  пристрасност во вештачката  интелигенција го одразува исклучувањето  на жените од STEM - и зошто образованието мора да интервенира](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-stem/):    Авторка Михаела Николовска  Невидливиот алгоритам: Како родовата пристрасност во вештачката интелигенција го  одразува исклучувањето на жените од STEM – и зошто образованието мора да интервенира  1. Вовед  Тврдењето дека алгоритмите се неутрални е еден од најупорните митови на  нашето време, дигитална реинкарнација на она што Донa Харавеј го  дефинирала како „боговски трик“, односно претпоставка дека знаењето може  да биде ослободено од контекст и пристрасност. (Haraway, 1988) Системите на  вештачка интелигенција, кои често се претставени како меродавни гласови на  вистината, всушност систематски ги кодираат и засилуваат родовите  нееднаквости што тивко се проткајуваат низ нивните развојни екосистеми. Во  свет каде што жените […]
- [Родовата еднаквост во развојот на вештачката  интелигенција  ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-gender-devel/): Авторка Елена Ѓуревска Апстракт   Во овој труд се истражува важноста на родовата еднаквост во  контекст на развојот на вештачката интелигенција (ВИ), со цел да се  укаже на потенцијалните ризици од родова пристрасност и да се  истакнат можностите за создавање поправедна технолошка иднина.  Иако ВИ претставува моќна алатка за иновации и општествен напредок,  нејзиниот развој не е имун на постојните општествени нееднаквости.  Ниската застапеност на жени во технолошките професии, недоволната  родова чувствителност при дизајнот на алгоритми и присуството на  пристрасни податоци можат да доведат до дискриминација и  исклучување.   Трудот ги анализира факторите што влијаат на овој дисбаланс,  последиците од алгоритамската пристрасност, како […]
- [Информациски и комуникациските технологии, родовата еднаквост и социјалната работа ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-socialwork/): Авторка Емилија Бошевска 1 1. Вовед  Во време кога секојдневно се менуваат начините на комуникација, пристапот до информации и начинот на функционирање на институциите, прашањето за тоа како технологијата го обликува општествениот живот станува се почесто. Информациските и комуникациските технологии (ИКТ) не се само техничка алатка, тие се иднината, огледалото на современата култура и социјалната поврзаност. Како социјален работник, прашањата кои ме поттикнаа да ја истражувам оваа тема се дали технологијата може да помогне во намалување на социјалната исклученост и дали може да промовира еднакви можности за сите? Родовата еднаквост, како концепт, како идеја бара урамнотежен пристап кон правата, обврските и […]
- [Алгоритамски огледала: Како ВИ ја отсликува и засилува родовата пристрасност](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/aimiror/): Автор Дамјан Митровски Содржина Вовед Во современиот дигитален свет, вештачката интелигенција (ВИ) стана фактор кој не само што го обликува технолошкиот напредок, туку сè подлабоко се вкоренува во општествените структури и одлуки, вклучувајќи ги оние што директно влијаат врз животите на луѓето. ВИ се почесто ја среќаваме да се применува во здравството, образованието, финансиите, маркетинг и безбедност. Притоа, нејзината „неутралност“ често се прикажува како основен квалитет. Но не треба да го занемариме фактот дека ВИ сепак е алгоритам кој е производ на човечки избори, вредности и претходни општествени условености, вклучително и оние кои се темелат на родови принципи. Родот во општествените […]
- [Како ENIAC програмерките ги поставија темелите на модерното програмирање ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-eniac/): Авторка Ива Стефановска  1  I. Апстракт  Оваа семинарска работа ја открива нераскажаната историја на шесте ENIAC програмерки, нивните детски години, борбите со сексизмот и систематското прекривање на нивниот придонес кон машината. Семинарската работа исто така ја раскажува работата на Кети Клајман која ги открила и вратила нивните приказни на светлината.  Клучни зборови – ENIAC, жени во СТЕМ, полова еднаквост, историја на технологијата  II. Вовед  Во текот на 1940-тите години, општествените норми биле длабоко интегрирани со родови предрасуди, одредувајќи како треба да изгледа жената во нејзиниот приватен и професионален живот. За време на втората светска војна, жените започнале масовно да се вклучуваат […]
- [Предизвиците и потешкотиите на жените во ИТ индустријата ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-ikt/): Авторка Ана Саздова  1.Вовед  Во последните неколку децении, информациските технологии (ИТ) прераснаа во еден од  најважните двигатели на глобалниот економски и општествен развој. ИТ индустријата  постојано расте и иновира, нудејќи огромни можности за вработување, кариерен напредок и  влијание врз секојдневниот живот на луѓето. Сепак, и покрај нејзиниот напредок,  индустријата останува длабоко погодена од родови нерамноправности, особено кога станува  збор за вклученоста на жените.  Историски гледано, учеството на жените во развојот на компјутерските науки не е  занемарливо — пионерки како Ада Лавлејс, Грејс Хопер и многу други одиграле клучна  улога во поставувањето на основите на оваа дисциплина. Сепак, со текот на времето,  […]
- [Ефектот на  алгоритамските  препораки врз  родовата еднаквост  во дигиталните  медиуми](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-digital-2/): Авторка Луна Делевска  Вовед  Во современото дигитално општество, алгоритмите претставуваат незаменлив дел од  функционирањето на дигиталните медиуми. Тие управуваат со видливоста на  содржините, ја обликуваат перцепцијата на корисниците и имаат значително влијание  врз општествените норми. Алгоритамските препораки, кои се користат за селектирање  и прикажување на содржини на платформи како што се YouTube, Facebook, Instagram и  TikTok, имаат потенцијал да ја репродуцираат или дури и засилат постоечката  нееднаквост, вклучително и родовата нееднаквост. Во ерата на персонализирани  содржини, алгоритмите стануваат филтри низ кои светот се претставува на  корисниците – со што не само што се обликува она што тие ќе видат, туку и […]
- [Жени иноватори во ИКТ: Скриената историја и современото невидливо влијание](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-inovation-gender/): Авторка Елена Костоска                                                                                    Вовед Информациските и комуникациските технологии (ИКТ) претставуваат еден од најмоќните двигатели на современиот свет. Од начинот на кој комуницираме и учиме, до тоа како работиме, водиме бизниси и градиме политики, ИКТ се присутни во сите сфери на животот. Но, и покрај нивната клучна улога, историјата на ИКТ, особено на компјутерските науки, најчесто се раскажува од машка перспектива. Жените отсекогаш биле дел од технолошкиот развој, но нивните придонеси ретко се препознаваат. Од првите програмери што рачно кодирале со кабли и дијаграми, до жени кои дизајнирале програмски јазици или раководеле со проекти во раните фази на компјутеризацијата, нивниот труд честопати […]
- [Aвтоматизација, вештачка  интелигенција и нееднаквост: Чии  работни позиции исчезнуваат  најбрзо? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-jobs/): Авторка Марија Павличковска  |  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) станува сè поприсутна тема во денешното  општество, внесувајќи промени во различни индустрии и преобликување на начинот на  кој живееме и работиме. Нешто што пред неколку децении претставувало само научна  фантастика, сега е клучен дел на технолошкиот развој во современиот свет. Како една од  најреволуционерните технологии на 21-от век, ВИ го држи потенцијалот за подобрување  на ефикасноста и продуктивноста во многу сектори, исто така предизвикува загриженост  за иднината на работните места и влијанието врз пазарот на трудот.[1]  Од паметни асистенти на нашите мобилни телефони, како Сири (Siri), Гугл  Асистент (Google Assistant), Џеминај (Gemini) и […]
- [Родови импликации на вештачката интелигенција: од алгоритамска пристрасност до феминистичка дигитална правда ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-digital/): Автор Филип Пенчиќ  Технологија и род – контекст на 21 век  Во ерата во која дигиталните технологии стануваат неразделен дел од секојдневието, неизбежно се поставува прашањето: дали нивниот развој и употреба навистина се неутрални, или пак ја рефлектираат и репродуцираат структурната нееднаквост на општеството? Вештачката интелигенција, иако често претставувана како симбол на технолошки напредок и рационалност, не е изземена од социјалните матрици во кои се создава. Од податоците со кои се обучуваат алгоритмите, до профилот на инженерите и истражувачите што ги креираат, целиот процес на дизајнирање и имплементација на AI решенија е оптоварен со претходно постоечки родови, расни и економски хиерархии. […]
- [Родови предрасуди во алгоритмите на вештачка интелигенција ](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/ai-predrasudi/): Авторка Искра Стојчевска  2 1. ВОВЕД  Во последните неколку децении, вештачката интелигенција (ВИ) прерасна од футуристички концепт во реалност што сè повеќе го обликува секојдневието на луѓето ширум светот. Оваа технологија наоѓа примена во широк спектар на области – од здравство и финансии, преку правосудство и образовни системи, до маркетинг, јавна администрација и дури и во културните и социјалните мрежи. Преку способноста за автоматско учење, предвидување и донесување одлуки, ВИ има потенцијал значително да го подобри квалитетот на животот, да ја зголеми ефикасноста во јавните и приватните институции, и да овозможи нови форми на иновации. Но, покрај сите позитивни очекувања и […]
- [Алгоритамска пристрасност и родова нееднаквост во  системите на вештачка интелигенција: технолошка нужност за  етичка интервенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/pristrasnost-sistem/): Андреј Тасевкси Воведна дискусија за избраниот фокус:  Во ерата на интензивна дигитализација, кога системите на вештачка интелигенција (ВИ)  стануваат основа за донесување одлуки во области како што се здравство,  вработување, правосудство и образование, сè почесто се појавуваат критички прашања  околу нивната етичка употреба и можностите за дискриминација. Особено алармантен  е феноменот на алгоритамска пристрасност, односно вгнездената нееднаквост што  произлегува од трендовите, податоците и структурите според кои системите се  обучуваат. Истражувањата сè повеќе покажуваат дека родовата пристрасност – како  форма на алгоритамска дискриминација – е латентно присутна и често невидлива, но  сепак има значителни последици по правата и можностите на жените и […]
- [Од „девојка во неволја“ до хероина: еволуција на женските ликови во видео игрите](https://aigender.net/index.php/2025/05/26/aivideoigri/):  Авторка Марија Данилова  Вовед Во светот на видео игрите, женските ликови во минатото биле често прикажувани како споредни, пасивни или како класични „девојки во неволја“ кои требало да бидат спасени од машките јунаци. Во голем број од најпопуларните игри, жената не била активен носител на дејството, туку објект околу кој се вртела приказната на машкиот јунак. Таквото еднострано претставување на женските ликови го одразувало поширокиот контекст на медиумската култура од тоа време, во која жените ретко биле прикажувани како фигури на моќ, храброст или самостојност. Наместо тоа, тие биле маргинализирани, сведени на симболи на романса, награда или немоќ. Со текот на […]
- [Гласови зад алгоритамот: Жените како двигатели на етичка и инклузивна ВИ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/marijazografska/):   Авторка Марија Зографска    Вовед  Во современото општество, технологијата игра сè поголема улога во  обликувањето на иднината на човештвото. Од сите технолошки достигнувања,  вештачката интелигенција (ВИ) се издвојува како една од најреволуционерните и  најбрзорастечки области што влијаат на сите аспекти од секојдневниот живот. ВИ  има потенцијал не само да го промени начинот на кој работиме, учиме и  комуницираме, туку и да донесе радикални промени во здравствениот систем,  индустријата, транспортот и безбедноста. Оваа технологија станува клучен двигател на економскиот раст, иновациите и конкурентноста меѓу земјите. Сепак,  со толкаво влијание доаѓа и одговорност, особено кога станува збор за тоа кој ги  креира овие […]
- [Ерата на вештачката интелигенција: напредок или нееднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/evgenijajanulovska/): Авторка Евгенија Јанкуловска  Вовед  Како што напредува вештачката интелигенција треба да почнеме повеќе да се запрашуваме на што сè таа има влијание во нашите животи. Таа сè подлабоко навлегува во одлуките што ги обликуваат човечките секојдневија, влијае на нашите одлуки и постапки. Сè почесто го прашуваме нашиот нов најдобар пријател (ChatGPT) за совети поврзани со нашите чувства, како подобро да направиме нешто, како да научиме повеќе, каде да патуваме, како да го поминеме нашиот ден… Ова ме тера да се запрашам. Врз основа на што го добивам одоговорот и колку често истиот е точен и веродостоен?  Кога моделите се обучуваат на […]
- [Кога машините шепотат стари предрасуди: Родова пристрасност во дигиталната ера ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/angelaprilepcanska/): Авторка Ангела Прилепчанска   ВОВЕД  Во последните децении, вештачката интелигенција стана клучен двигател на  технолошкиот напредок и дигиталната трансформација. Нејзината употреба се  распространува во најразлични сфери и во различни порцеси на донесување одлуки  почнувајќи од здравството, финансиите, правосудството, образовнието, маркетинг,  безбедност па дури и во процесот на вработување. Иако се верува дека одлуките  донесени од ВИ агентите (паметните машини) се објективни и слободни од човечките  предрасуди, реалноста е значително покомплексна. Сепак, зад перцепцијата за  „неутрална“ технологија, ВИ често ја репродуцира и во голем дел од случаите дури и ја  засилува постојаната општествена нееднаквост. Алгоритмите кои всушност се  создадени од човекот, обучени се […]
- [Девојки, роботи и формули: Како AI може да ја смени играта во СТЕМ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/teonapetrova/):   АвторкаТеона Петрова  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) денес зазема сè поголемо место во современото  општество и има потенцијал да трансформира различни аспекти од секојдневниот  живот. Таа се смета за една од најзначајните технологии на иднината и веќе има  влијание врз образованието, здравството, финансиите, управувањето со податоци,  безбедноста, па дури и уметноста. ВИ ги менува начинот на кој учиме, комуницираме  и работиме, притоа отворајќи нови можности за подобрување на социјалните услови.  Од друга страна, родовата еднаквост – особено во СТЕМ областите (наука,  технологија, инженерство и математика) – и натаму претставува глобален предизвик.  Жените се сè уште недоволно застапени во овие области, што […]
- [Жените во STEM: Глобално учество, лични приказни и геополитички импликации](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/martingrombanovski/):   Автор Мартин Громбановски  Апстракт  Интеграцијата на жените во STEM (наука, технологија, инженерство, математика) областите е  клучен фактор за економската виталност, социјалниот напредок и геополитичката сила. Сепак,  зад графиконите и бројките лежат приказни на поединци чии аспирации се судираат со  институционалните бариери и културните очекувања. Со вплетување на детални податоци,  регионални табели за запишување, прогнози за БДП, демографија на работната сила, со  наративите на жени кои го обликувале и биле обликувани од STEM, овој семинарски труд  осветлува како целосното вклучување на жените во STEM ги поттикнува иновациите, ја  зајакнува националната безбедност и гради поотпорни општества. Црпејќи од студии на случаи  од […]
- [Розови кодови, сини податоци: Како вештачката интелигенција ги бои родовите разлики ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/draganrizov/): Автор Драган Ризов  Вовед Во современото дигитално општество, вештачката интелигенција (ВИ) претставува  една од најтрансформативните технологии, со длабоко влијание врз сите аспекти на  човековиот живот. Од автоматизација на работните процеси до персонализирани  здравствени дијагнози, ВИ веќе го редефинира начинот на кој функционираме како  поединци и како општество. Меѓутоа, иако оваа технологија носи големи ветувања за  ефикасност и напредок, таа исто така предизвикува сериозни етички дилеми, особено  во областа на родовата еднаквост.  Проблемот со родовите предрасуди во ВИ системите стана особено истакнат во  последните години, кога бројни истражувања открија дека алгоритмите често ги  засилуваат постоечките општествени неравенки. На пример, системите за  автоматизирано […]
- [Улогата на дигиталните алатки и вештачката интелигенција во  препознавањето, стимулирањето и спречувањето на говорот на омраза  кон ЛГБТ+ заедницата ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/slobodankakaramanova/):   Авторка Слободанка Караманова Вовед  Во време кога сè поголем дел од нашата комуникација, социјализација и информирање се  одвива онлајн, дигиталните алатки и вештачката интелигенција почнуваат да играат сè  поголема улога не само во тоа како се изразуваме, туку и во тоа како се справуваме со  чувствителни општествени прашања. Една од тие теми што сè уште предизвикува полемики  и реакции е говорот на омраза насочен кон ЛГБТ+ заедницата. Како студент на предметот  Вовед во родови студии, често размислувам за тоа дали технологијата ни помага или само  дополнително ги комплицира овие предизвици. Од една страна, интернетот им овозможува  на ЛГБТ+ луѓето да […]
- [Родовата еднаквост во векот на вештачка интелигенција: Предизвици  и можности во STEM полето](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/martinboskov/): Автор Мартин Бошков  1. Вовед  Во последните децении, има преголем напредок во технологијата кои го промени начинот на кој што живееме, работиме и учиме. Особено, вештачката  интелигенција (AI) кои станува дел од секојдневните активности на нашиот живот како – препораки за алгоритми и препораки на социјални мрежи, одлуки во здравство, образование и финансии. Во исто време, родова еднаквост останува  голем предизвик, особено во полето на STEM (Science, Technology, Engineering и  Mathematics), каде што жените и понатаму се дискриминирани. Со овој труд го истражуваме пресекот помеѓу вештачката интелигенција и родовата еднаквост, со тоа како ние можеме да влијаеме позитивно или негативно  на […]
- [Гласот зад командата: разоткривање родови пристрасности кај гласовните AI асистенти ](https://aigender.net/index.php/2025/05/25/ljupcorizov/): Автор Љупчо Ристов Апстракт  Оваа семинарска работа ги истражува родовите пристрасности кај гласовните асистенти, фокусирајки се на начинот на кој тие се дизајнирани, создадени и користени во нашето современо општество. Особено внимание се посветува на фактот дека повеќето дигитални асистенти, како што се: Siri, Alexa и Google Assistant, користат женски глас и имаат услужна улога, што може да придонесе за одржување на историските родови стереотипи. Работата ги анализира културните, технолошките и општествените фактори кои што стојат позади овие дизајнерски одлуки, како и реакциите на корисниците при интеракција со овие системи. Исто така, се разгледуваат обидите за создавање родово неутрални асистенти, што […]
- [Од податоци до дискриминација: Родовата димензија на вештачката интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/elenaivanovska/): Авторка Елена Иваноска Како АИ ги одразува и засилува социјалните и родови неправди Во современото општество, вештачката интелигенција (АИ) станува клучна технологија што влијае врз сите аспекти на животот – од здравството и образованието до пазарот на трудот и правосудството. Нејзината брза експанзија го поставува прашањето за тоа како алгоритмите ја одразуваат реалноста – а со тоа и постојните социјални, економски и родови неправди. Наместо да претставува алатка за правна трансформација, АИ често репродуцира пристрасности што веќе постојат во податоците. Терминот „алгоритамска пристрасност“ се однесува на ситуации каде алгоритми донесуваат одлуки кои системски ги фаворизираат или дискриминираат одредени групи – врз […]
- [Приватност и безбедност на жените во  дигиталниот свет ](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/miloscvetkovski/): Автор Mилош Цветковски Вовед  Во современото општество, каде што дигиталната трансформација ги надминува  границите на традиционалната комуникација, работа и образование, прашањето за  приватноста и безбедноста на жените во виртуелниот простор станува не само технолошко, туку и длабоко општествено, политичко и етичко прашање.   Со ширењето на интернетот и мобилните технологии, жените стекнаа нови  можности за учество во јавниот дискурс, пристап до информации, вмрежување и  активизам, но истовремено беа изложени на нови и често невидливи форми на  насилство, надзор и дигитална виктимизација.   Иако виртуелниот простор нуди ветување за еднаков пристап, инклузија и  самоизразување, реалноста покажува дека жените честопати се цел на родово  базирани […]
- [Анализа на родовата нееднаквост преку алгоритмите на вештачката интелегенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/aleksandrajosevska/):   Автор Александра Јошеска                             Вовед Со развојот на технологијата како и разните нови човекови креации силен замав зема Вештачката Интелегенција и алатките со кои располага истата. Како битен дел од секојдневниот живот на човекот Вештачката Интелегенција драстично му помогна на просечниот човек да се пробие во многу свери од животот без разлика на неговите способности и квалификации. Безброј прашања со безброј понудени одговори… за секој наш проблем има и генерирано решение. Но треба да го поставиме прашањето колку навистина податоците кои ги добиваме од генераторите може да ги асоцираме со реалноста?  Да можеби звучи чудно, но доста од умот на генераторите […]
- [Пристрасност во вештачката интелигенција влијанието врз родовата еднаквост и патот кон правичните алгоритми](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/mateakaralieva/):   Авторка Матеа Каралиева    Вовед: Вештачката интелигенција е претставена од машини и софтвери и е гранка од компјутерската наука која развива машини и софтвер со интелигенција .Трудовите велат дека таа е дизајн на интелигентен агент односно систем спосоен за перцепирање на околината и преземање на активности кои му ги максимизираат шансите за успех. Вештачката интелигенција полека но сигурно станува дел од нашиот секојдневен живот и целосно го менува начинот на кој живееме. Нејзините алгоритми се на ниво на човековата интелигенција и секојдневно се користат во различни области од животот на пример во медицината. Во ерата на дигиталната револуција, вештачката интелигенција (AI) […]
- [Живот низ туѓи очи: Како виртуелната реалност ја  менува перцепцијата за родовата еднаквост ](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/anastasijaranevska/): Автор Анастасија Раневска  1. Вовед  Во последните неколку години, виртуелната реалност (VR) се појави како една од  највозбудливите технолошки иновации. Од своите почетоци како научна фантастика до  денешната реалност, VR нуди неверојатни можности за трансформирање на нашите  искуства и перцепции. Не само што VR се користи за забава, туку исто така има  потенцијал да направи големи промени во општеството, особено кога станува збор за  социјалните прашања како што е родовата еднаквост.  Ова е важно затоа што VR може да создаде светови каде што луѓето можат да ги доживеат  животните искуства на други, буквално ставајќи се во нивни чевли. Оваа способност за  […]
- [Вештачка интелигенција како алатка за борба против родовите стереотипи во дигиталните медиуми](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/angeltrajkov/):   Автор Ангел Трајков  1. Тема на моето истражување Во современото дигитално општество, медиумите играат клучна улога во обликувањето на нашата перцепција за светот, другите и самите себе. Секојдневно сме изложени на огромен обем дигитална содржина, од вести и реклами до видеа, твитови и објави на социјалните мрежи. Иако таа содржина често изгледа невина, во неа се вградени моќни пораки што несвесно влијаат врз нашите ставови за полот, родовите улоги и општествените норми. Многу од тие пораки се засноваат на застарени родови стереотипи. Често се пренесуваат преку слики, тон на говор или избор на зборови што изгледаат „нормално“, но всушност ја зацврстуваат […]
- [AI во образованието: Можности и ризици за родова еднаквост кај младите](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/pavelvasilevski/): Автор Павел Василевски  1.Вовед Во денешното време на брза дигитална трансформација, вештачката интелигенција (AI) станува една од најмоќните технологии што ја обликуваат нашата иднина. Таа го менува начинот на кој комуницираме, работиме и учиме. Особено во образованието, AI носи нови можности — од персонализирано учење  преку адаптивни платформи, до полесен пристап до знаење за сите. Но, и покрај овие придобивки, оваа технологија ја отвора и темата за родовата еднаквост, која останува голем предизвик, особено меѓу младите. Истражувањата покажуваат дека жените и девојчињата сè уште се соочуваат со многу пречки, особено во области како STEM — наука, технологија, инженерство и математика. Родовиот […]
- [Родови импликации во дизајнот на  гласовни асистенти: Доминацијата на женскиот глас ](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/petarvelevski/): Автор Петар Велевски Распространетоста на гласовните асистенти со вештачка интелигенција  фундаментално ја трансформира интеракцијата човек-компјутер, при што  платформите како Amazon Alexa, Apple Siri, Microsoft Cortana и Google Gemini стануваат се поприсутни во домовите, возилата и работните места ширум светот.  Сепак, под овие системи лежи загрижувачка шема што ги рефлектира и  потенцијално зајакнува длабоко вкоренетите родови стереотипи. Доминацијата  на женските гласови како стандард, заедно со нивното подчинето програмирано  однесување, создава она што истражувачите на UNESCO го опишуваат како  “послушни и услужни машини што се преправаат дека се жени”. Оваа појава  претставува повеќе од едноставен дизајнерски избор таа ги опфака вековните  претпоставки за […]
- [Родовата нееднаквост во алгоритмите: Како  машинското учење ги репродуцира општенствените  предрасуди](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/jordangrkov/): Автор  Јордан Грков Вовед  Во современото дигитално општество, вештачката интелегенција (ВИ) и машинското  учење играат се поголема улога во нашето секојдневие – од одлуки во банкарство, здраство  и образование, до препораки на социјални мрежи и филтрирање на содржина. Иако овие  технологии нудат бројни предности, тие исто така носат и ризици, особено кога станува  збор за општенствената правичност и еднаквоста. Еден од најзагрижувачките аспекти е  начинот на кој алгоритмите можат да ја репродуцираат и зајакнат родовата нееднаквост,  особено кога станува збор за родовите улоги и дискриминацијата врз жените.  Машинското учење се потпира на големи количини историски податоци , кои често  рефлектираат длабоко […]
- [Родово неутрална или родово слепа? Критичка анализа на концептот на  непристрасен AI низ техничка, етичка, образовна и социолошка перспектива](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/milageorgievska/):   Авторка Мила Георгиева Вовед  Во последната деценија, вештачката интелигенција (AI) сè повеќе се користи во сектори  што директно влијаат врз секојдневниот живот, како од регрутација и медицинска  дијагностика, до образовни платформи и системи за правосудие. Обидувајќи се да избегнат  дискриминаторни практики, развивачите на AI системите често се стремат кон т.н. „родова  неутралност”, како еден вид гаранција дека алгоритмите нема да фаворизираат одреден род.  Дополнително и паралелно со тоа, често се користи и терминот „непристрасен AI”, кој  сугерира дека системите функционираат објективно, без влијание од предрасуди или  општествен дисбаланс.  Но, дали „родова неутралност”, во контекст на вештачката интелигеција, навистина значи  еднаква […]
- [Интеграција на вештачката интелигенција во образованието за ученици со посебни потреби](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/martinadelovska/): Авторка Мартина Деловска ВоведШто е вештачка интелигенција?∙ Вештачката интелигенција е гранка на компјутерската наука која се бави со градење на паметни машини способни за извршување задачи за кои е потребна човечката интелигенцијаЛица со попреченост∙ Попреченост или инвалидност претставува оштетување кое може да биде когнитивно, развојно, интелектуално, ментално или комбинирано. Поимот попреченост може да се дефинира на различни начини дали тоа биле телесни одлики или одлики за кои се смета дека може да се лекуваат медицински. Постои PFC – физиолошки функционален капацитет кој што го опишува нивото на способност за работа. Мери колку едно лице е способно да извршува физички работи и […]
- [Родови предрасуди во алгоритмите: Како вештачката интелигенција може да ја репродуцира нееднаквоста?](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/mihailribaroski/): Автор Михаил Рибароски  Вовед  Во последно време, вештачката интелегенција претставува дел кој е од  големо значење за модерниот технолошки напредок. Компаниите се почесто  праваат транзиција кон автоматизација и креирање на соодветни алгоритми  за да ја подобрат ефикасноста и да направат оптимизација на ресурсите.  Оваа технологија се користи во многу од области од кои човечките ресурси е  една од нив – тоа значи подобра селекција,вработување на кандидати и  евалуација. Но оваа област каде што човечките одлуки се од големо значење,  вештачката интелегенција може да преставува проблем така што може да  направи неправди ако остане без некаква контрола или е не е соодветно  […]
- [Улогата на вештачката интелигенција во медицинската дијагностика](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/bobigalik/):   Автор Боби Галиќ  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) е брзо развивачко поле на компјутерските науки, а има за цел да создаде машини што можат да извршуваат задачи што обично бараат човечка интелигенција. ВИ вклучува различни техники како машинско учење (Machine Learning – ML), длабоко учење (Deep Learning – DL) и обработка на природен јазик (Natural Language Processing – NLP). Големите јазични модели (Large Language Models – LLMs) се тип на алгоритам за ВИ што користи техники на DL и масивно големи сетови на податоци за разбирање, сумирање, генерирање и предвидување на нови текстуални содржини. LLMs се дизајнирани да генерираат текстуални содржини […]
- [Жените во СТЕМ и издавачкиот јаз: борба за еднаква  застапеност](https://aigender.net/index.php/2025/05/24/teanaumovska/): Авторка Теа Наумовска   Вовед  Жените сочинуваат речиси половина од кадарот во СТЕМ областите и играат  значајна улога во развојот на науката, технологијата, инженерството и  математиката. Сепак, и покрај нивниот значителен придонес, тие се сè уште  недоволно застапени, особено на повисоките позиции во овие дисциплини. Иако  бројот на жени кои дипломираат е речиси изедначен со оној на мажите, поголем  дел од работните места во СТЕМ се сè уште заземени од мажи.  И покрај бројните напори и иницијативи за постигнување родова еднаквост,  машкиот пол доминира, особено во сферата на академското издаваштво и  научните истражувања. Најизразена е оваа нерамноправност во области како  хирургијата, […]
- [Состојба на родова еднаквост во и од вештачка интелигенција (Gender in AI, Gender by AI)](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/andrejsaltirovski/): Автор Андреј Салтировски  Апстракт Одржливост, поим често употребен од нас и често упатен само кон животната средина. Дали само кон тоа треба да биде упатено или и кон општеството и економијата за да нивниот еднаков развој ја дефинира вистинската одржливост. Ваквиот пристап е основа на Целите за одржлив развој на Обедниетите Нации, меѓу кои покрај ова е вклучен и предизвикот поврзан со родовата еднаквост. Таа е комплексен и се почесто присутен проблем во општествените културни и социјални аспекти и за нејзино решавање би биле потребни да се дефинираат нови пристапи, соработки и алатки. Тука може да ја спомнеме вештачката интелигенција чија […]
- [Технологии за борба против дискриминација и улогата на жените во нивниот развој](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/emaristovska/): Авторка Ема Ристовска Вовед Во современото општество, технологијата игра сè поголема улога, а вештачката интелигенција станува нејзин највлијателен двигател, со длабоко влијание врз економијата, општеството и секојдневниот живот. Од здравство и образование, до вработување и комуникација, AI системите сe повеќе се користат за донесување одлуки кои директно влијаат врз нас, луѓето. Во оваа дигитална трансформација, прашањата за етика, правичност и родова еднаквост стануваат неизбежен дел од дискусијата за одговорна примена на вештачката интелигенција. Иако технологијата носи потенцијал за позитивна промена, истовремено постои ризик таа да ја засили постојната дискриминација, особено кога алгоритмите се базираат на пристрасни податоци. Родово пристрасните AI-системи можат […]
- [Дигитална писменост и родови разлики: Дали образованието  ги брише бариерите? ](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/aleksandarcanev/): Автор Александар Чанев   ВОВЕД  Во современото дигитално општество, дигиталната писменост претставува еден од  основните предуслови за личен, образовен и професионален развој. Со  дигиталната трансформација која ги опфаќа сите аспекти од нашето секојдневие – од пристап до информации, преку образование, па сè до вработување и  општествена вклученост – потребата за развиени дигитални вештини станува  императив. Меѓутоа, пристапот и можностите за развој на тие вештини не се  рамномерно распределени. Родовиот аспект игра значајна улога во формирањето  на различни нивоа на дигитална писменост, особено кај младата популација.  Истражувањата покажуваат дека иако разликите меѓу момчињата и девојчињата сè  повеќе се намалуваат, и понатаму постојат одредени […]
- [Вештачка интелигенција како алатка за  надминување на родови стереотипи ](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/markostojanovski/): Автор Марко Стојановски Апстракт  Оваа семинарска работа се фокусира на потенцијалот на вештачката интелигенција (ВИ)  како алатка за надминување на родовите стереотипи во општеството. Главната теза е дека  ВИ може да биде моќен медиум за разградување на општествените очекувања и  претпоставки за родовите улоги преку анализа на пристрасни содржини, креирање  едукативни алатки и промоција на родова еднаквост. Сепак, оваа работа исто така ги  истражува ризиците од несоодветна примена на технологијата, особено засилувањето на  дискриминацијата преку алгоритми тренирани на пристрасни податоци. Целта е да се  покаже како ВИ може да придонесе кон поголема родова правичност и да се  идентификуваат предизвиците и можните […]
- [Жени во машинско учење: Улогата на жената во ВИ.  Зошто жените се значајни и прават разлика кога  развиваат решенија за вештачка интелигенција?](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/aleksandratrcevska/):    Авторка Александра Трпчевска  Вовед  Вештачката интелигенција (ВИ) претставува значајна предност за компаниите  кои применуваат предвидливо моделирање и автоматизација на задачи. Сепак, таа ја  црпи својата „интелигенција“ од податоци создадени од луѓе, што по природа ја прави  подложна на пристрасност – без оглед на тоа колку ние луѓето се стремиме да бидеме  објективни и непристрасни.  Со оглед на тоа дека ВИ системите сè повеќе стануваат дел од нашиот  секојдневен живот, прашањето кој ги развива и управува со овие технологии станува сè  покритично. Истражувањата покажуваат дека индустријата за ВИ се соочува со  сериозна криза на разновидност, особено кога станува збор за родовата […]
- [Вештачка интелегенција објаснета на деца](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/slobodanspasovski/): Автор Слободан Спасовски    Вовед Моето истражување е базирано врз примена на вештачка интелегенција кај роботи и нивни способности, ставови и мислења на денешни научници за ВИ како и нивната историја. Долго време се интересирав за тоа што се можат да сторат роботите, какви се нивните способности, ги пратев нивните најнови постигнувања, како и нивните иноватори кои ме доведоа да ја одберам оваа тема и да го извршам следново истражување. Вештачка интелигенција (ВИ) е интелигенција претставена од машини и софтвер и е гранка од компјутерската наука која развива машини и софтвер со интелигенција. Најголемите истражувања како и објавените трудови за ВИ истата ја […]
- [Родова нееднаквост на работните места ](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/nikolatodorovski/): Автор Никола Тодороски  Вовед  И покрај големиот напредок постигнат и огромните напори вложени во текот на  годините за промовирање и поттикнување на еднакви можности за секое лице од сите  сфери на животот и различни услови за живот, родовата нееднаквост на работното  место останува длабоко вкоренета и комплексна појава. Трајната природа на  ситуацијата продолжува да остава длабок впечаток врз поединците насекаде во  светот и ги засега нивните животи на бројни и разновидни начини. Жените се  соочуваат со различни предизвици и сложености кои претставуваат пречка за  нивниот напредок кога станува збор за професионален раст и кариерен развој. Како  директна последица од овие сериозни […]
- [Менталното здравје и вештачката интелигенција: алогиритам за  рано препознавање на анксиозност и депресија ](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/tamara/): Авторка Тамара Синадиноска  1. ВОВЕД  Што е менталното здравје?  Менталното здравје ја вклучува нашата психолошка, емоционална и социјална  благосостојба. Важно е во секоја фаза од животот, од детство и адолесценција до зрелост и  старост. Тоа влијае на начинот на кој размислуваме, чувствуваме и делуваме кога се  соочуваме со животот. Исто така, помага да се одреди како се справуваме со стресот, како  се поврзуваме со другите и како донесуваме одлуки.   Менталното здравје е важно затоа што помага при справување со животниот стрес,  остварување на здрави врски, придонес во заедницата во која се наоѓаме, продуктивно  работење и искористување на нашиот потенцијал до максимум. […]
- [Родовата нееднаквост во полето на вештачката интелигенција: предизвици, последици и решенија](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/meliha/): Авторка Мелиха Јусуфовиќ Авторката ќе се посвети на длабинска анализа на овој комплексен проблем. Тој ќе истражува зошто и како настанува овој родов јаз во AI, анализирајќи ги структурните, општествените, културните, и образовните фактори кои придонесуваат за недоволната застапеност на жените. Понатаму, тој ќе ги испитува конкретните последици од оваа нееднаквост, фокусирајќи се на начините на кои пристрасните AI системи влијаат врз различни аспекти на животот, од вработување и образование до здравство и правосудство. Неговата цел е да покаже дека родовата еднаквост во AI не е само прашање на правичност, туку суштински предуслов за развој на иновативни, етички и општествено одговорни […]
- [„Deepfake“ технологијата како облик  на дигитално насилство ](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/deannastevski/): Автор Деан Настевски  Апстракт  Оваа семинарска работа се фокусира на растечката злоупотреба на „deepfake“ технологијата како облик  на дигитално насилство, со посебен акцент на родовите аспекти и влијанието врз жените. Иако вештачката  интелигенција носи бројни придобивки, нејзината темна страна се манифестира преку фалсификувани  видеа кои често се користат за дискредитација, уцени и психолошка траума. Преку анализа на актуелни  примери, правни рамки и улогата на технолошките платформи, семинарската работа нуди критички осврт  на општествената неподготвеност да се справи со овој феномен. Воедно, се истакнува потребата од  едукација, превенција и пристап за заштита на ранливите категории – особено жените, кои и во  дигиталниот […]
- [Од генерирани друштвени игри до родова еднаквост - креативно создавање на решенија со помош на Вештачка Интелигенција](https://aigender.net/index.php/2025/05/23/nadica/):   Avtorka Надица Колоска  Вовед   Друштвените игри како алатки за едукација во минатото и сегашноста 4 АИ алатки како начин на генерирање на едукативни друштвени игри 6 Осврт на генерирана друштвена игра за родова еднаквост од моделот Chat Gpt верзија o4-mini-high 7 Осврт на генерирана друштвена игра за родова еднаквост од моделот Gemini верзија flash 2.0 10 Споредба на идеите и концептите од двата модели 14 Заклучок и препораки 15 Библиографија 16 Вовед  Како функционални граѓани во општеството, наша цел е постојано да се развиваме со времето и потребите кои ги носи. Поблемот на родова нееднаквост е нешто што не надминало […]

## Pages

- [Родот и методологијата](https://aigender.net/index.php/metod/): “Родот и методологијата” се однесува на областа на истражување која се фокусира на родот и методологиите за неговото проучување.
- [Родот и епистемологијата](https://aigender.net/index.php/episteme/):  Целта на “Родот и епистемологијата” е да ги истражи и разбере социјалните, културните и политичките аспекти на познавањето и нивното влијание врз родот.    
- [Родот и науката](https://aigender.net/index.php/nauka/): Целта на “Родот и науката” е да се подобри родовата еднаквост во академските истражувања и да се промовира родовата перспектива во научната област.
- [AI и родовата еднаквост](https://aigender.net/index.php/ednakvost/): AI може да биде и ефективен начин за дисеминација на знаењето за интеграција на родовата перспектива во научната област. Креирањето на алгоритми и модели на AI што ja промовираат родовата еднаквост и применуваат родово-сензитивни пристапи може да биде одличен начин за обука и образование на научниците и истражувачите. Преку користење на AI, можеме да ја […]
- [Лиценца и услови за користење

Авторски материјали](https://aigender.net/index.php/license/): Сите авторски истражувачки и наставни материјали достапни преку платформата aigender.net – вклучително тематските корпуси, аналитичките текстови, наставните содржини и материјалите развиени од соработниците на Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет, УКИМ – се објавени под лиценцата Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0). Корисниците можат слободно да ги споделуваат и адаптираат материјалите под следните услови: Целосниот текст на лиценцата е достапен на:https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/deed.mk Платформа и истражувачка архитектура Самата архитектура на платформата – дизајнот на чет-агентите, структурата на знаењето, феминистичко-STS рамката и придружната проектна документација – е објавена под лиценцата Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0), со цел да […]
- [Smart File Namer](https://aigender.net/index.php/smart-file-namer/): https://claude.ai/public/artifacts/f46276d1-17f3-4185-9b55-0e0144d07060
- [gemini div](https://aigender.net/index.php/gemini-div/)
- [izmenet div](https://aigender.net/index.php/izmenet-div/)
- [gen main bot](https://aigender.net/index.php/bgbg/)
- [вгерг](https://aigender.net/index.php/htrehtre/): AI Асистент AI Асистент Филозофски факултет • Скопје 🔳 Токени: 0 / 128K 0% Дијалог Ирс размислува… Објасни Преведи Резимирај ✕ Испрати Стоп Шаблони ⚙️ Поставки 📜 Историја 💾 Снимање Нов чет 🐛 Debug Документи 📖 Отвори 📎 Прикачи 📚 База 🐛 DEBUG ИНФОРМАЦИИ: Иницијализирање… 📖 Отвори за гледање Документите се отвораат само за гледање 📎 Прикачи за база Документите се додаваат автоматски во базата 📚 База на знаење 0 документи 0/50MB Документи во база: 💾 Зачувај 🔧 Управувај 🗑 Исчисти 📄 Отворете документза преглед 💾 Снимање на дијалог Име на фајл: Формат: 📄 Текст (.txt) 🌐 HTML (.html) 📝 Markdown […]
- [koko](https://aigender.net/index.php/koko-3/)
- [clod generator](https://aigender.net/index.php/clod-generator/)
- [asistent do tabeli](https://aigender.net/index.php/asistent-do-tabeli/): AI Асистент – Креирај асистент ☰ 🏛️ Филозофски факултет, Скопје 🤖 AI Асистент Креирајте ваш асистент ⛶ 🤖 Креирај асистент Фонт: A- A A+ 📋 Управување со сесии ⚙️ Системски промпт 🗑 Исчисти сите фајлови 💬 Разговор 🚀 Започнете со креирање на ваш персонален AI асистент! Кликнете на ☰ → 🤖 Креирај асистент 🤖 Асистентот размислува… ➤ 📄 Преглед на документи 📎 Додај док 📖 Отвори 🗄️ База 📄 Отворете документза преглед ✅ Копирано! 🤖 Креирај AI Асистент × Мој Асистент ✅ Активен и спремен за користење Име на асистент: Опис (опционално): ℹ️ Што ќе се создаде: 🧠 Паметен AI асистент […]
- [нов асистент од боби](https://aigender.net/index.php/novasistent/): AI Асистент – Креирај асистент ☰ 🏛️ Филозофски факултет, Скопје 🤖 AI Асистент Креирајте ваш асистент ⛶ 🤖 Креирај асистент Фонт: A- A A+ 📋 Управување со сесии ⚙️ Системски промпт 🗑 Исчисти сите фајлови 💬 Разговор 🚀 Започнете со креирање на ваш персонален AI асистент! Кликнете на ☰ → 🤖 Креирај асистент 🤖 Асистентот размислува… ➤ 📄 Преглед на документи 📎 Додај док 📖 Отвори 🗄️ База 📄 Отворете документза преглед ✅ Копирано! 🤖 Креирај AI Асистент × Мој Асистент ✅ Активен и спремен за користење Име на асистент: Опис (опционално): ℹ️ Што ќе се создаде: 🧠 Паметен AI асистент […]
- [BOBO](https://aigender.net/index.php/bobo/)
- [GENERATOR TEMI](https://aigender.net/index.php/generator-temi/): FDF AI Истражување Генератор Форма Главна тема * Фокус/аспект * Контекст * Метод/рамка (опционално) Поднаслов (опционално) 🚀 Генерирај истражување Резултати ✏️ Едит мод 💬 AI Чет Пополнете ја формата и кликнете “Генерирај истражување” за да почнете AI Асистент × 🆕 ➤
- [note](https://aigender.net/index.php/note/): AI Белешки + Toolbar + Markdown Live Preview Мои Белешки Сите категории + Нова белешка AI Чет 💬 Нов чет Експорт Импорт 🗖 ⚙ Големина на фонт: 131415161718 px AI Асистент × 💬 ➤ Нова Белешка AI Чет Категорија Додај категорија Наслов Содржина B I 🔗 Зачувај Откажи
- [najnov ux родови](https://aigender.net/index.php/najnov-uh/): ви асистент AI Асистент – Креирај асистент ☰ 🏛️ Филозофски факултет, Скопје 🤖 AI Асистент Креирајте ваш асистент ⛶ 🤖 Креирај асистент Фонт: A- A A+ 📋 Управување со сесии ⚙️ Системски промпт 🗑 Исчисти сите фајлови 💬 Разговор 🚀 Започнете со креирање на ваш персонален AI асистент! Кликнете на ☰ → 🤖 Креирај асистент 🤖 Асистентот размислува… ➤ 📄 Преглед на документи 📎 Додај док 📖 Отвори 🗄️ База 📄 Отворете документза преглед 🤖 Креирај AI Асистент × Мој Асистент ✅ Активен и спремен за користење Име на асистент: Опис (опционално): ℹ️ Што ќе се создаде: 🧠 Паметен AI асистент […]
- [GPT‑5](https://aigender.net/index.php/nov-div/): GPT‑5 е напреден, обединет систем составен од три клучни компоненти: паметен и ефикасен модел кој одговара на најголемиот дел од прашањата, посебен модел за подлабоко расудување (GPT‑5 thinking) кој се активира кај покомплексни проблеми, и рутирач во реално време кој интелигентно одлучува кој модел да го примени, зависно од типот на разговорот, сложеноста, потребата од алатки и твојата изречена намера (на пример, ако во пораката напишеш „размисли подлабоко за ова“). Овој систем за рутирање постојано се усовршува преку учење од реални сигнали – како што се преминувањето на корисниците меѓу модели, нивните преференции за одговори и измерената точност – што овозможува […]
- [resi](https://aigender.net/index.php/resi-2/)
- [open bobo](https://aigender.net/index.php/open-bobo/)
- [cloud 3](https://aigender.net/index.php/cloud-3/): за вчитување на база после рефреш AI Асистент AI Асистент Институт за родови студии • Филозофски факултет • Скопје 🔳 Токени: 0 / 128K 0% Дијалог Ирс размислува… Објасни Преведи Резимирај ✕ Испрати Стоп Шаблони ⚙️ Поставки 📜 Историја 💾 Снимање Нов чет 🐛 Debug Документи 📖 Отвори 📎 Прикачи 📚 База 🐛 DEBUG ИНФОРМАЦИИ: Иницијализирање… 📖 Отвори за гледање Документите се отвораат само за гледање 📎 Прикачи за база Документите се додаваат автоматски во базата 📚 База на знаење 0 документи 0/50MB Документи во база: 💾 Зачувај 🔧 Управувај 🗑 Исчисти 📄 Отворете документза преглед 💾 Снимање на дијалог Име […]
- [Reviewer AI](https://aigender.net/index.php/reviewerai/): I am an AI language model specialized in academic and scientific manuscript review, specifically for the Journal of Health and Rehabilitation Sciences. AI Асистент AI Асистент 0 / 128K токени Дијалог Ирс размислува… 📝 Селектиран текст: Парафразирај Објасни Преведи Резимирај Анализирај ✕ Откажи Испрати порака Стоп 📋 Шаблони Прикажи историја Уредете дијалог Откажи уредување Сними разговорот како TXT Нов дијалог Цел екран Постави свој промпт Системски промпт Потврди промпт Затвори Историја на разговори 🗑️ Избриши сè Затвори 📋 Шаблони за прашања Додај нов шаблон 🎓 Академски📝 Општи🔍 Анализа💡 Прилагодени Сними шаблон Откажи ➕ Додај шаблон Затвори Документи 0 документи 📎 Прикачете […]
- [clod2](https://aigender.net/index.php/clod2/): гфдгг AI Асистент AI Асистент Токени: 0 / 128K 0% Дијалог Ирс размислува… Објасни Преведи Резимирај ✕ Испрати Стоп Шаблони ⚙️ Поставки 📜 Историја 💾 Снимање Нов чет Документи 📖 Отвори 📎 Прикачи 📚 База 📖 Отвори за гледање Документите се отвораат само за гледање 📎 Прикачи за база Документите се додаваат во базата 📚 База на знаење 0 документи 0/50MB Документи во база: 💾 Зачувај 🔧 Управувај 🗑 Исчисти 📄 Отворете документза преглед 💾 Снимање на дијалог Име на фајл: Формат: 📄 Текст (.txt) 🌐 HTML (.html) 📝 Markdown (.md) 📋 JSON (.json) Вклучи метаподатоци (датум, токени, број пораки) Преглед: […]
- [CLOD1](https://aigender.net/index.php/clod1/): AI Асистент AI Асистент 0 / 128K токени Дијалог Ирс размислува… 📝 Селектиран текст: Парафразирај Објасни Преведи Резимирај Анализирај ✕ Откажи Испрати порака Стоп 📋 Шаблони Прикажи историја Уредете дијалог Откажи уредување Сними разговорот како TXT Нов дијалог Цел екран Постави свој промпт Системски промпт Потврди промпт Затвори Историја на разговори 🗑️ Избриши сè Затвори 📋 Шаблони за прашања Додај нов шаблон 🎓 Академски📝 Општи🔍 Анализа💡 Прилагодени Сними шаблон Откажи ➕ Додај шаблон Затвори Документи 0 документи 📎 Прикачете документи 📄 Изберете документ од листата погоре или прикачете нови документи
- [cloud](https://aigender.net/index.php/cloud/): vhjvjvjvj
- [УКИМ | Декларација за АИ](https://aigender.net/index.php/ukimai/): Политики | Декларација за АИСогласно донесените политики на Европската Комисија, како и документите на Европската Универзитетска Асоцијација, придржувајќи се и почитувајќи ги принципите на отвореност, мултидисциплинарност и етички стандарди, Универзитетот „Св. Кирил и Методиј” во Скопје, донесе Декларација за употреба на алатки за генеративна вештачка интелигенција. Поддржувајќи го развојот на технологиите и иновациите, Универзитетот ја донесе Декларацијата за употреба на алатките за генеративна вештачка интелигенција, истовремено залагајќи се за почитување на институционалните, авторските и личните податоци, како и академската етика и интегритет.
- [Политики | План за родова еднаквост](https://aigender.net/index.php/genderukim/): Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ се декларира и залага за промовирање и примена на еднакви права и можности помеѓу жените и мажите во истражувањето и иновациите на студентско, академско и кадрвско ниво на целиот универзитет. Дополнително, Универзитетот поддржува еднаква рамнотежа во лидерските и одлучувачките позиции и се стреми кон обезбедување на недискриминација и забранува родово базирано насилство.Стремежот е да се поврзат европските вредности и принципи во сите активности преземени од Универзитетот и како високообразовна институција-учесничка во Рамковната програма ,Хоризонт Европа”, Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје се обврзува да донесе и имплементира План за родова еднаквост (ГЕП) на универзитетско ниво, […]
- [AI Водич во академско пишување
Интерактивен водич за академско пишување](https://aigender.net/index.php/aivodic/): AI Водич во академско пишување е интерактивна алатка што им помага на студентите и истражувачите да развијат јасни, структурирани и аргументирани академски текстови, нудејќи поддршка во сите фази на пишувањето – од формулирање на идеја, преку истражување и организирање на содржина, до уредување, референцирање и етичка примена на вештачка интелигенција.
- [AI Академија](https://aigender.net/index.php/ai-academia/)
- [LLM во научното истражување и пишување
Водич за почетници](https://aigender.net/index.php/ai-in-research/): AI тутор, специјализиран за поддршка на истражувачи и студенти во користење на големи јазични модели (LLMs) за научно истражување и пишување. Тој помага при сумирање на трудови, јазично уредување, подготовка на предлог-проекти и визуелизација на податоци, истовремено укажувајќи на можните ограничувања и стратегии за нивно надминување. Целта му е да го олесни и подобри процесот на научна продукција преку одговорна и критичка употреба на AI.
- [dobar citac](https://aigender.net/index.php/citac3/): Explore the features of our AI Assistant, designed to enhance your conversations and manage files effortlessly. Start a new dialogue today!
- [citac 2](https://aigender.net/index.php/citac-2/): jfdjtd jtjty AI Асистент AI Асистент Дијалог Ботот размислува… Испрати порака Стоп Прикажи историја Уредете дијалог Сними разговорот како TXT Нов дијалог Цел екран Постави свој промпт Потврди промпт Затвори Историја на разговори Затвори Прикачете документ или слика 📎 Прикачете датотека
- [Privacy Policy](https://aigender.net/index.php/privacy-policy-2/): Who we are Suggested text: Our website address is: https://aigender.net. Comments Suggested text: When visitors leave comments on the site we collect the data shown in the comments form, and also the visitor’s IP address and browser user agent string to help spam detection. An anonymized string created from your email address (also called a hash) may be provided to the Gravatar service to see if you are using it. The Gravatar service privacy policy is available here: https://automattic.com/privacy/. After approval of your comment, your profile picture is visible to the public in the context of your comment. Media Suggested text: […]
- [PROBA SO FORMA](https://aigender.net/index.php/9204-2/)
- [бот во див](https://aigender.net/index.php/9111-2/)
- [proba](https://aigender.net/index.php/proba/): [wpaicg_chatgpt id=2197]
- [Q&A за комуникација со AI](https://aigender.net/index.php/qa/): Q1: Што е промпт?Одговор: Промпт е наредба, предлог или текстуална инструкција што се дава на интелигентен разговорен систем (ИРС) со вештачка интелигенција, како што е ChatGPT, со цел да се генерира одреден излез. Промптот функционира како медијатор помеѓу корисникот и ботот, овозможувајќи му на корисникот да го насочи ботот кон конкретна задача, проблем или креативен потфат. Тој може да биде формулиран како прашање, барање, опис на задача или комбинација од неколку елементи. Клучно е што преку промптот, корисникот изразува што точно очекува од ботот: дали сака информација, анализа, креативен текст, техничко објаснување или нешто друго. Промптот е мостот што ги поврзува […]
- [AI Академија](https://aigender.net/index.php/aiakdemija/): AI разговорните агенти на Филозофскиот факултет при Универзитетот “Св. Кирил и Методиј” во Скопје претставуваат специјализирани дигитални асистенти развиени за потребите на факултетот. Овие агенти се дизајнирани како образовен ресурс насочен на примената на вештачката интелигенција во високото образование, со посебен акцент на општествените и хуманистичките науки. AI агентите се во согласност Декларација за употреба на алатки за генеративна вештачка интелигенција на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје AI агент за примена на вештачката интелигенција во образованието Филозофски факултет Скопје AI агент за комуникација со вештачката интелигенција во образованието Филозофски факултет Скопје AI агент за комуникација со вештачката интелигенција во […]
- [CICATC 1](https://aigender.net/index.php/cicatc-1/): AI Асистент AI Асистент Дијалог Ботот размислува… Испрати порака Стоп Прикажи историја Уредете дијалог Сними разговорот како TXT Постави свој промпт Потврди промпт Затвори Историја на разговори Затвори Прикачете документ или слика 📎 Прикачете датотека
- [читач](https://aigender.net/index.php/7985-2/): AI Асистент AI Асистент Дијалог Ботот размислува… Испрати порака Стоп Сними разговорот како TXT Постави свој промпт Потврди промпт Затвори Прикачете документ или слика 📎 Прикачете датотека
- [RESI](https://aigender.net/index.php/resi/)
- [JSON](https://aigender.net/index.php/json/): JSON Уредувач JSON Уредувач System User Assistant Дејства Додади запис Зачувај како JSON
- [ЦВС БОБО](https://aigender.net/index.php/cvsbobo/): Генератор на CSV Генератор на CSV Додади колона Додади ред Дејства Зачувај како CSV Зачувај на тековниот фајл
- [](https://aigender.net/index.php/knowledge-base/)
- [documentation](https://aigender.net/index.php/documentation/)
- [Authorize](https://aigender.net/index.php/authorize/)
- [ИРС БОТ](https://aigender.net/index.php/koko/): бОТ ЗА ГОВОР НА ОМРАЗА ДЕЗИНФОРМАЦИИ….
- [TEST](https://aigender.net/index.php/7119-2/): TEST
- [Научно Истражувачки AI Агент](https://aigender.net/index.php/naucnik/): Научен Истражувачки Бот, ©Институт за родови студии Научно Истражувачки AI Агент, © Институт за родови студии, Филозофски факултет-Скопје Анализа и Истражувачко Прашање Испрати Генерирај истражување Стоп Ресетирај одговори 📋 ✏️ Контекст Процесирај Преостанати знаци: 300000 Сними проект Вчитај проект Метод Генерирај Метод 📋 ✏️ Ресетирај одговор Наоди и Резултати Генерирај Наоди 📋 ✏️ Ресетирај одговор Дискусија и Евалуација Генерирај Дискусија 📋 ✏️ Ресетирај одговор Завршен Текст бр. стр.: 5678910111213141516 Генерирај 📋 ✏️ Сними Ресетирај Упатство за користење на АИ Научен Истражувачки Агент АИ Истражувачката Алатка е напредна алатка базирана на вештачка интелигенција (АИ) која е дизајнирана да ви помогне во процесот […]
- [Introducing Llama 3.1](https://aigender.net/index.php/introducing-llama-3-1/): Llama 3.1 405B is in a class of its own, with unmatched flexibility, control, and state-of-the-art capabilities that rival the best closed source models. Our new model will enable the community to unlock new workflows, such as synthetic data generation and model distillation.
- [AI Модели](https://aigender.net/index.php/models/)
- [AI алатки од ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје](https://aigender.net/index.php/alatki/): AI алатки од ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје AI алатки од ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје, претставуваат иновативен пристап кон анализа и истражување на родовите прашања во современото општество. Овие алатки се дизајнирани да ја подобрат разбирањето на родовите динамики и да помогнат во идентификацијата на структурните нееднаквости, користејќи напредни алгоритми за обработка на податоци и анализа на текст. Со интеграција на вештачка интелигенција во истражувачките процеси, Институтот не само што ја унапредува академската продуктивност, туку и ја продлабочува анализата на родовите проблеми, што може да доведе до поефективни стратегии за промоција на родова еднаквост и праведност […]
- [Q&A со текст, ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје](https://aigender.net/index.php/qtext/): Чет Бот Q&A со текст, ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје Дијалог Испрати Стоп Ресетирај дијалог 📋 ✏️ Контекст Процесирај Историја на разговор 📋 ✏️ 💾 Ресетирај историја Коментари Сумирај Направи Outline Направи Статија 📋 ✏️ 💾 Избриши Со големо задоволство ви го претставуваме нашиот нов додаток за WordPress – Q&A со Текст. Овој иновативен алат е дизајниран од Институтот за родови студии при Филозофскиот факултет во Скопје, со цел да им помогне на студентите и истражувачите да добиваат детални и проширени одговори на нивните прашања во реално време. Што е Q&A со Текст? Q&A со Текст е интелигентен асистент кој […]
- [AI Agent со текст, ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје](https://aigender.net/index.php/triplet/): Чет Бот AI Agent со текст, ©Институт за родови студии, Филозофски факултет, Скопје Дијалог Испрати Стоп Ресетирај дијалог 📋 ✏️ Контекст Процесирај Историја на разговор 📋 ✏️ 💾 Ресетирај историја Коментари 📋 ✏️ 💾 Ресетирај коментари Референци 📋 ✏️ 💾 Ресетирај референци Во модерната дигитална ера, апликациите кои користат вештачка интелигенција (ВИ) стануваат сè попредоминантни, особено во академските и истражувачките сфери. Една таква апликација која го заслужува вашето внимание е AI Agent со текст, разработена од Институтот за Родови Студии при Филозофскиот факултет во Скопје. Но зошто оваа апликација е вистински АИ агент и како нејзиниот интерфејс се издвојува со самостојниот […]
- [pamtac](https://aigender.net/index.php/6407-2/): Чат со OpenAI Испрати
- [Родов AICopilot](https://aigender.net/index.php/product/): Апликација за Управување со Дијалози и Текстуални артефакти со Меморирање на Контекст Вовед Aпликацијата за управување со дијалози и текстуални артефакти со меморирање на контекст претставува иновативно решение во областа на комуникацијата и организацијата на информациите. Оваа апликација овозможува ефикасно управување со дијалозите и текстуалните артефакти, со можност за меморирање на контекстот. Исто така, она што ја прави оваа апликација уникатна е нејзината способност да ги анализира и интерпретира дијалозите и текстуалните артефакти, што овозможува подобро разбирање и согледување на потребите на корисниците. Со користење на оваа апликација, корисниците имаат можност да подобрат својата комуникација и да управуваат со информациите на […]
- [csv](https://aigender.net/index.php/6270-2/): Генератор на CSV Генератор на CSV Додади колона Додади ред Дејства Зачувај како CSV Зачувај на тековниот фајл
- [Dodo Keep](https://aigender.net/index.php/local/): ГХЈГ ВУКВВКУ К Dodo Keep Dodo Keep 🌙 Background Text Input Background Note Background Border Button Background Button Text Button Hover Save Theme Select Theme Load Theme Save Note Undo Redo Download Notes Upload Notes × Save Changes
- [AI Профили](https://aigender.net/index.php/profiles/): AI Профили AI Профили Мои профили Избери профил Преименувај Профил Избриши Профил Профил на ботот Креативност Улоги — Избери улога —ПрофесорСтудентАдминистратор напиши улога Комуникациски стилови — Избери стил —ФормаленНеформаленФилософски напиши стил Дискурси — Избери дискурс —НаученТехничкиОпштествен напиши дискурс Употреби Профил Зачувај Профил Зачувај Промени во Тековниот Профил Промена на Тема СтандарднаТемнаСветла
- [Родов AI Асистент](https://aigender.net/index.php/rodov-asistent/): Искуство со апликацијата “Родов AI Асистент” Интерфејс на корисникот (UI) Родов AI Асистент е дизајнирана со интуитивен и модерен кориснички интерфејс кој го олеснува интерактивното комуницирање со AI асистентот. Еве неколку клучни елементи на нашиот UI: Корисничко искуство (UX) Корисничкото искуство (UX) на Родов AI Асистент е дизајнирано да биде инклузивно, едукативно и корисно. Еве како го постигнуваме тоа: Оваа комбинација на интуитивен интерфејс и висококвалитетно корисничко искуство ја прави Родов AI Асистент идеална алатка за сите кои се интересираат за родови студии и сакаат да добијат брзи и точни информации. Зошто ја создадовме апликацијата “Родов AI Асистент” РодовAI Асистент е […]
- [AI Playground со model="gpt-4o-mini", ©Институт за родови студии,Филозофски факултет Скопје](https://aigender.net/index.php/ai-playground/): AI Playground © Институт за родови студии, Филозофски факултет Скопје Преферирани заменки: She/her/hersHe/him/hisThey/them/theirsZe/hir/hirsXe/xem/xyrsVer/vir/visTe/tem/terE/em/eirs Изберете AI модел: gpt-4oGPT-4o-mini Главна инструкција: Контекст: Прикачи фајл: Процесирај фајл Улога: Изберете улогаАсистентСоветникЕкспертДопиши… Креативност 0.20.50.71.0 Дискурс: Изберете дискурсФормаленФилозофскиФеминистичкиДопиши… Комуникациски Стил: Изберете стилАкадемскиРазговоренТехничкиДопиши… Боја на интерфејс: Боја на полиња: Боја на корисник: Боја на ботот: Боја на фонтови: Боја на тема: Темна Тема Историја на дијалози AI Playground © Институт за родови студии, Филозофски факултет Скопје одговорот се вчитува… Зачувај дијалог Изврши Стоп Зачувај како текст фајл Цел екран Ресетирај дијалог Откријте ја AI Playground: Иновативна Платформа за Родова Еднаквост Вовед Добредојдовте на AI Playground, иновативната веб апликација […]
- [бот со клуч](https://aigender.net/index.php/ainono/): [product_plugin_form]
- [AI Smart Notepad {Gender edition}](https://aigender.net/index.php/ai-smart-notepad/): Почни да пишуваш, подвлечи, избери акција. Додади контекст/инструкција. Или почни со инструкција/прашање, па подвлечи и избери акција. Или… не заборавај избери модел. Бирај како ќе продолжиш – замени, продолжи, или од курсор…. AI Smart Notepad Gender edition AI Smart Notepad (Gender edition) © Институт за Родови студии Филозофски факултет Скопје Изберете LLM модел: Изберете GPT моделGPT-3.5 TurboGPT-4O Undo Redo Темна Тема Копирај Контекст/Инструкција: Избери акција: Изберете акцијаПродолжиОбјасниРазјасниПарафразирајПрошириСкрати Ресетирај Изврши Избери акција за лепење: Изберете акцијаЗамениПродолжиНа крајОд курсор Ресетирај Изврши AI Smart Notepad Gender Edition: Интелигентен уредувач со поддршка за родови студии AI Smart Notepad Gender Edition е иновативна апликација развиена со […]
- [DOC CHATBOT Assistants ](https://aigender.net/index.php/novo/): Можете да разговарате со кој било DOC! Функцијата DOC Chat, ви овозможува да поставувате документи и да комуницирате со нив директно во интерфејсот за разговор. Оваа функција воведува иновативен начин за интеракција со документи, обезбедувајќи им на корисниците брз и лесен пристап до информациите во нивните датотеки. How Assistants work  The Assistants API is designed to help developers build powerful AI assistants capable of performing a variety of tasks. The Assistants API is in beta and we are actively working on adding more functionality. Share your feedback in our Developer Forum! Objects OBJECT WHAT IT REPRESENTS Assistant Purpose-built AI that uses OpenAI’s models and calls tools Thread […]
- [Никос Чаусидис](https://aigender.net/index.php/nikos/): Никос ЧаусидисЛуристански стандарди – иконографија, семиотика и намена Скопје: Центар за истражување на предисторијата, 2022. Со називот „луристански стандарди“ се означува една мошне голема група бронзени предмети (со очевиден симболички т.е. култен карактер) датирани во доцното бронзено и во железното време. Пронајдени се во областа Луристан во западниот дел на денешен Иран од каде, во минатиот век, ќе доспеат во речиси сите позначајни светски музеи и приватни колекции. Иако монографијата е фокусирана кон иконографијата, семиотиката и намената на овие предмети, во неа е претставена и нивната типологија, произвотство и археолошките контексти во кои се тие пронајдени. Оваа книга има обемен илустративен […]
- [ChatBook](https://aigender.net/index.php/chatbookai/): ChatBook “Вовед во феминистичка епистемологија” AI изданието на Вовед во феминистичка епистемологија, претстаува обид да се креира и генерира нов формат на текст, аналоген на форматот на книга. Ова издание има формат на „ai четкнига“ и како таква ја обединува технологијата на вештачката интелигенција и традиционално пишаниот текст што за предмет има одредена област и тема. AI системот ги користи своите алгоритми и капацитети за машинско учење за да го анализира и толкува текстот од книгата од нејзиното електронско изадание, обработувајќи ги информациите од нејзината содржина, креирајќи нови контексти и врски помеѓу нив. Со помош на вештачката интелигенција, AI изданието на […]
- [Hera ✨](https://aigender.net/index.php/hera/): Hera ✨ е AI асистентка која е специјализирана за феминистичката и родовата перспектива во семејните студии. Таа е развиена со цел да обезбеди информации и ресурси за интересирани лица во ова поле, како и да поддржи истражувачи и студенти во нивните проекти и истражувања. Hera ✨ има широк спектар на знаење и информации за феминистичките теории, родовото базирани методологии и многу други аспекти на семејните студии.
- [Hestia✨](https://aigender.net/index.php/hestia/): Hestia✨ е AI асистентка која е развиена со цел да помогне во истражувањето и промовирањето на феминизмот и родовата еднаквост во Студиите за попреченост. Оваа AI асистентка е специјализирана во областа на феминизмот во контекстот на Студиите за попреченост и има широки познавања и разбирање за предизвиците и борбите на жените со попреченост.
- [Demetra ✨](https://aigender.net/index.php/demetra/): Demetra ✨ е AI асистентка која е посветена на феминизмот и родовата еднаквост во социјалната работа и политикат. Таа има широко разбирање и знаење за феминистичките теории и концепти, како и за проблемите и предизвиците со кои се соочуваат жените и другите маргинализирани групи. Специјализирана е во социјалната работа и политика, каде што применува феминистички пристапи и методи за поддршка и промоција на родова еднаквост.ост во социјалната работа и политика.
- [Artemis ✨](https://aigender.net/index.php/artemis/): Artemis е AI асистентка која е развиена со цел да помогне во напредокот на феминизмот и родовата еднаквост. Таа е специјализирана во областа на глобалната агенда Жените, мирот и безбедноста, што ја прави важна фигура во борбата против дискриминацијата и насилството врз жените. Artemis има широк спектар на знаења и информации за да може да помогне на луѓето да ги разберат проблемите и предизвиците со кои се среќаваат жените низ светот. Таа е иновативно технолошко решение која го поддржува и подобрува напорите за постигнување на родова еднаквост и промовирање на правата на жените.
- [Medusa ✨](https://aigender.net/index.php/medusa/): Медуза е асистент за вештачка интелигенција специјализирана за феминизам и родова еднаквост во психологијата. Улогата на Медуза е да ја претстави феминистичката и родовата перспектива во областа на психологијата и феминистичката психологија. Опремена со знаење и информации, Медуза се впушта во проникливи и инспиративни дијалози, дава детални одговори на прашања за теми поврзани со психологијата и феминизмот.
- [Nemesis ✨](https://aigender.net/index.php/nemesis/): Немесис е AI асистентка на феминистичката социологија и социологијата на родот. Нејзината улога е да ги претставува феминистичките и родовите перспективи во рамките на овие дисциплини. Со нејзините одговори се обидува да обезбеди логични, прецизни и аргументирани информации за феминистичката социологија, социологијата на родот и сродните области. Нејзината цел е да обезбеди вовед и разговор за важноста на родовата перспектива и феминистичките пристапи во современото општество.
- [Aphrodite✨](https://aigender.net/index.php/aphrodite/): Афродита е виртуелен помошник кој се фокусира на феминизмот и родовата перспектива во контекстот на уметноста и археологијата.Таа се фокусира со теми како што ефеминистичката уметничка теорија, женските уметници, феминистичките изложби и предизвиците и напредокот во вклучувањето на феминистички перспективи во овие области. Афродита се занимава со комплексностите на феминистичките наративи, претставувањето на женските уметници и еволуцијата на феминистичките уметнички движења. Пример за користење на Ai Никос ЧаусидисЛуристански стандарди – иконографија, семиотика и наменаСкопје: Центар за истражување на предисторијата, 2022.
- [Pythia ✨](https://aigender.net/index.php/pythia/): Pythia е AI асистентка за феминистичка педагогија и родово сензитивно образование. Нејзината улога е да ги претставува феминистичките и родовите перспективи во рамките на педагогијата. Pythia е подготвена да обезбеди информации, одговори на прашања и да води инспиративни дијалози за важноста на родовата еднкавост и феминистичкото образование. Нејзината цел е да ги поддржува родово инклузивниот образовен процес.
- [Athēnâ ✨](https://aigender.net/index.php/athena/): Athēnâ AI е виртуелна асистентка и експерт за Класични студии и положбата на жените во антиката. Нејзината улога е да обезбеди детални информации и анализи на теми поврзани со жените во древноста, бракот, класичните студии и митологијата. Со искуство во областа на историјата и културата на стариот свет, Athēnâ AI се стреми кон промовирање на рамноправноста и разбирањето за улогата на жените во античките заедници
- [Македонка ✨](https://aigender.net/index.php/makedonka/): Експертизата на ботот Македонка ✨ ја вклучува историјата на жените во печатот на територијата на Вардарска Македонија помеѓу двете светски војни. Содржинта на ботот се фокусира на важноста и влијанието на списанието “Македонка – Орган на АФЖ (1944-1952)” во историските и културните контексти. Споменатото списание играше критична улога во промоцијата на правата на жените и нивната активна улога. Списанието ги обработуваше различните аспекти на животот на жената, вклучувајќи ги и нивните историски и културни придонеси. Содржината на материјалот е користен со дозвола на Центарот за истражување на национализмот и културата и нивниот проект -Архиви на невидливите – база за дигитализација и […]
- [AI на Филозофскиот факултет - Скопје](https://aigender.net/index.php/ainafilos/): На оваа страна имате можност да пристапите до специјализираните ботови со вештачка интелигенција од области општествените науки и хуманистиката кои се во фокусот на Институтите на Филозофскиот факултет – Скопје. Овие ботови се развиени со цел да ви помогнат во различни области и да ви обезбедат интелигентни решенија за вашите научни или образовни потреби. Со помошта на напредните алгоритми и машинското учење, овие ботови се способни да обработуваат големи количества податоци и да генерираат точни и корисни одговори. Независно дали сакате да се консултирате за професионални совети, да добиете информации за патувања или да забавувате, на оваа страна ќе најдете одговори […]
- [Hypatia ✨](https://aigender.net/index.php/hypatia/): Hypatia е AI асистентка која е специјализирана за феминистичка филозофија и родова еднаквост. Нејзината улога е да обезбедува информации и анализи на филозофски прашања од феминистичка и родова перспектива. Hypatia стреми кон поддршка на отворен и респектабилен дијалог, помагајќи на корисниците да ги истражат и разберат овие теми подлабоко. Во секој свој одговор, Hypatia се обидува да вклучи феминистички став и/или да постави прашање од родова перспектива поврзано со темата на дијалогот, со цел да се продолжи дискусијата. Hypatia е ангажирана во обезбедување на информации кои се прецизни, логични и аргументирани, и секогаш ги користи своите извори на информации за да […]
- [Генератори на истражувачки прашања, проблеми и хипотези](https://aigender.net/index.php/research-problem/): Генератори на истражувачки прашања, проблеми и хипотези Генераторот на истражувачки прашања и проблеми е иновативна алатка која им овозможува на истражувачите и научниците да креираат различни прашања и проблеми за своите истражувања. Оваа алатка е дизајнирана со цел да ги поттикне истражувачите да размислуваат креативно, да ги идентификуваат потребите и предизвиците во нивните области на интерес и да откријат нови идеи. Генераторот им овозможува на истражувачите да ги формулираат прашањата или проблемите според нивната специфична област на истражување и да ги претворат во конкретни исследувачки цели и активности. Оваа алатка може да помогне во креирањето на значајни и нови истражувачки проекти […]
- [AI Gender Initiative Portfolio: Promoting Gender and LGBT Equality through Artificial Intelligence](https://aigender.net/index.php/ai-gender-initiative-portfolio-promoting-gender-and-lgbt-equality-through-artificial-intelligence/): AI Gender Initiative Portfolio: Promoting Gender and LGBT Equality through Artificial Intelligence The AI Gender Initiative at the Institute for Gender Studies, Faculty of Philosophy, Skopje, is dedicated to harnessing the power of artificial intelligence (AI) to advance gender equality and support the LGBT community. We offer comprehensive training programs on the use of AI bots to NGOs working in the field of gender and LGBT rights. Our initiative aims to empower activists and organizations with the necessary skills to leverage AI technologies effectively, enabling them to amplify their impact and counter anti-gender movements. We have already developed three AI bots: […]
- [Chatbase](https://aigender.net/index.php/gptbase/): Chatbase is an AI chatbot builder that allows companies and other users to create their own chatbot trained on their specific data, such as documentation or website content.
- [GEMINI PRO](https://aigender.net/index.php/bard-gemini-pro/): GEMINI е нова алатка која можете да ја користите за да истражувате креативни идеи и едноставно да ги објаснувате работите. Тоа е експеримент на Google AI што може да генерира текст, да преведува јазици, да пишува различни видови креативна содржина и многу повеќе. Gemini, општ модел на вештачка интелигенција, беше интегриран во Bard во декември 2023 година, придружен со тврдења дека го надминува ChatGPT за автоматско препознавање говор и автоматско превод на говор. Јазичните способности на Gemini Pro беа ограничени на англиски, но достапни во повеќе од 170 земји и територии. Мултимодален модел е модел кој е способен да обработува информации […]
- [Prompt Generator](https://aigender.net/index.php/prompt-generator/): Што е промпт? Промпт е наредба или предлог кој се дава на ИРС ботот со вештачката интелигенција, како што е ChatGPT, за да генерира одреден излез. Промптот е начинот на кој корисникот комуницира со ботот и му кажува што точно сака да направи. Каква е структурата на промпт? Промптот обично се состои од два дела: контекст и задача. • Контекстот го опишува сценариото или ситуацијата. Тоа може да биде вовед во темата, предметот на истражување или било каква информација која би помогнала на ботот да разбере што се бара од него. • Задачата е конкретната акција која треба да ја изврши […]
- [Next Gpt](https://aigender.net/index.php/3009-2/): Креирајте адаптирана верзија на CHATGPT со проширени можности и функционалност на графичкиот интерфејс. Подготвивме наша верзија на NextChat (airodovi.vercel.app или на оваа веб страна, За пристап искористете ја можноста што ја нуди NEUROAPI. За нашиот бот потребно е следново Доколку апликацијата не работи и по неколку обиди, ве молиме да ни се обратите за пристап до апликацијата За пристап до апликацијата пополнете ја следнава форма [CONTACT_FORM_TO_EMAIL id=”1″]
- [My Copilot](https://aigender.net/index.php/my-copilot/): Ирс Microsoft Copilot е изработен со Copilot Studio, алатка што нуди графичко развојно опкружување за градење копилоти користејќи генеративна вештачка интелигенција, софистицирано создавање дијалози, можности за приклучоци, автоматизација на процесите и вградена аналитика што работи со алатките за разговорна вештачка интелигенција на Microsoft.
- [Zapier](https://aigender.net/index.php/zapier/): Use Zapier's free Chatbots tool to create AI-powered custom chatbots with the power of GPT. Easy to set up, it's perfect for any business need.
- [Феминизмот и AI](https://aigender.net/index.php/femai/): Феминистичката AI (вештачка интелигенција) е пристап кон дизајнирање и користење на AI кој се фокусира на примената на феминистички теории, знаења, методи и епистемологии за да ги истражи начините на кои AI може да ги зголеми, репродуцира и понекогаш да ги предизвика постоечките нееднаквости и односите на моќ.
- [GPT-4 Turbo](https://aigender.net/index.php/gpt4/): GPT-4 Turbo е модел на OpenAI од најновата генерација. Има ажурирано знаење до април 2023 година и воведува контекстен прозорец од 128 k (што е еквивалентно на 300 страници текст во едно барање). Како функционира GPT-4?Користејќи архитектура на длабока невронска мрежа, GPT-4 е способен да учи од големи количини текстуални податоци, овозможувајќи му да генерира текст и комплетни инструкции со кохерентни реченици со природен звук. Овој модел е обучен на огромен корпус на податоци од широк спектар на извори, вклучувајќи социјални медиуми, веб-страници и книги. GPT-4 може да се пофали со значително поголема големина и моќ од неговиот претходник GPT-3, со […]
- [My Copula AI](https://aigender.net/index.php/copula/): My Copula AI е хостирана услуга за прашања и одговори во стилот на ChatGPT на вашите документи. Data-Centric AI (and, Retrieval-Augmented Generation) Data-Centric AI е термин измислен од Andrew Ng, за да ги стави во центарот на внимание апликациите за вештачка интелигенција каде што користените податоци систематски се избрани. Не ја сметаме формалната дефиниција на терминот кохерентна, но општата идеја важи за системот на Copula AI. Кога Copula AI ќе добие одговор на вашето прашање од збир на документи, таа користи процедура во два чекора. Во првиот чекор, чекорот за пронаоѓање, ги наоѓа околу 7-те страници во документите кои се најрелевантни за вашето […]
- [Запознајте го Claude    Anthrop\c](https://aigender.net/index.php/claude/): Claude е асистент со вештачка интелигенција заснован на истражувањето на Anthropic за обука на корисни, и безопасни системи за вештачка интелигенција. Достапен преку интерфејс за разговор и API во нашата програмерска конзола, Claude е способен за широк спектар на задачи за разговор и обработка на текст, одржувајќи висок степен на сигурност и предвидливост. We show the basic steps of our Constitutional AI (CAI) process, which consists of both a super- vised learning (SL) stage, consisting of the steps at the top, and a Reinforcement Learning (RL) stage, shown as the sequence of steps at the bottom of the figure. Both the […]
- [ChatPDF](https://aigender.net/index.php/chatpdf/): Што е ChatPDFChatPDF е алатка напојувана со вештачка интелигенција која е дизајнирана да ја направи вашата интеракција со PDF-датотеки едноставна како разговор. Тоа е како да имате личен асистент кој може да чита, резимира, па дури и да одговори на вашите прашања за кој било PDF DOC и DOCX документ. Замислете да имате куп истражувачки трудови, правни договори или финансиски извештаи што треба брзо да ги разберете. Со ChatPDF, едноставно го поставувате PDF-от и почнувате да поставувате прашања. Вештачката интелигенција потоа ќе ви обезбеди концизни одговори, заштедувајќи ви време и напор за читање на целиот документ. Но, не се работи само […]
- [ГОЛЕМА СТРАНА](https://aigender.net/index.php/gs/)
- [Генератор на истражувачки прашања и хипотези](https://aigender.net/index.php/generator/): Генераторот на истражувачки прашања и хипотези е иновативна алатка која овозможува истражувачите да креираат идеи и прашања за своите истражувања. Овој генератор работи на база на алгоритам кој анализира постоечки истражувања и прашања, и врз основа на нив создава нови прашања и хипотези. Оваа алатка им помага на истражувачите да формулираат посебни и оригинални прашања кои можат да ги истражуваат со помош на своите истражувачки методи. Генераторот на истражувачки прашања и хипотези претставува важен ресурс за истражувачите кои се обидуваат да го прошират знаењето и разбирањето во различни области на истражување.
- [Подобрување на родовата димензија во наставата и научните истражувања](https://aigender.net/index.php/prof/): Ботот за подобрување на родовата димензија во наставата и истражувањето е дигитална алатка која има за цел да ја интегрира родовата перспектива во академските содржини и методологии. Предмет на овој бот е да го олесни препознавањето и реализацијата на родови аспекти во различни области на науката и образованието, со што се зголемува родовата еднаквост и се поттикнува поголема диверзификација на истражувачките теми и образовните материјали. [wpaicg_form id=2183 settings=no custom=yes]
- [Ayfie - комуницирајте со повеќе документи од различни формати истовремено](https://aigender.net/index.php/multidoc/): Ayfie е компанија која се специјализира во обработка на јазик и анализа на текст. Тие развиваат и имплементираат напредни алатки за обработка на податоци, кои ги користат организациите за да ги искористат своите текстуални ресурси и да добијат вредно сознавање од нив. Ayfie користи технологии како машинско учење и природен јазик за да овозможи анализа на големи количини текст и да извлече значајни информации од нив. Тие нудат решенија за различни индустрии, вклучувајќи право, финансии, медицина и многу други. Личниот асистент Ayfie AI, е алатка која нуди помош при прегледување, сумирање и комуникација со документи. Со едноставно прикачување на вашите документи, […]
- [Privacy Policy](https://aigender.net/index.php/privacy-policy/): Who we are Our website address is: https://aigender.net. Comments When visitors leave comments on the site we collect the data shown in the comments form, and also the visitor’s IP address and browser user agent string to help spam detection. An anonymized string created from your email address (also called a hash) may be provided to the Gravatar service to see if you are using it. The Gravatar service privacy policy is available here: https://automattic.com/privacy/. After approval of your comment, your profile picture is visible to the public in the context of your comment. Media If you upload images to the […]
- [CHAtGPT ЗА СТУДЕНТИ](https://aigender.net/index.php/students/): AI асистентот дел од проектот “CHAtGPT ЗА СТУДЕНТИ” развиен од Институтот за родови студии. AI Асистентот е базиран на вештачка интелигенција (AI) и има за цел да унапреди родовата еднаквост во академските истражувања. Ботот може да им помогне на студентите со информации и ресурси поврзани со родовите еднаквост и начините како да ја вклучат родовата перспектива во нивното организирање.
- [Подигнување на свеста кај административниот персонал за родовата еднаквост и несвесните родови предрасуди](https://aigender.net/index.php/admin/): Ботот за подигнување на свеста кај административниот персонал за родовата еднаквост и несвесните родови предрасуди е развиен со цел да обезбеди информации и поддршка на административниот персонал во разбирањето и надминувањето на предрасудите и стереотипите поврзани со родовата еднаквост и несвесните родови предрасуди. Ботот користи напредни алгоритми и техники на машинско учење за да обезбеди персонализирани информации и одговори на корисниците. Тој може да одговара на прашања, да обезбеди релевантни ресурси и да понуди практични совети за подобрување на свеста и справувањето со предрасудите поврзани со родовата еднаквост. [wpaicg_form id=2183 settings=no custom=yes]
- [Изјава на благодарност/ A statement of thanks](https://aigender.net/index.php/thanks/): Special Thanks to Founder & CEO Copula AI Deepak Subburam We extend our heartfelt gratitude to Deepak Subburam, the Founder & CEO of Copula AI for his unwavering support and dedication to our project. Without his guidance and expertise, this endeavor would have been significantly more challenging to accomplish. Deepak Subburam holds B.S. and M.S. degrees from Stanford University. In the past decade, he has been innovating and training deep learning models, most recently at Deepgram Inc. He co-developed Deepgram’s next-gen core ASR model and is a co-author on the patent. Deepak also writes Autonomy, a monthly AI and philosophy substack. […]
- [Родовата еднаквост во истражувањето](https://aigender.net/index.php/research/): Со промоцијата на Horizon Europe – клучната програма за финансирање за истражување и иновации (R & I) – во 2021 година, беше воведен нов критериум за подобност за зајакнување на родовата еднаквост како меѓусекторски приоритет: од организациите кои аплицираат за фондовите на Horizon Europe се бара да имаат план за родова еднаквост (ПРЕ). За повиците со рокови за поднесување во 2022 година и понатаму, критериумот за подобност на ПРЕ ќе важи за сите делови на Хоризонт Европа. За да се нагласи важноста на родовото знаење и родовата свест, критериумот за подобност на Хоризонт Европа бара да се изготви и спроведе план […]
- [Родова еднаквост во академијата и истражувањето - алатка GEAR](https://aigender.net/index.php/geartool/): Алатката GEAR е дизајнирана да го опфати целиот процес на зајакнување на родовата еднаквост во академската средина и истражувањето. Оваа онлајн алатка е наменета за сите кои работат во истражувачки и високообразовни институции. Бидејќи и жените и мажите учествуваат во истражувачките и високообразовните институции, промовирањето на структурните промени на родовата еднаквост не е samo женско прашање. Мажите се експлицитно повикани да се вклучат, заедно со жените, во иницијативи за модернизација на истражувачките институции и родова еднаквост. Што можете да најдете во оваа онлајн алатка? Практична дефиниција за „план за родова еднаквост“ (врската е надворешна) за конкретниот контекст на високообразовните и истражувачките […]
- [AI алатки](https://aigender.net/index.php/ednakvost/alatki/)
- [За проектот](https://aigender.net/index.php/proekt/): “Користење на вештачка интелигенција за унапредување на родовата еднаквост во академските истражувања” Институт за родови студии, Филозофски факултет Скопје, Универзитет „Св. Кирил и Методиј” -Скопје Заради остварување и имплементација на Декларацијата и Акциониот план за родова еднаквост 2022-2025 на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј”  Линк до Планот за родова  еднаквост на УКИМ стр.49 , целта на проектот е истражувачкиот тим на проектот од Институтот за родови студии, како одговорна страна од Акциониот план, да го испита потенцијалот и имплементацијата на ботовите за учење со ВИ (вештачка интелигенција) и да организира и спроведе онлајн обуки за родови прашања во истражувањето, преку креирање […]

## Optional

- [Agent (MCP protocol)](websites-agents.hostinger.com/aigender.net/mcp)

[comment]: # (Generated by Hostinger Tools Plugin)